Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
4.840 bài, trang 124 trên 242
Vừa giảm mỡ vừa tăng cơ cùng lúc là mục tiêu hoàn toàn khả thi, đặc biệt ở người mới tập luyện, người thừa cân hoặc người cao tuổi. Khoa học chứng minh quá trình tái cấu trúc cơ thể này đòi hỏi tập kháng lực đều đặn, nạp đủ lượng protein và kiểm soát thâm hụt năng lượng không vượt quá 500 kcal mỗi ngày.
Thiếu ngủ làm xáo trộn các hormone điều hòa năng lượng như ghrelin, leptin và kích hoạt trục HPA tăng tiết cortisol. Sự mất cân bằng này kết hợp với phản ứng viêm tiềm ẩn gây cản trở hấp thu dinh dưỡng, khiến người gầy khó phục hồi thể trạng dù ăn nhiều.
Chế độ ăn ít FODMAP là liệu pháp điều trị y khoa dành riêng cho hội chứng ruột kích thích, giúp giảm chướng bụng và đầy hơi chứ không có tác dụng đốt cháy mỡ thừa. Tình trạng sút cân khi áp dụng thực đơn này thường là tác dụng phụ ngoài ý muốn do hạn chế ăn uống quá mức.
Ăn hạt dinh dưỡng khô như óc chó, hạnh nhân, hạt điều muốn tăng cân cần nạp khoảng 60-80 g mỗi ngày, chia nhỏ thành các bữa phụ sau bữa chính. Mức định lượng này giúp cung cấp thêm calo mà không gây no ngang hay rối loạn đường tiêu hóa.
Ăn nhiều nhưng không thể tăng cân hoặc sụt cân đột ngột có thể không đơn thuần do "cơ địa", mà là dấu hiệu của bệnh cường giáp. Khi hormone tuyến giáp tăng cao, cơ thể tiêu hao calo nhanh chóng kèm theo đánh trống ngực, sợ nóng. Nhận biết sớm các triệu chứng giúp điều trị kịp thời và ngăn ngừa biến chứng tim mạch.
Cắt bỏ hoàn toàn tinh bột không phải là điều kiện bắt buộc để giảm cân thành công. Cân nặng sụt nhanh ban đầu chủ yếu do mất nước và cạn dự trữ glycogen; thâm hụt calo tổng thể mới là yếu tố quyết định giảm mỡ bền vững.
Giảm cân giúp cải thiện đường huyết ở người đái tháo đường tuýp 2, nhưng việc cắt giảm khẩu phần đột ngột khi đang dùng thuốc hạ đường huyết như insulin hay sulfonylurea dễ gây hạ đường huyết nghiêm trọng. Bệnh nhân cần theo dõi sát chỉ số máu và tham khảo bác sĩ để điều chỉnh liều thuốc phù hợp.
Nước ép lựu chứa dồi dào polyphenol chống oxy hóa, được chứng minh qua nhiều thử nghiệm lâm sàng giúp giảm huyết áp tâm thu và tâm trương ở mức vừa phải trong ngắn hạn. Tuy nhiên, thức uống này không thể thay thế thuốc điều trị và cần sử dụng đúng liều lượng để đạt lợi ích tốt nhất.
Bước vào tuổi tiền mãn kinh, sự sụt giảm estrogen cùng gia tăng hormone kích thích nang trứng làm biến đổi chuyển hóa năng lượng, khiến mỡ chuyển dịch tích tụ sâu vào nội tạng và gây kháng insulin. Do đó, các thực đơn ăn kiêng truyền thống không còn hiệu quả nếu không điều chỉnh phù hợp với sinh lý mới.
Nước ép cỏ lúa mì giàu diệp lục, vitamin và chất chống oxy hóa nhưng các bằng chứng chữa bệnh trên người hiện chỉ dừng ở thử nghiệm quy mô nhỏ. Đây là thức uống bổ sung dinh dưỡng an toàn nếu dùng đúng cách, không phải thần dược thay thế thuốc điều trị hay phác đồ y khoa.
Nước ép dứa và gừng là thức uống giàu chất chống oxy hóa nhưng không thể thay thế thuốc chữa viêm khớp. Dù enzyme bromelain trong dứa có đặc tính kháng viêm, hàm lượng tự nhiên trong nước ép tươi thấp hơn nhiều so với liều điều trị tinh khiết đã qua kiểm chứng khoa học.
Nhiệt độ thanh trùng làm hao hụt khoảng 15-30% vitamin C, polyphenol và carotenoid trong nước ép đóng hộp, nhưng không làm mất hoàn toàn dưỡng chất. Lượng vi chất còn lại vẫn đủ mang lại giá trị sinh học, phụ thuộc lớn vào thời gian xử lý nhiệt và điều kiện bảo quản sau đóng gói.
Nước ép mận, táo và lê chứa sorbitol cùng chất xơ hòa tan giúp nhuận tràng thẩm thấu, làm mềm phân và cải thiện táo bón mạn tính nhẹ hiệu quả. Tuy nhiên, nước ép không thể thay thế phác đồ điều trị y tế cho các ca bệnh nặng hay ứ đọng phân lâu ngày.
Nhiều lời đồn cho rằng ngò rí có khả năng thải độc kim loại nặng nhờ cơ chế tạo phức chelate. Tuy nhiên, các bằng chứng hiện nay mới dừng lại ở thử nghiệm tiền lâm sàng trên động vật và thực vật, người tiêu dùng không nên tự ý uống nước ép đậm đặc để giải độc thay cho điều trị y khoa.
Bảo quản thịt bằng hút chân không giúp ngăn chặn ôi thiu nhưng môi trường kỵ khí lại tạo điều kiện thuận lợi cho bào tử *Clostridium botulinum* nảy mầm và sinh độc tố thần kinh nguy hiểm nếu không được bảo quản ở nhiệt độ lạnh sâu nghiêm ngặt.
Ăn dưa hấu sau bữa thịt nhiều mỡ chỉ làm loãng men tiêu hóa tạm thời mà không cản trở tiêu hóa chất đạm. Dạ dày người có khả năng tự động điều tiết bài tiết dịch vị và enzyme để xử lý thức ăn ổn định, miễn là bạn ăn lượng vừa phải và giãn cách hợp lý.
Màng xốp trắng bên trong ớt chuông hoàn toàn không độc hại mà còn chứa nhiều chất chống oxy hóa và các hợp chất thực vật có lợi. Việc gọt sạch bóng phần này khi sơ chế là thói quen không cần thiết, trừ khi bạn muốn điều chỉnh hương vị hoặc có hệ tiêu hóa quá nhạy cảm.
Mật ong kết hợp với tỏi tạo nên hỗn hợp giàu chất chống oxy hóa và có đặc tính kháng khuẩn tại chỗ rõ rệt theo các nghiên cứu thực nghiệm. Tuy nhiên, chế phẩm này không thể thay thế kháng sinh trong điều trị nhiễm trùng và tiềm ẩn rủi ro ngộ độc bào tử vi khuẩn nguy hiểm ở trẻ dưới 1 tuổi.
Rau củ cắt nhỏ để qua đêm có thể mất tới 30% vitamin C trong 24 giờ kể cả khi cất tủ lạnh, do màng tế bào rách kích hoạt enzyme ascorbate peroxidase oxy hóa dưỡng chất. Bề mặt cắt giải phóng dịch bào cũng tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn xâm nhập và phát triển nhanh chóng.
Khí ethylene là hormone thực vật tự nhiên điều khiển quá trình chín của quả climacteric. Dùng ethylene thúc chín đúng kỹ thuật kích hoạt bộ máy sinh hóa sẵn có, không làm mất chất dinh dưỡng mà vẫn bảo toàn lượng đường, thậm chí giúp gia tăng chất chống oxy hóa tùy loại quả.
