Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
9.648 bài, trang 248 trên 483
Bổ sung canxi đơn độc liều cao có thể làm tăng canxi máu và nguy cơ vôi hóa động mạch vành. Bằng chứng khoa học khuyến cáo ưu tiên canxi từ thực phẩm tự nhiên và cần phối hợp vitamin D, vitamin K khi dùng viên uống để bảo vệ tim mạch.
Chế độ ăn DASH giàu rau củ, quả, hạt kết hợp giảm muối có thể giúp hạ huyết áp rõ rệt chỉ sau 2 tuần áp dụng. Mức giảm huyết áp tâm thu đạt từ 6 đến 11,5 mmHg tùy vào tình trạng bệnh và mức độ kiểm soát natri.
Uống trà xanh điều độ không làm tăng nguy cơ sỏi thận ở người khỏe mạnh nhờ hoạt chất chống oxy hóa bù trừ cho lượng oxalate hòa tan. Mức dùng an toàn khoảng 1-2 tách trà hãm nhanh mỗi ngày, kết hợp uống đủ nước lọc.
Chế độ ăn Keto kéo dài có thể làm tăng nguy cơ sỏi thận và xáo trộn khoáng chất do giảm carb sâu và tăng chất béo. Tuy nhiên, các biến chứng thận nặng khá hiếm gặp và việc giảm cân có thể giúp cải thiện độ lọc cầu thận ở người béo phì.
Ăn một quả trứng mỗi ngày không làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch ở người khỏe mạnh nhờ cơ chế tự cân bằng cholesterol của cơ thể. Tuy nhiên, người mắc đái tháo đường hoặc rối loạn chuyển hóa cần thận trọng vì tình trạng kháng insulin khiến nguy cơ xơ vữa mạch máu gia tăng khi nạp nhiều cholesterol.
Hệ miễn dịch suy giảm theo tuổi tác khiến người cao tuổi dễ mắc bệnh truyền nhiễm và giảm khả năng sinh kháng thể sau tiêm chủng. Các bằng chứng lâm sàng cho thấy bổ sung vitamin E vượt mức khuyến nghị cơ bản, đặc biệt ở liều 200 mg (hoặc khoảng 200 IU) mỗi ngày, mang lại hiệu quả tối ưu trong việc kích hoạt tế bào T và tăng cường kháng thể.
Nghiên cứu khoa học cho thấy khung giờ nhịn ăn 16:8 ăn sớm (eTRF, ăn sáng đầy đủ và kết thúc ăn trước chiều tối) giúp cải thiện độ nhạy insulin, kiểm soát đường huyết và chuyển hóa lipid tốt hơn rõ rệt so với việc bỏ bữa sáng rồi ăn muộn về đêm.
Dầu ô liu nguyên chất giàu axit oleic và các hợp chất polyphenol tự nhiên, giúp giảm nồng độ LDL-cholesterol và bảo vệ hạt mỡ này khỏi quá trình oxy hóa. Sự kết hợp này hỗ trợ ngăn ngừa viêm nội mô và hạn chế sự hình thành mảng xơ vữa động mạch.
Sữa hạt bổ sung vi chất không thể thay thế trọn vẹn sữa bò trong việc bảo vệ xương. Dù cùng mức canxi, sữa bò vượt trội nhờ nguồn đạm chất lượng cao kích thích tạo xương và cấu trúc vi chất tự nhiên giúp tăng mật độ khoáng, ngừa gãy xương hiệu quả hơn.
Người từng bị sỏi thận nên uống tối thiểu 2,5 lít dịch mỗi ngày để tạo ra hơn 2 lít nước tiểu, giúp giảm khoảng một nửa nguy cơ tái phát sỏi canxi; người có bệnh suy tim hoặc bệnh thận cần tham khảo ý kiến bác sĩ.
Các nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy hợp chất lưu huỳnh allicin trong tỏi giúp giảm viêm, chống oxy hóa và cải thiện chức năng thận trên động vật. Tuy nhiên, ăn tỏi và hành chỉ hỗ trợ bảo vệ tế bào chứ không thay thế thuốc điều trị bệnh thận.
Vitamin K2 giữ vai trò thiết yếu trong việc kích hoạt protein MGP nhằm kiểm soát lắng đọng canxi tại mô mềm. Tuy nhiên, các bằng chứng lâm sàng hiện nay cho thấy dưỡng chất này không thể đảo ngược các mảng vôi hóa động mạch đã hình thành, người dân không nên tự ý lạm dụng liều cao thay thế điều trị y khoa.
Beta-glucan từ nấm có khả năng điều hòa miễn dịch thông qua việc tương tác với các thụ thể như Dectin-1, kích thích tế bào tiêu diệt tự nhiên và đại thực bào. Dù vậy, phần lớn tác động mạnh mẽ mới được ghi nhận trong phòng thí nghiệm; các bằng chứng lâm sàng trên người hiện vẫn dừng ở mức hỗ trợ và còn nhiều kết quả tranh luận.
Nước hầm xương chứa hàm lượng purine hòa tan cao, sau khi hấp thu sẽ chuyển hóa thành axit uric tạo gánh nặng đào thải lớn cho hệ tiết niệu. Với người mắc bệnh thận mạn tính hoặc tăng axit uric máu, món ăn này tiềm ẩn nguy cơ gây quá tải chức năng lọc, thúc đẩy tổn thương thận tiến triển.
Thiếu hụt vi chất selen khiến cơ thể rơi vào tình trạng stress oxy hóa nghiêm trọng, làm suy giảm hệ miễn dịch và thúc đẩy các chủng virus ARN lành tính đột biến nhanh thành các biến thể có độc lực cao, gây tổn thương nặng nề ngay cả với người có dinh dưỡng tốt.
Bơ thực vật không trans fat dạng mềm vượt trội hơn bơ động vật trong việc hạ LDL-cholesterol và cải thiện tỷ lệ cholesterol toàn phần/HDL. Tuy nhiên, người tiêu dùng cần tránh các loại bơ thực vật dạng thỏi cứng chứa trans fat vì chúng làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch.
Nồng độ creatinine trong máu tăng khi dùng creatine thường là kết quả của quá trình chuyển hóa tự nhiên chứ không phản ánh tình trạng suy giảm mức lọc cầu thận. Với người khỏe mạnh dùng đúng liều lượng, creatine an toàn cho thận, nhưng người có bệnh lý thận nền cần tránh sử dụng.
Tiêu thụ nhiều nước ngọt có gas, đặc biệt là loại chứa đường fructose, làm tăng đáng kể nguy cơ sỏi thận do thúc đẩy bài tiết canxi, oxalate và acid uric qua nước tiểu. Để bảo vệ đường tiết niệu, người dân cần hạn chế nước ngọt đóng chai và ưu tiên bù nước bằng nước lọc lành mạnh.
Rượu bia làm suy yếu miễn dịch bẩm sinh gần như ngay lập tức sau khi uống say. Dù cồn được đào thải khỏi máu sau 8 giờ, đại thực bào phế nang và mạng lưới cytokine bảo vệ tại phổi vẫn bị tê liệt kéo dài từ 16 đến 64 giờ tiếp theo, khiến cơ thể đối mặt nguy cơ nhiễm trùng cao.
Các nghiên cứu khoa học quy mô lớn cho thấy uống từ 1 đến 3 ly cà phê mỗi ngày không làm hại thận, trái lại còn liên quan đến việc giảm nguy cơ suy thận mạn và suy giảm chức năng lọc. Dù vậy, người có bệnh nền cần dùng điều độ và tham khảo ý kiến bác sĩ.
