Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
10.941 bài, trang 52 trên 548
Nhiều gia đình thường có thói quen cấp đông lại phần thịt thừa sau khi đã rã đông, nhưng các nghiên cứu khoa học cho thấy hành động này làm suy giảm nghiêm trọng chất lượng dinh dưỡng, phá vỡ cấu trúc sợi cơ và tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn sinh sôi, gây nguy cơ ngộ độc thực phẩm nếu không được xử lý đúng cách.
Sắt dạng nước và dạng viên không có sự khác biệt lớn về tỷ lệ gây buồn nôn hay táo bón toàn thân nếu dùng cùng liều lượng. Tuy nhiên, dạng nước giúp tránh nguy cơ viên sắt đọng lại gây loét dạ dày. Yếu tố quyết định sự êm dịu của đường tiêu hóa nằm ở dạng muối sắt và việc kiểm soát liều lượng nạp vào cơ thể.
Hạt điều chứa hàm lượng chất béo cao nhưng chủ yếu là chất béo không bão hòa đơn tốt cho tim mạch. Các bằng chứng khoa học cho thấy sử dụng khoảng 30 g hạt điều mỗi ngày trong chế độ ăn kiểm soát năng lượng không gây tăng cân, hỗ trợ giảm mỡ và kiểm soát cơn thèm ăn hiệu quả.
Bảo quản khoai tây sống trong ngăn mát tủ lạnh khiến tinh bột chuyển hóa thành đường khử nhanh gấp nhiều lần. Khi đem chiên ở nhiệt độ cao, lượng đường này phản ứng với axit amin tự nhiên tạo ra acrylamide – một chất có khả năng gây ung thư.
Nấu thức ăn dặm một lần rồi trữ đông dùng cả tuần giúp tiết kiệm thời gian, nhưng nghiên cứu cho thấy việc cấp đông 5 ngày có thể làm hao hụt đáng kể chất béo và protein. Cha mẹ có thể trữ đông ngắn ngày nhưng cần áp dụng đúng kỹ thuật chế biến để bảo toàn dưỡng chất cho trẻ.
Uống đan sâm đơn độc ít có khả năng gây xuất huyết dưới da vì các hoạt chất của thảo dược này không làm rối loạn thông số đông máu hay kéo dài thời gian chảy máu. Tuy nhiên, nếu kết hợp đan sâm cùng thuốc chống đông như warfarin hoặc thuốc chống tiểu cầu, nguy cơ chảy máu sẽ tăng lên rõ rệt.
Để nguyên lon thực phẩm đã khui vào tủ lạnh có thể khiến kim loại như sắt cùng các hóa chất từ vỏ lon thôi nhiễm nhanh hơn vào thức ăn, nhất là món có tính axit. Bạn nên chuyển ngay thức ăn thừa sang hộp thủy tinh hoặc hộp nhựa kín trước khi bảo quản mát.
Sữa mẹ vắt ra để trong ngăn mát tủ lạnh (4-10 độ C) an toàn nhất trong vòng 24 giờ và có thể kéo dài tối đa 72 giờ đến 4 ngày nếu duy trì ổn định dưới 4 độ C. Tuy nhiên, dùng trong 24 đến 36 giờ đầu sẽ bảo toàn tốt nhất dưỡng chất và hương vị.
Nhiệt độ ngăn mát tủ lạnh chuẩn nhất để ức chế hầu hết vi khuẩn gây ngộ độc thực phẩm là dưới 4 độ C. Khi nhiệt độ vượt ngưỡng này, các mầm bệnh như E. coli hay Bacillus cereus sẽ nhân lên nhanh chóng, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng dù thức ăn chưa đổi mùi.
Rã đông thịt bằng ngăn mát tủ lạnh an toàn hơn nhiều so với ngâm nước ấm. Nhiệt độ thấp trong tủ mát (khoảng 4 độ C) ức chế vi khuẩn sinh sôi và giảm hao hụt dinh dưỡng, trong khi nước ấm hay nhiệt độ phòng tạo điều kiện lý tưởng cho vi sinh vật bùng phát trên dịch rỉ giàu đạm của thịt.
Uống trà đan sâm thô mỗi ngày không hoàn toàn vô hại. Dù các chiết xuất từ đan sâm có khả năng hỗ trợ bảo vệ tế bào gan trong phòng thí nghiệm, các y văn hiện đại cảnh báo dược liệu này vẫn tiềm ẩn nguy cơ gây tác dụng phụ lên gan, thận và làm tăng men gan nếu dùng sai cách.
Tảo xoắn Spirulina chứa các chất chống oxy hóa và tác nhân tạo phức hỗ trợ bảo vệ tế bào gan trước độc tố trong phòng thí nghiệm. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng chứng minh tảo giúp đào thải chì, thủy ngân và cadmium ở người còn rất hạn chế, người dùng không nên xem đây là phương pháp thải độc thay thế y khoa.
Các nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy hoạt chất trong đan sâm có khả năng kích hoạt phân giải lipid, ức chế tổng hợp mỡ mới và dập tắt các phản ứng viêm tại tế bào gan. Tuy nhiên, dược liệu này chỉ đóng vai trò hỗ trợ, không thể thay thế việc điều chỉnh lối sống hay phác đồ điều trị y khoa.
Chondroitin có cấu trúc glycosaminoglycan tương đồng với heparin và đã ghi nhận nhiều trường hợp lâm sàng làm tăng vọt chỉ số đông máu INR, tăng nguy cơ xuất huyết nguy hiểm khi dùng chung với thuốc chống đông warfarin. Người bệnh tim mạch tuyệt đối không tự ý phối hợp hai sản phẩm này.
Các nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất đinh lăng chứa các hợp chất hoạt tính có khả năng bảo vệ tế bào thần kinh, chống oxy hóa và ức chế enzym acetylcholinesterase. Tuy nhiên, bằng chứng mới chỉ dừng lại ở quy mô phòng thí nghiệm và động vật, người cao tuổi không nên dùng thay thế thuốc điều trị.
Ngay khi mở nắp, lợi khuẩn trong sữa chua bắt đầu suy giảm do tiếp xúc với oxy và hiện tượng tăng axit. Dù nhiệt độ ngăn mát từ 4-5 độ C giúp làm chậm quá trình hao hụt, người dùng nên đậy kín và ăn hết trong 24-48 giờ để bảo toàn lượng probiotic tối ưu cho đường ruột.
Nhiều người tin rau tươi để tủ lạnh luôn tốt hơn đồ đông lạnh, nhưng khoa học chứng minh ngược lại. Rau củ cấp đông ngay sau thu hoạch giữ trọn vẹn dưỡng chất tương đương, thậm chí sở hữu hàm lượng vitamin C và vitamin E cao hơn rau tươi để ngăn mát nhiều ngày.
Hạt ý dĩ rất dễ bị mốc và tích tụ độc tố vi nấm nguy hiểm như aflatoxin hay zearalenone nếu bảo quản trong môi trường nóng ẩm. Để đảm bảo an toàn, người dùng cần kiểm soát chặt độ ẩm, chọn hạt nguyên vẹn, không dùng hạt đã đổi màu và áp dụng phương pháp chế biến phù hợp.
Mật ong để trong tủ lạnh bị kết tinh hoàn toàn dùng được bình thường. Đây là hiện tượng vật lý tự nhiên khi đường glucose kết tinh ở nhiệt độ thấp, không làm mất chất dinh dưỡng hay biến chất, thậm chí môi trường lạnh còn bảo tồn hương thơm và hạn chế suy thoái tốt hơn nhiệt độ cao.
Nhiều người có thói quen gọt bỏ góc mốc trên thức ăn rồi ăn tiếp. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học khẳng định độc tố nấm mốc (mycotoxin) có thể khuếch tán sâu từ vài xentimét đến toàn bộ thể tích thực phẩm mềm ngay trong tủ lạnh. Việc loại bỏ đốm mốc nhìn thấy bằng mắt thường không bảo đảm an toàn.
