3781 bài viết
Các loại hạt chứa mật độ năng lượng và chất béo cao nhưng bằng chứng khoa học chỉ ra việc tiêu thụ chúng không làm tăng cân hay tăng chỉ số BMI. Nhờ cơ chế tạo cảm giác no, sinh nhiệt và hấp thu calo không hoàn toàn, hạt hỗ trợ kiểm soát thể trọng hiệu quả khi dùng điều độ.
Rang hạt ở nhiệt độ cao làm gia tăng các sản phẩm oxy hóa lipid và có thể làm hao hụt đáng kể lượng vitamin E tự nhiên. Tuy nhiên, nếu kiểm soát nhiệt độ nướng sấy ở mức vừa phải và thời gian hợp lý, chất béo có lợi cùng giá trị dinh dưỡng cốt lõi trong hạt vẫn được bảo tồn tương đối tốt.
Thịt cừu và thịt bò nạc có hàm lượng cholesterol và lipid tự nhiên tương đương nhau, không loại nào vượt trội tuyệt đối. Tác động của hai loại thịt đỏ này lên mỡ máu phụ thuộc chủ yếu vào tỷ lệ nạc, phương thức chăn nuôi và cách chế biến lọc bỏ mỡ thừa.
Cá biển vượt trội về tổng lượng chất béo và axit béo omega-3 chuỗi dài (EPA, DHA) giúp hạ mỡ máu, trong khi cá đồng chứa nhiều omega-6 và lượng protein nạc dồi dào. Người tiêu dùng nên ăn xen kẽ cả hai loại để cân bằng dinh dưỡng tối ưu.
Đạm whey vượt trội hơn đạm đậu nành về tốc độ tổng hợp cơ bắp ở các liều dùng nhỏ do chứa lượng leucine cao hơn (12% so với 8%). Dẫu vậy, khi được bổ sung liều cao hơn (khoảng 26-33 g) để cân bằng leucine, đậu nành đem lại hiệu quả tăng khối nạc và sức mạnh tương đương whey.
Sữa đậu nành chứa lượng đạm xấp xỉ sữa bò nhưng tự nhiên rất ít canxi. Nhờ bổ sung muối canxi cacbonat, sữa đậu nành tăng cường đạt tỷ lệ hấp thu canxi tương đương sữa bò, trở thành nguồn dinh dưỡng thay thế tốt cho người ăn chay hoặc không dung nạp đường sữa.
Nước mắm truyền thống cung cấp nguồn axit amin tự do và peptide chống oxy hóa dồi dào từ cá cơm ủ chượp, nhưng chứa lượng muối rất cao (25-30%). Người tiêu dùng không nên dùng nước mắm để bổ sung đạm thay thịt cá, mà cần kiểm soát lượng dùng hợp lý để bảo vệ hệ tim mạch.
Sữa công thức đậu nành bảo đảm dinh dưỡng cho trẻ phát triển bình thường nhưng chỉ được chỉ định y khoa trong bệnh galactosemia, bất dung nạp lactose nặng hoặc dị ứng đạm sữa bò sau 6 tháng tuổi. Cha mẹ không nên dùng đại trà cho trẻ sơ sinh do hàm lượng phytoestrogen cao và sữa không có tác dụng phòng ngừa dị ứng.
Cua biển và ghẹ cung cấp nguồn canxi, kẽm, magie dồi dào cùng lượng đạm cao, ít béo cho cơ thể. Tuy nhiên, do môi trường sống đại dương, chúng tích tụ lượng natri nội sinh đáng kể. Người tiêu dùng cần lưu ý lượng muối ẩn tự nhiên này khi chế biến nhằm tránh gây áp lực lên tim mạch và huyết áp.
Cá da trơn và mỡ cá tra chứa hàm lượng dồi dào axit béo không bão hòa đơn (MUFA) và omega-3, mang lại tác động tích cực đến chuyển hóa mỡ máu. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng cho thấy mỡ cá không trực tiếp làm hạ đường huyết, đòi hỏi người bệnh tiểu đường phải kiểm soát lượng ăn và chế biến đúng cách.
Nhờ hàm lượng đạm dồi dào và lượng nước tự nhiên, trứng luộc đạt chỉ số no cao vượt trội so với bánh mì trắng, kích thích giải phóng hormone no và giúp cơ thể kiểm soát cơn thèm ăn hiệu quả trong suốt nhiều giờ.
Hải sản sấy khô là món ăn khoái khẩu nhưng tiềm ẩn lượng lớn natri và các amin bậc hai. Dưới tác động nhiệt và môi trường axit dạ dày, các chất này dễ chuyển hóa thành nitrosamine – nhóm hợp chất làm tăng nguy cơ tổn thương niêm mạc và ung thư dạ dày nếu lạm dụng.