Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
9.648 bài, trang 276 trên 483
Cơ thể cần cả ba loại collagen nhưng cho từng nhiệm vụ riêng biệt: collagen loại 1 và 3 tạo độ săn chắc, đàn hồi cho lớp biểu bì và cấu trúc da, trong khi collagen loại 2 là thành phần nòng cốt xây dựng mạng lưới sụn khớp.
Sô-cô-la đen có thể hỗ trợ hạ huyết áp và cải thiện chức năng nội mô mạch máu nhờ hoạt chất flavanol kích thích sản sinh oxit nitric. Tuy nhiên, lợi ích này chỉ đạt được khi cung cấp tối thiểu 150 mg epicatechin cho nhu cầu cấp tính hoặc khoảng 375–750 mg flavanol mỗi ngày, đồng thời không thể thay thế thuốc điều trị tăng huyết áp.
Hiện chưa có bằng chứng khoa học khẳng định uống collagen vào sáng sớm hay trước khi ngủ mang lại hiệu quả tái tạo vượt trội hơn. Điều quan trọng nhất quyết định hiệu quả của collagen peptide là sự đều đặn hàng ngày và mức độ dung nạp của hệ tiêu hóa mỗi cá nhân.
Chế độ ăn giàu chất chống oxy hóa flavonoid từ các loại quả mọng, rau xanh có thể làm chậm tốc độ suy giảm trí nhớ và trì hoãn lão hóa nhận thức ở người cao tuổi. Dù vậy, các hợp chất này chỉ đóng vai trò hỗ trợ, không thể thay thế thuốc điều trị bệnh sa sút trí tuệ.
Người suy thận mạn muốn ăn rau quả giàu polyphenol cần kiểm soát chặt chẽ lượng kali đi kèm để tránh biến chứng tăng kali máu nguy hiểm. Việc sơ chế đúng cách và theo dõi y khoa giúp người bệnh vừa tận dụng dưỡng chất, vừa bảo vệ chức năng thận an toàn.
Phụ nữ mang thai tuyệt đối không nên tự ý uống viên glutathione làm trắng da. Hiện chưa có bất kỳ nghiên cứu lâm sàng nào chứng minh tính an toàn của hoạt chất này trên thai phụ, trong khi hiệu quả làm sáng da ở người bình thường vẫn còn nhiều nghi vấn.
Người lớn tuổi chỉ nên bổ sung kẽm và selen khi chế độ ăn thiếu hụt hoặc cơ thể giảm hấp thu vi chất qua thăm khám. Mặc dù bộ đôi này giúp điều hòa miễn dịch và giảm nguy cơ nhiễm trùng hô hấp, việc tự ý dùng liều cao có thể gây cạnh tranh hấp thu, ức chế miễn dịch và dẫn đến ngộ độc.
Astaxanthin tự nhiên là hoạt chất chống oxy hóa mạnh, an toàn ở mức liều từ 2 đến 12 mg mỗi ngày cho người cần bảo vệ mắt, da và cải thiện giấc ngủ. Tuy nhiên, việc tự ý bổ sung liều cao không cần thiết cho tất cả mọi người và người có cơ địa dị ứng cần đặc biệt cẩn trọng.
Carbohydrate hấp thu nhanh như dextrose và maltodextrin chỉ phát huy tác dụng phục hồi glycogen cơ bắp khi buổi tập gym có cường độ rất cao, kéo dài làm cạn kiệt năng lượng hoặc cần hồi phục cấp tốc giữa hai buổi tập trong ngày. Người tập thông thường hoàn toàn có thể bù đắp qua chế độ ăn tự nhiên.
Bổ sung chất chống oxy hóa có thể hỗ trợ giảm bớt cảm giác đau nhức cơ bắp và hạ các chỉ số tổn thương sau chạy cự ly dài, nhưng hiệu quả phụ thuộc vào từng hoạt chất. Các nhóm như polyphenol hay astaxanthin cho kết quả khả quan hơn so với vitamin thông thường, nhưng không thể thay thế việc tập luyện và dinh dưỡng hợp lý.
Viên uống bổ sung chất chống oxy hóa đơn lẻ không mang lại hiệu quả ngừa bệnh tim mạch hay ung thư như mong đợi, thậm chí gây hại trong hóa trị. Ngược lại, chất chống oxy hóa từ rau củ và trái cây phát huy tác dụng hiệp đồng tối ưu nhờ mạng lưới dưỡng chất tự nhiên.
Rượu đường là chất tạo ngọt thay thế phổ biến trong thực phẩm ăn kiêng nhưng có thể gây đầy hơi, đau bụng và tiêu chảy thẩm thấu. Người mắc hội chứng ruột kích thích, người có hệ tiêu hóa nhạy cảm hoặc dùng liều lượng quá mức cần cẩn trọng để tránh các rối loạn đường ruột không mong muốn.
Các nghiên cứu dược động học cho thấy glutathione ngậm dưới lưỡi và hấp thu qua niêm mạc miệng có sinh khả dụng vượt trội so với đường uống thông thường, giúp đưa hoạt chất vào máu nhanh chóng. Trong khi đó, viên uống cần thời gian tích lũy dài hơn và dạng bôi chủ yếu phát huy hiệu quả giảm sắc tố tại chỗ.
Siro cây phong tốt hơn đường cát tinh luyện nhờ chứa polyphenol tự nhiên giúp làm chậm hấp thu đường và hỗ trợ cải thiện chuyển hóa tim mạch. Tuy nhiên, bản chất siro cây phong vẫn là đường lỏng giàu năng lượng, nếu lạm dụng người dùng vẫn đối mặt với rủi ro tăng đường huyết và tích tụ mỡ thừa.
Chiết xuất cỏ ngọt stevia tinh khiết được các cơ quan an toàn thực phẩm đánh giá an toàn cho thai phụ nếu dùng dưới 4 mg/kg thể trọng mỗi ngày. Tuy nhiên, mẹ bầu cần tránh sản phẩm pha tạp chất ngọt tổng hợp và nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng thường xuyên.
XOS (Xylooligosaccharide) là prebiotic thế hệ mới vượt trội hơn inulin nhờ khả năng kích thích mạnh mẽ lợi khuẩn Bifidobacteria ở nồng độ cực thấp. Cơ chế lên men chọn lọc cao của XOS giúp tối ưu hóa hệ vi sinh vật đường ruột mà không gây áp lực sinh khí, giảm thiểu rõ rệt tình trạng đầy trướng bụng cho người sử dụng.
Hành tây và hành paro là nguồn chất xơ prebiotic dồi dào nuôi dưỡng hệ vi sinh, nhưng lại chứa hàm lượng fructan rất cao. Nhóm carbohydrate lên men này dễ gây trướng khí, đau quặn bụng, do đó người mắc hội chứng ruột kích thích và người có vết loét dạ dày hoạt động cần hết sức thận trọng khi ăn.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến cáo người trưởng thành và trẻ em nên giảm lượng đường tự do xuống dưới 10% tổng năng lượng hàng ngày, lý tưởng nhất là dưới 5%. Hạn chế này chỉ áp dụng cho đường tự do và đường bổ sung, không áp dụng cho đường tự nhiên có trong trái cây tươi hay sữa nguyên chất.
Đường dừa thường được quảng bá có chỉ số đường huyết thấp nhờ chất xơ inulin, an toàn cho người đái tháo đường. Tuy nhiên, hàm lượng inulin tự nhiên rất nhỏ không thể triệt tiêu lượng lớn đường sucrose có sẵn, khiến việc thần thánh hóa loại đường này trở nên sai lầm và tiềm ẩn rủi ro sức khỏe.
So với đường cát thông thường, đường ăn kiêng ít gây tăng cân hơn rõ rệt nhờ cắt giảm lượng calo nạp vào. Tuy nhiên, hiệu quả duy trì vóc dáng chỉ đạt được nếu người dùng kiểm soát tốt phản xạ thèm ăn và không nạp bù calo từ các món ăn khác trong ngày.
