Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
4.840 bài, trang 201 trên 242
Các nghiên cứu thực nghiệm cho thấy hoạt chất flavonoid trong hoàng cầm giúp cải thiện độ nhạy insulin, kìm hãm sản sinh đường tại gan và hỗ trợ bảo vệ tế bào tụy. Dù mang nhiều triển vọng, dược liệu này chưa thể thay thế thuốc điều trị tiêu chuẩn và người bệnh cần tham vấn bác sĩ trước khi sử dụng.
Chiết xuất hoàng cầm không làm giảm tác dụng điều trị của thuốc kháng sinh, thậm chí hoạt chất baicalin còn thể hiện tiềm năng hiệp đồng tăng cường diệt khuẩn tụ cầu trong phòng thí nghiệm. Tuy nhiên, việc phối hợp cần thận trọng do nguy cơ tương tác chuyển hóa và độc tính thận nếu dùng liều cao.
Hoa tím tam sắc chứa hàm lượng đáng kể rutin và các polyphenol có hoạt tính chống oxy hóa mạnh hơn cả vitamin C trong thử nghiệm. Hoạt chất rutin giúp củng cố sức bền thành mạch, giảm độ giòn mao mạch và hỗ trợ hồng cầu lưu thông thuận lợi, nhưng thảo dược này chỉ nên dùng hỗ trợ thay vì thay thế thuốc điều trị.
Nghiên cứu cho thấy thiền chánh niệm từ 8 đến 10 phút có thể giúp cải thiện khả năng phân bổ chú ý và trí nhớ thị giác ngay sau một buổi tập. Tuy nhiên, để củng cố chức năng điều hành và duy trì sự chú ý bền vững, người tập cần duy trì đều đặn từ 4 ngày đến 4 tuần.
Nghiên cứu theo dõi dọc trên hàng nghìn người cho thấy mỗi khẩu phần sản phẩm động vật hoặc đồ uống siêu chế biến tăng thêm hàng ngày làm tăng tương ứng 17% và 6,3% nguy cơ suy giảm nhận thức. Các phụ gia, chất béo công nghiệp và đường tinh luyện thúc đẩy viêm thần kinh, làm suy yếu chức năng điều hành của não.
Vitamin nhóm B, đặc biệt là B6, B9 và B12, đóng vai trò đồng yếu tố bắt buộc trong chu trình sinh hóa tạo ra serotonin tại não bộ. Thiếu hụt các vi chất này làm gián đoạn quá trình tổng hợp chất dẫn truyền thần kinh, làm tăng nguy cơ trầm cảm và giảm hiệu quả của thuốc điều trị.
Kẽm đóng vai trò thiết yếu trong điều hòa chất dẫn truyền thần kinh và duy trì tính mềm dẻo của synap. Thiếu hụt kẽm kích hoạt trục căng thẳng HPA, làm rối loạn glutamate và suy giảm tín hiệu BDNF, khiến não bộ khó kiểm soát cảm xúc và dễ rơi vào trạng thái trầm cảm, lo âu.
Chiết xuất hoa tím thơm được chứng minh giúp rút ngắn thời gian và giảm mức độ ho ở trẻ mắc hen suyễn khi dùng kèm thuốc điều trị tiêu chuẩn. Tuy nhiên, phụ huynh không nên tự ý dùng thảo dược này thay thế thuốc đặc trị hoặc áp dụng tùy tiện cho trẻ dưới 2 tuổi.
Hoa tím tam sắc hoang dã (Viola tricolor) là thảo dược có hoạt tính kháng viêm và điều hòa miễn dịch, trong khi hoa păng-xê trồng chậu (Viola x wittrockiana) chủ yếu dùng làm cảnh. Cả hai đều có đặc tính hút và tích tụ chì rất mạnh từ đất, do đó người dân tuyệt đối không hái hoa trồng cảnh để ăn hay pha trà làm thuốc.
Hiện tượng hay quên và giảm tập trung ở dân văn phòng ít tiếp xúc ánh nắng có liên quan mật thiết đến tình trạng thiếu hụt vitamin D. Cơ chế khoa học cho thấy sự thiếu hụt này ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng điều hành, tốc độ xử lý thông tin và sự chú ý tại vỏ não.
Người đang uống thuốc điều trị tăng huyết áp không nên tự ý dùng trà hoa tím thơm thường xuyên. Dược liệu này chứa các hoạt chất làm giãn mạch, ức chế kênh canxi và giảm co bóp cơ tim tương tự thuốc tây y, dễ gây tương tác cộng hưởng dẫn đến tụt huyết áp quá mức.
Hoa hiên chứa nhiều dưỡng chất giúp an thần, hỗ trợ giấc ngủ nhưng cũng có sẵn các hợp chất alkaloid tự nhiên ở cả hoa và rễ. Để đảm bảo an toàn, người dùng cần hiểu rõ bản chất hoạt chất của hoa hiên, sơ chế nấu chín kỹ và tránh lạm dụng hoặc dùng chung với thuốc điều trị.
Nấm bờm sư tử chứa các hoạt chất như hericenones và erinacines, được chứng minh bước đầu có khả năng kích thích yếu tố tăng trưởng thần kinh NGF và bảo vệ tế bào não trong các nghiên cứu tế bào và động vật gặm nhấm, nhưng chưa đủ cơ sở khẳng định hiệu quả điều trị bệnh trên người.
Nhai kẹo cao su không trực tiếp giúp não ghi nhớ từ vựng hay nội dung bài học tốt hơn. Tuy nhiên, cử động nhai giúp tăng lưu lượng máu não, kích hoạt vùng vỏ não điều hành và tăng khoảng 10% sự tỉnh táo, rất hiệu quả để duy trì tập trung khi làm việc kéo dài.
Chiết xuất từ hoa sữa cho thấy tiềm năng thực nghiệm trong việc bình thường hóa đường huyết bị tăng do căng thẳng và bảo vệ tế bào thận trước độc tính của glucose cao. Tuy nhiên, bằng chứng mới dừng lại ở mức tiền lâm sàng trên động vật và tế bào, chưa đủ cơ sở chứng minh khả năng ức chế enzym tiêu hóa carbohydrate hay thay thế thuốc điều trị đái tháo đường trên người.
Cắt giảm carbohydrate quá mức làm gián đoạn quá trình vận chuyển axit amin tryptophan vào não bộ, dẫn đến suy giảm tổng hợp hormone hạnh phúc serotonin. Điều này trực tiếp khiến hệ thần kinh trở nên căng thẳng, nhạy cảm với stress và làm bạn dễ rơi vào trạng thái cáu kỉnh, bực dọc vô cớ.
Hoa tím tam sắc (*Viola tricolor*) chứa saponin và các hoạt chất có khả năng hỗ trợ bài tiết nước tiểu nhẹ trên mô hình thực nghiệm. Tuy nhiên, hiệu quả lợi tiểu chỉ ở mức vừa phải và chủ yếu mang tính hỗ trợ, không thể thay thế các loại thuốc điều trị bệnh tiết niệu chuyên sâu.
Nhịn ăn gián đoạn tác động hai chiều đến tâm trạng: vừa kích hoạt các protein bảo vệ não bộ giúp cải thiện triệu chứng cảm xúc ở người trầm cảm nặng, vừa kích thích hormone căng thẳng gây mệt mỏi thể chất ở người khỏe mạnh. Hiểu rõ cơ chế sinh học này giúp bạn điều chỉnh chế độ ăn an toàn, tránh rơi vào trạng thái uể oải, cáu kỉnh.
Nhiều phụ nữ lo ngại việc nhịn ăn gián đoạn sẽ làm tăng hormone căng thẳng cortisol, gây rối loạn nội tiết và tích mỡ bụng. Các nghiên cứu khoa học cho thấy cơ thể nữ giới có phản ứng nội tiết rất đặc thù khi nhịn đói, đòi hỏi sự điều chỉnh chế độ ăn và sinh hoạt phù hợp để bảo vệ sức khỏe.
Viết nhật ký biết ơn là liệu pháp hỗ trợ tâm lý có cơ sở khoa học, giúp cải thiện chất lượng sống và cảm xúc ở nhiều nhóm đối tượng. Tuy nhiên, hiệu quả phụ thuộc vào cách thực hành, không thể thay thế điều trị y khoa và không phải lúc nào cũng phát huy tác dụng trong mọi hoàn cảnh.
