Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
7.341 bài, trang 336 trên 368
Dầu hạt lanh ép lạnh chứa lượng lớn omega-3 nên cực kỳ nhạy cảm với nhiệt độ và không khí. Sau khi mở nắp, loại dầu này bắt buộc phải được bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh và sử dụng hết trong vòng từ 1 đến 2 tháng, tối đa không quá 3 tháng để tránh ôi thiu gây hại sức khỏe.
Hạt cỏ cà ri thường được dùng để hỗ trợ kiểm soát đường huyết, nhưng lại tiềm ẩn rủi ro khi uống kèm thuốc tây. Các tài liệu y khoa cho thấy thảo dược này có thể làm tăng nguy cơ tụt đường huyết quá mức hoặc làm rối loạn chỉ số đông máu, gây nguy cơ chảy máu nếu tự ý kết hợp với thuốc điều trị.
Nằm nghiêng sai cách khiến cơ thể mất đối xứng, nhưng thói quen đặt một chiếc gối giữa hai chân có thể hỗ trợ nâng đỡ đầu gối và đưa hông, gối về trạng thái thẳng hàng tự nhiên. Biện pháp công thái học đơn giản này giúp phân bố lại áp lực, hỗ trợ duy trì tư thế sinh lý trong suốt giấc ngủ.
Cúc thơm (feverfew) thường được dùng để hỗ trợ dự phòng chứng đau nửa đầu, nhưng lại không an toàn cho người đang uống thuốc chống đông máu. Các nghiên cứu cho thấy chiết xuất thảo dược này ức chế trực tiếp sự kết tập tiểu cầu, dễ dẫn đến nguy cơ chảy máu khó cầm khi dùng chung với thuốc điều trị.
Khi khớp gối sưng đỏ và đau nhức cấp tính sau vận động thể thao, chườm lạnh là biện pháp can thiệp chuẩn xác nhất giúp co mạch, kìm hãm phản ứng tiết dịch viêm và ức chế dẫn truyền cảm giác đau, trong khi chườm nóng bị chống chỉ định vì có thể làm tình trạng phù nề trở nên nghiêm trọng hơn.
Đi giày cao gót làm thay đổi cơ học dáng đi, khiến lực nén lên khoang trong khớp gối tăng trung bình 23% và mô-men duỗi gối tăng gấp đôi so với đi chân trần. Ngay cả gót giày cao 3,8 cm hoặc việc đứng yên trên gót cao cũng làm gia tăng áp lực bất lợi lên các khoang khớp gối.
Căng cứng cơ bắp chân và gân gót chân làm giới hạn góc gập cổ chân, buộc khớp gối phải gập nhiều hơn và gánh thêm tải trọng tiếp xúc bất thường. Tập kéo giãn bắp chuối giúp phục hồi biên độ vận động, từ đó giảm áp lực bù trừ tiêu cực lên khớp gối.
Thuốc ức chế bơm proton (PPI) điều trị trào ngược có thể làm giảm hấp thu canxi do tăng pH dạ dày, làm tăng nhẹ nguy cơ gãy xương ở người dùng kéo dài. Tuy nhiên, bằng chứng chưa đủ để khẳng định quan hệ nhân quả tuyệt đối; người bệnh không nên tự ý bỏ thuốc mà cần dùng đúng chỉ định.
Uống canxi và sắt cùng lúc có thể làm giảm nhẹ khả năng hấp thu khoáng chất ngay tại bữa ăn đó, nhưng các nghiên cứu dài hạn cho thấy cơ thể biết tự thích nghi nên không gây thiếu máu. Hiểu đúng cơ chế tại ruột sẽ giúp bạn sắp xếp lịch uống hợp lý mà không lo quên liều.
Nước bưởi nổi tiếng với khả năng ức chế mạnh enzyme chuyển hóa thuốc tại ruột và gan, làm thay đổi nồng độ của hơn 60% các loại thuốc uống. Dù chưa có dữ liệu nghiên cứu ghi nhận tương tác trực tiếp với thuốc kháng giáp methimazole, người bệnh tuyến giáp vẫn cần thận trọng tuyệt đối nếu đang dùng kèm thuốc tim mạch, mỡ máu hay an thần.
Ngồi xổm sâu thường xuyên tạo ra lực nén cơ học cực lớn lên sụn chêm và làm thu hẹp diện tích tiếp xúc của khớp gối, khiến áp lực nội khớp tăng vọt. Thói quen duy trì tư thế này trong thời gian dài có thể làm biến dạng cấu trúc sụn, đẩy nhanh nguy cơ tổn thương và thoái hóa khớp.
Tinh dầu hoa anh thảo giàu axit béo omega-6 và GLA có đặc tính kháng viêm, hỗ trợ tăng độ ẩm cho da và cải thiện chỉ số mỡ máu khi dùng kèm thuốc trị mụn liều cao. Tuy nhiên, chưa có bằng chứng khoa học cho thấy loại thảo dược này có thể tự điều hòa hormone hay trị khỏi mụn nội tiết tuổi dậy thì.
Nhiều người tin rằng cơ thể đầy đặn giúp xương chắc khỏe và ít bị loãng xương hơn người gầy. Tuy nhiên, các nghiên cứu y học chỉ ra "nghịch lý béo phì": dù mật độ xương đo trên máy có vẻ cao, chất lượng xương bên trong của người béo phì vẫn suy giảm do viêm mô mỡ và rối loạn chuyển hóa, làm tăng nguy cơ gãy xương ở nhiều vị trí.
Dùng chung tinh dầu hoa anh thảo hoặc các chế phẩm chứa axit béo cùng thuốc chống đông làm tăng đáng kể nguy cơ xuất huyết nguy hiểm. Tác động ức chế ngưng tập tiểu cầu cộng hưởng với hoạt tính của thuốc điều trị có thể dẫn đến biến chứng xuất huyết tiêu hóa hoặc tụ máu nội sọ nghiêm trọng.
Ninh xương hàng giờ lấy nước nấu canh là thói quen của nhiều gia đình Việt nhằm bổ sung canxi và phòng chống loãng xương. Tuy nhiên, các phân tích khoa học cho thấy lượng canxi hòa tan ra nước dùng khá hạn chế nếu chỉ đun nấu thông thường, đòi hỏi người dùng phải biết cách chế biến và kết hợp thực phẩm đúng cách.
Người bệnh suy giáp không cần kiêng tuyệt đối đậu nành hay các chế phẩm từ hạt này. Dù đạm đậu nành có thể cản trở đường ruột hấp thu thuốc hormone tuyến giáp nếu dùng sát giờ nhau, việc giãn cách thời gian uống thuốc trước ăn 1 giờ hoặc sau ăn 4 giờ sẽ giúp đảm bảo hiệu quả điều trị.
Chiết xuất cây tầm gửi châu Âu không thể tự chữa khỏi bệnh ung thư và không thể thay thế phác đồ điều trị chuẩn. Các bằng chứng khoa học cho thấy thảo dược này chỉ có vai trò hỗ trợ nâng đỡ thể trạng, cải thiện chất lượng sống và giúp giảm bớt các tác dụng phụ do hóa trị, xạ trị gây ra.
Tầm gửi châu Âu kích thích mạnh mẽ các tế bào T, tế bào giết tự nhiên và thúc đẩy tiết cytokine, gây nguy cơ đối kháng dược lực học trực tiếp với thuốc chống thải ghép. Việc tự ý kết hợp thảo dược này có thể làm mất tác dụng ức chế miễn dịch, dẫn đến biến chứng đào thải tạng ghép nguy hiểm.
Quả tầm gửi châu Âu chứa các protein độc tế bào và mô dịch nhầy đặc thù, tuyệt đối không thể ăn tươi vì có thể gây bỏng rát miệng họng, buồn nôn, đau bụng và tiêu chảy; khi vô tình nuốt phải, cần nhanh chóng làm sạch khoang miệng và đến ngay cơ sở y tế.
Nhiều người tin rằng uống nước kiềm ion hóa giúp trung hòa axit dư thừa từ thức ăn để chống loãng xương. Tuy nhiên, các phân tích gộp và nghiên cứu đoàn hệ lớn chứng minh độ axit nước tiểu không quyết định nguy cơ gãy xương, và nước kiềm không thể thay thế các liệu pháp bảo vệ xương chuẩn y khoa.
