Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.266 bài, trang 1331 trên 1.464
Không chỉ gây rối loạn kinh nguyệt và khó mang thai, hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS) còn gắn liền với tình trạng kháng insulin. Các nghiên cứu cho thấy khoảng 50-70% phụ nữ mắc PCOS bị kháng insulin, đẩy nguy cơ tiền tiểu đường tăng gấp gần 2 đến 4 lần tùy mức độ bệnh.
Uống trà cúc La Mã mỗi ngày trong thai kỳ không được khuyến cáo vì bằng chứng an toàn hiện còn rất yếu, đồng thời loại thảo mộc này đã được chứng minh có khả năng kích thích cơn co tử cung và khởi phát chuyển dạ.
Omega-3 giúp hạ huyết áp nhưng đòi hỏi liều kết hợp EPA và DHA từ 2 g đến 3 g mỗi ngày mới đạt hiệu quả tối ưu, thay vì các liều bổ sung thông thường. Tác dụng này thể hiện rõ rệt nhất ở người tăng huyết áp, người lớn tuổi và người có rối loạn mỡ máu.
Thói quen ăn vặt và uống đồ ngọt liên tục trong ngày buộc tuyến tụy tiết insulin quá mức, gây tăng insulin máu mạn tính. Trạng thái này khóa chặt quá trình đốt mỡ, kích thích cơn thèm ăn liên tục, dẫn đến kháng insulin và làm tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, gan nhiễm mỡ.
Ăn phụ trước khi ngủ không phải là quy tắc bắt buộc cho mọi người bệnh đái tháo đường. Biện pháp này chủ yếu cần thiết cho người tiêm insulin (đặc biệt là insulin người, NPH) hoặc dùng thuốc có nguy cơ gây tụt đường huyết khi chỉ số đường huyết trước ngủ thấp, trong khi người chỉ dùng metformin thường không cần áp dụng.
Người tiểu đường type 2 không cần kiêng hoàn toàn trái cây ngọt. Nghiên cứu khoa học chứng minh việc ăn trái cây tươi nguyên miếng với lượng vừa phải, ưu tiên loại có chỉ số GI thấp không làm tăng đường huyết mà còn hỗ trợ cải thiện chỉ số HbA1c và bảo vệ tim mạch hiệu quả.
Ngáy to và các cơn ngưng thở ngắt quãng khi ngủ là dấu hiệu của hội chứng ngưng thở khi ngủ tắc nghẽn (OSA). Đây chính là thủ phạm hàng đầu khiến huyết áp tăng vọt bất chấp người bệnh đã uống nhiều loại thuốc điều trị phối hợp.
Nhịn ăn gián đoạn có thể an toàn cho người đang dùng thuốc hạ áp nếu bệnh được kiểm soát tốt, nhưng người bệnh cần thận trọng vì tác động hạ áp cộng hưởng có thể gây tụt huyết áp tư thế hoặc choáng váng.
Nhiều người tin rằng ngâm hạt óc chó trong nước trước khi ăn giúp loại bỏ axit phytic và tăng hấp thu dinh dưỡng. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học thực tế cho thấy việc ngâm hạt óc chó không làm giảm đáng kể chất này, thậm chí còn gây thất thoát một lượng khoáng chất quý giá.
Thay thế một phần cơm trắng bằng các loại đậu đỗ và ngũ cốc nguyên hạt giúp giảm đường huyết lúc đói, hạ nồng độ insulin và cải thiện tình trạng kháng insulin. Lợi ích này đến từ việc bổ sung đạm thực vật thay bớt tinh bột tinh chế, kết hợp cùng chất xơ lên men giúp ổn định đường máu suốt ngày.
Trà cúc La Mã chứa hoạt chất chống co thắt và giảm đầy hơi, từng ghi nhận hiệu quả giảm khóc dạ đề trong một số bài thuốc phối hợp. Tuy nhiên, việc cho trẻ sơ sinh uống nước trà trực tiếp bị hạn chế do thể tích dung dịch lớn và nguy cơ dinh dưỡng; cha mẹ nên ưu tiên massage bụng ngoài da và tham khảo ý kiến bác sĩ.
Dùng chung cây hàm ếch với thuốc điều trị cao huyết áp tiềm ẩn nguy cơ tương tác bất lợi kép. Các hoạt chất trong cây vừa trực tiếp làm giãn mạch, giảm nhịp tim gây tụt huyết áp quá mức, vừa ức chế hệ enzyme chuyển hóa ở gan khiến thuốc tây tích tụ cao trong máu.
Các nghiên cứu khoa học xác nhận hoạt chất sesquiterpene lactones phân lập từ cây cóc mẵn sở hữu hoạt tính kháng viêm mạnh mẽ ở cấp độ tế bào. Hoạt chất này giúp ức chế nhiều chất trung gian gây viêm then chốt với nồng độ rất nhỏ, mở ra triển vọng lớn cho y học nhưng vẫn cần kiểm chứng lâm sàng trên người.
Chiết xuất cây cối xay chứa nhiều hoạt chất sinh học giúp giảm hấp thu đường, kích thích tiết insulin và chống oxy hóa trong các nghiên cứu tiền lâm sàng trên động vật. Tuy nhiên, chưa có bằng chứng thử nghiệm trên người chứng minh hiệu quả điều trị, người bệnh đái tháo đường tuyệt đối không tự ý bỏ thuốc để thay bằng nước lá.
Pha trà cúc La Mã bằng nước sôi 100 độ C cùng thói quen mở nắp sẽ làm bay hơi phần lớn tinh dầu quý giá như chamazulene và bisabolol. Để hấp thu tối đa dưỡng chất, khoa học khuyến cáo nên dùng nước từ 80 đến 95 độ C, đậy kín nắp và ủ trong 15 đến 30 phút.
Hạt óc chó cung cấp nguồn axit béo lành mạnh cần thiết cho hệ thần kinh thai nhi, nhưng không có tam cá nguyệt nào là duy nhất tốt nhất để tẩm bổ. Mẹ bầu nên bổ sung đều đặn khoảng 4-6 quả mỗi ngày xuyên suốt từ tam cá nguyệt thứ nhất đến tam cá nguyệt thứ ba kết hợp chế độ ăn đa dạng để hỗ trợ não bộ của bé phát triển tối ưu.
Cây cóc mẵn chứa nhiều hoạt chất quý nhưng rất nhạy cảm với cách chế biến. Đun sắc lửa nhỏ ở khoảng 85 độ C giúp thu tối đa polysaccharide chống oxy hóa, trong khi hãm bột mịn trong bình đậy kín nắp lại giữ trọn tinh dầu và các hợp chất khó tan trong nước.
Cây cứt lợn và cây cỏ lào rất dễ bị nhầm lẫn do cùng môi trường sống và màu hoa tương đồng, dẫn đến nguy cơ ngộ độc hoặc dùng sai bệnh. Người dân có thể phân biệt chính xác dựa vào hình dạng phiến lá, gốc lá và cụm hoa, đồng thời cần cảnh giác nguy cơ tích tụ kim loại nặng từ đất ô nhiễm.
Gan nhiễm mỡ và tiền tiểu đường không phải hai bệnh tách biệt mà gắn kết chặt chẽ qua tình trạng đề kháng insulin và viêm âm ỉ. Khi cơ bắp và mô mỡ giảm nhạy cảm với insulin, gan sẽ tích tụ mỡ thừa và làm rối loạn kiểm soát đường huyết, ngay cả ở người không béo phì.
Chiết xuất lá bỏng chứa nhiều hoạt chất chống oxy hóa giúp bảo vệ thành mạch và ngăn ngừa tăng huyết áp trên động vật thí nghiệm. Tuy nhiên, thảo dược này chưa được kiểm chứng lâm sàng ở người và tiềm ẩn độc tính nếu dùng dài ngày, do đó người bệnh tuyệt đối không tự ý uống thay thuốc điều trị.
