Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
4.840 bài, trang 123 trên 242
Các nghiên cứu khoa học cho thấy polyphenol EGCG trong trà xanh có khả năng ức chế enzym xanthine oxidase và tác động lên các kênh vận chuyển ở thận để hỗ trợ hạ axit uric. Tuy nhiên, thức uống này chỉ đóng vai trò hỗ trợ chứ không thay thế được phác đồ điều trị y khoa.
Các nghiên cứu khoa học cho thấy một số chủng lợi khuẩn Lactobacillus trong sữa chua lên men có khả năng đồng hóa purine, hỗ trợ giảm hấp thu tiền chất axit uric và tăng đào thải qua phân, nước tiểu. Tuy nhiên, hiệu quả phụ thuộc vào từng chủng vi khuẩn cụ thể và không thể thay thế phác đồ điều trị y khoa.
Tỏi sống và tỏi đen chứa các hợp chất sinh học có thể hỗ trợ hạ nhẹ mỡ máu và huyết áp, nhưng hoàn toàn không có khả năng "làm sạch" hay quét sạch mảng xơ vữa trong lòng mạch máu như lời đồn. Người bệnh không nên tự ý dùng tỏi thay thế thuốc điều trị.
Nhiều nghiên cứu lâm sàng ghi nhận gừng có thể hỗ trợ giảm nhẹ huyết áp và cải thiện mỡ máu khi dùng liều từ 1,2 đến 3 gam mỗi ngày. Tuy nhiên, gừng không thể thay thế thuốc điều trị; lạm dụng liều cao dễ gây tụt huyết áp quá mức và tương tác bất lợi với thuốc hạ áp.
Bulking sai cách với nhiều tinh bột tinh chế và mỡ bão hòa dễ khiến mỡ máu tăng vọt dù tập tạ đều đặn. Người tập cần điều chỉnh cắt giảm đồ ngọt, nước có ga, kiểm soát thịt chế biến, ưu tiên tinh bột thô và bổ sung thực phẩm giàu niacin để nuôi cơ an toàn.
Thay thế thịt đỏ bằng đạm đậu nành giúp giảm mỡ máu xấu LDL-C từ mức khiêm tốn đến khoảng 12,9%, tùy thuộc vào chỉ số mỡ máu ban đầu của mỗi người. Tuy nhiên, đạm thực vật chỉ đóng vai trò hỗ trợ chế độ ăn lành mạnh, không thể thay thế hoàn toàn thuốc điều trị y khoa.
Người gầy bị mỡ máu cao do yếu tố gan mật hoặc di truyền không nên ăn kiêng kham khổ làm mất khối cơ. Thay vào đó, chiến lược đúng đắn là cắt giảm chất béo bão hòa và tinh bột đường huyết cao, đồng thời tăng cường chất béo chưa bão hòa, đạm lành mạnh và chất xơ để điều hòa lipid máu an toàn.
Chế độ ăn Keto có thể giúp người cao huyết áp giảm cân và hạ áp trong ngắn hạn, nhưng lại tiềm ẩn nhiều rủi ro cho sức khỏe tim mạch. Việc cắt giảm tinh bột cực đoan để nạp lượng lớn chất béo dễ làm gia tăng cholesterol xấu LDL-C, khiến hiệu quả điều trị không bền vững về lâu dài.
Các nghiên cứu khoa học xác nhận viên chiết xuất tỏi giúp hạ huyết áp tâm thu từ 7-16 mmHg và tâm trương từ 5-9 mmHg ở người tăng huyết áp nhờ cải thiện độ cứng mạch máu. Tuy nhiên, hiệu quả này chủ yếu đến từ các chế phẩm chuẩn hóa, không thể thay thế hoàn toàn thuốc điều trị theo chỉ định y khoa.
Uống giấm táo pha loãng trước bữa ăn giúp hỗ trợ làm chậm rỗng dạ dày và giảm đỉnh đường huyết sau ăn, nhưng đây không phải thần dược thay thế thuốc điều trị. Bằng chứng lâm sàng hiện tại còn giới hạn ở quy mô nhỏ và người bệnh tiểu đường có biến chứng liệt dạ dày cần đặc biệt thận trọng.
Nhịn ăn gián đoạn 16:8 duy trì trong 12 tuần có thể giúp hạ huyết áp tâm thu khoảng 4 đến 7 mm Hg. Lợi ích này đến từ sự kết hợp giữa việc cắt giảm calo, giảm cân tự nhiên và tác động điều hòa nhịp sinh học của khung giờ ăn lên chức năng thận cùng hệ tim mạch.
Ăn chay trường giúp giảm huyết áp tâm thu trung bình từ 2,66 đến 4,8 mmHg trong các thử nghiệm lâm sàng, hỗ trợ bảo vệ tim mạch hiệu quả. Tuy nhiên, người theo đuổi chế độ ăn này cần kiểm soát chặt chẽ nguy cơ thiếu vitamin B12 và không tự ý ngừng thuốc điều trị.
Người suy thận mạn kèm cao huyết áp cần giới hạn chặt chẽ lượng natri để kiểm soát áp lực máu và giảm gánh nặng phù nề. Đồng thời, chế độ ăn cần theo dõi nồng độ kali máu và điều chỉnh lượng đạm phù hợp nhằm bảo tồn chức năng thận, tránh biến chứng tim mạch.
Các phân tích gộp lâm sàng cho thấy bổ sung magiê đường uống liều 360-450 mg/ngày có thể giúp giảm nhẹ số đo huyết áp thực tế (khoảng 2-4 mmHg). Đây là biện pháp hỗ trợ tuần hoàn, không thể thay thế phác đồ điều trị hay thuốc hạ áp do bác sĩ chỉ định.
Bột ngọt chỉ chứa 21% natri, bằng một nửa so với muối ăn thông thường, nhưng việc lạm dụng liều cao hoặc ăn thường xuyên vẫn có thể làm tăng huyết áp, đặc biệt ở phụ nữ và người đang điều trị tăng áp. Hiểu đúng thành phần và cách dùng sẽ giúp bạn bảo vệ sức khỏe tim mạch.
Các phân tích gộp khoa học cho thấy bổ sung quế có thể hỗ trợ hạ chỉ số đường huyết đói và cải thiện độ nhạy insulin ở người đái tháo đường típ 2, nhưng không thể thay thế thuốc điều trị. Việc dùng liều cao quế thông thường kéo dài còn tiềm ẩn rủi ro độc gan do tích tụ hợp chất coumarin.
Chế độ ăn DASH có thể giúp giảm trung bình từ 3 đến hơn 11 mmHg huyết áp tâm thu nhờ kết hợp rau củ, trái cây và sữa ít béo. Dù là giải pháp hỗ trợ không dùng thuốc hàng đầu, người bệnh tăng huyết áp vẫn cần tuân thủ chỉ định điều trị và không tự ý ngưng thuốc.
Quan niệm người tiểu đường phải cắt bỏ hoàn toàn tinh bột là sai lầm nguy hại, dễ dẫn đến mất cơ, cạn kiệt năng lượng và biến chứng toan ceton. Chuyên gia khuyến nghị điều chỉnh tỷ lệ tinh bột hợp lý kết hợp chọn lọc carbohydrate phức hợp thay vì kiêng khem triệt để.
Nghiên cứu khoa học khẳng định biến động nội tiết tố chu kỳ kinh nguyệt không làm thay đổi tốc độ tổng hợp protein cơ bắp sau khi tập tạ. Dù mức tiêu hao năng lượng có thể tăng nhẹ ở pha hoàng thể, phụ nữ không cần xáo trộn thực đơn phức tạp mà chỉ cần duy trì đủ đạm, đủ năng lượng và điều chỉnh theo cảm nhận cơ thể.
Thuốc kích thích ăn uống có thể giúp trẻ tăng cân ngắn hạn nhưng tiềm ẩn tác dụng phụ an thần và nguy cơ lệ thuộc hành vi. Phụ huynh không nên tự ý dùng thuốc mà cần can thiệp dinh dưỡng khoa học và kiên nhẫn điều chỉnh thói quen ăn uống của trẻ.
