16841 bài viết
Lá khổ sâm được dân gian dùng chữa viêm đại tràng, nhưng khoa học hiện chỉ ghi nhận các hoạt chất của cây có tính kháng viêm trên tế bào ống nghiệm. Dược liệu này chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người và không thể thay thế thuốc chữa bệnh.
Hiện chưa có nghiên cứu khoa học nào chứng minh tính an toàn của khổ diệp (*Picrasma javanica*) trên phụ nữ mang thai. Dữ liệu y khoa về thảo dược này mới chỉ dừng lại ở hiệu quả kháng sốt rét trên động vật, do đó thai phụ không nên sử dụng nhằm tránh các rủi ro tiềm ẩn cho thai nhi.
Củ khoai trời được dân gian truyền tai là vị thuốc tiêu u, trị bướu cổ, nhưng y học hiện đại chỉ mới ghi nhận hoạt tính trên tế bào trong ống nghiệm. Nguy hiểm hơn, loại củ này chứa độc tố có thể gây suy gan nặng nếu người bệnh tự ý sắc uống và trì hoãn phác đồ chuẩn.
Quan niệm uống cao khỉ để chữa vô sinh và tăng cường sinh lý nam hoàn toàn không có căn cứ y học. Cao khỉ bản chất chỉ cung cấp đạm và khoáng chất thông thường, chưa từng có nghiên cứu chứng minh tác dụng cải thiện tinh dịch hay nội tiết tố. Tự ý sử dụng còn tiềm ẩn nhiều rủi ro ngộ độc.
Nhiều người băn khoăn về việc dùng hạt khồm chung với thuốc tây, đặc biệt là nguy cơ ảnh hưởng lên enzym gan CYP450 và thuốc chống đông. Hiện chưa có nghiên cứu lâm sàng trên hạt khồm; dữ liệu y khoa khẳng định các chất tác động lên enzym gan có thể gây ngộ độc hoặc mất tác dụng của thuốc có khoảng điều trị hẹp.
Nhiều người tự ý đun sắc lá kim giao uống để trị đau nhức xương khớp theo truyền miệng. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo lá kim giao chứa nhiều hoạt chất sinh học mạnh nhưng chưa có dữ liệu lâm sàng về liều an toàn trên người, tiềm ẩn rủi ro ngộ độc gan, thận nghiêm trọng.
Nhiều người lầm tưởng các loại cao động vật toàn tính, bao gồm cả cao khỉ, là bài thuốc bổ dưỡng xương khớp tuyệt hảo. Thực tế, nguồn thực phẩm cô đặc từ động vật này chứa lượng nhân purin khổng lồ, tạo gánh nặng chuyển hóa nitơ gay gắt lên thận và làm bùng phát cơn gout cấp dữ dội.
Nhiều bà bầu lo ngại hoạt chất betaine trong quả khởi tử (kỷ tử) có thể kích thích co bóp tử cung gây nguy hiểm cho thai kỳ. Bằng chứng khoa học hiện nay cho thấy chưa có thử nghiệm lâm sàng nào ghi nhận tác hại này, song do thiếu dữ liệu an toàn trên thai phụ, mẹ bầu cần hết sức thận trọng và tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng.
Các nghiên cứu khoa học cho thấy hoạt chất quassinoid trong Khổ diệp có khả năng ức chế mạnh ký sinh trùng sốt rét trên mô hình tế bào và động vật. Tuy nhiên, do độc tính cao và chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người, người dân tuyệt đối không tự ý dùng thảo dược này thay thế thuốc sốt rét chuẩn.
Quả khởi tử chứa hàm lượng sắc tố zeaxanthin dồi dào, có độ sinh khả dụng cao trong cơ thể người. Các thử nghiệm lâm sàng xác nhận dùng 13,7–20 g khởi tử mỗi ngày giúp tăng nồng độ zeaxanthin trong máu, ổn định sắc tố điểm vàng và hạn chế tích tụ nốt thoái hóa ở người lớn tuổi.
Kế sữa và khúng khéng đều mang lại hiệu quả bảo vệ gan thông qua cơ chế chống oxy hóa và giảm men gan. Tuy nhiên, silymarin từ kế sữa chiếm ưu thế về bằng chứng lâm sàng trên người bệnh, còn khúng khéng lại nổi bật trong các thử nghiệm giảm tác hại cấp và mạn tính do rượu bia.
Nhiều người tin uống khúng khéng giúp bảo vệ gan và ngăn ngừa xơ gan do rượu, nhưng đây là quan niệm chưa chính xác. Dù các nghiên cứu trên chuột cho thấy khả năng giảm viêm và chống oxy hóa, hiện chưa có dữ liệu lâm sàng trên người chứng minh tác dụng ngăn xơ gan.