Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.651 bài, trang 1077 trên 1.483
Ăn cam nguyên quả giúp kiểm soát đường huyết và duy trì cảm giác no tốt hơn nhiều so với uống nước ép. Bằng chứng khoa học chứng minh chất xơ trong múi cam làm chậm quá trình rỗng dạ dày và hãm tốc độ hấp thu đường vào máu, giúp ngăn ngừa nguy cơ đái tháo đường dài hạn.
Bọc rau trong túi nilon kín khiến khí ethylene và hơi ẩm bị ứ đọng, đẩy tế bào vào trạng thái hô hấp kỵ khí và nhanh thối rữa. Trái lại, sử dụng hộp hoặc bao bì có độ thông khí phù hợp giúp giải phóng khí ứ đọng, duy trì hô hấp ổn định và giữ rau tươi lâu hơn.
Nấu chín hoa quả không làm mất sạch vitamin C như nhiều người lầm tưởng, mà chỉ làm hao hụt một phần tùy vào thời gian gia nhiệt. Đổi lại, tác động của nhiệt độ còn giúp giải phóng nhiều hợp chất chống oxy hóa thực vật quan trọng khác, giúp cơ thể dễ dàng hấp thu hơn.
Lớp thịt quả màu đỏ mọng của cây thanh tùng châu Âu không chứa độc tố gây hại cho tim và có thể ăn được. Tuy nhiên, phần hạt cứng nằm ngay bên trong lớp thịt này cùng với lá và vỏ cây lại chứa kịch độc taxine, có thể gây rối loạn nhịp tim nặng và dẫn đến tử vong nếu nuốt phải.
Triptolide, hoạt chất chiết xuất từ cây dược liệu Thunder God Vine, cho thấy khả năng tiêu diệt tế bào ung thư và đảo ngược tình trạng kháng thuốc mạnh mẽ trong phòng thí nghiệm. Tuy nhiên, độc tính toàn thân nghiêm trọng và nguy cơ hại gan đang là rào cản lớn khiến chất này chưa thể ứng dụng rộng rãi.
Rau nấu chín để qua đêm trong tủ lạnh không lập tức biến thành chất độc, nhưng việc lưu trữ quá lâu sẽ làm tăng hàm lượng nitrit gây hại sức khỏe. Nghiên cứu chỉ ra từng loại rau và cách chế biến sẽ có giới hạn thời gian bảo quản an toàn khác nhau mà người nội trợ cần nắm rõ.
Dùng lôi công đằng kéo dài để trị bệnh tự miễn, viêm da hay u xơ tử cung có thể khiến phụ nữ trẻ bị rối loạn kinh nguyệt, vô kinh và suy buồng trứng sớm. Dù nội tiết tố có thể hồi phục sau khi ngừng thuốc, tổn thương ở tế bào trứng vẫn có nguy cơ kéo dài vĩnh viễn.
Nghiên cứu khoa học xác nhận hoạt chất triterpenoid trong rau má có tác dụng ức chế chất trung gian gây sốt và giảm viêm mô gan [2, 3]. Dù vậy, tác dụng hạ sốt mới dừng lại ở thử nghiệm động vật, và việc lạm dụng rau má dài ngày còn tiềm ẩn nguy cơ gây tổn thương gan nghiêm trọng.
Nhiều người lo ngại ăn sữa chua lúc bụng rỗng sẽ làm hại dạ dày và khiến dịch vị tiêu diệt sạch men vi sinh. Thực tế, sữa chua không làm hỏng dạ dày, nhưng môi trường acid đậm đặc khi đói (pH khoảng 1,5) đúng là làm hao hụt mạnh nhiều chủng lợi khuẩn nếu không có thức ăn đi kèm che chắn.
Sữa chua tiệt trùng để được nhiều tháng ở nhiệt độ phòng gần như không còn lợi khuẩn sống do nhiệt độ cao đã vô hiệu hóa vi sinh vật. Quá trình xử lý nhiệt kéo dài hạn dùng nhưng làm mất ưu thế bổ sung men sống so với sữa chua tươi bảo quản lạnh.
Mẹ bầu 3 tháng đầu hoàn toàn có thể ăn đu đủ chín tự nhiên với lượng vừa phải. Nguy cơ co thắt tử cung và sảy thai chỉ xảy ra khi sử dụng đu đủ xanh, đu đủ ương do chứa hàm lượng mủ đậm đặc cùng enzyme papain.
Dẫn xuất của chất diệp lục là đồng chlorophyllin được y học sử dụng để giữ lại hợp chất gây mùi trong đường ruột ở người mắc hội chứng mùi cá ươn. Tuy nhiên, việc ăn nhiều rau xanh như bông cải, bắp cải đôi khi lại cung cấp tiền chất làm nặng thêm mùi cơ thể ở nhóm bệnh nhân này.
Lôi công đằng không làm xốp xương như nhiều người lo ngại, mà ngược lại chứa các hoạt chất có khả năng ức chế trực tiếp tế bào hủy xương và giảm viêm khớp. Tuy nhiên, do dược liệu này mang độc tính rất cao với gan, thận và hệ sinh sản, người bệnh tuyệt đối không tự ý tìm mua sử dụng.
Nhiều người đồn tai nhau rằng uống trà lá thanh tùng khô giúp dứt điểm đau nhức xương khớp. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học khẳng định lá thanh tùng châu Âu chứa độc tố cực mạnh gây loạn nhịp tim, hoại tử gan và có thể dẫn đến tử vong nhanh chóng mà không hề có tác dụng chữa viêm khớp.
Hạt táo là loại duy nhất tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc hóa học do chứa amygdalin sinh ra cyanide kịch độc khi bị nhai vỡ, trong khi hạt ổi và dưa hấu chỉ tiềm ẩn rủi ro cơ học như gây khó tiêu, kích ứng dạ dày hoặc hóc nghẹn.
Chế độ ăn nhiều rau họ cải như bông cải xanh, bắp cải, củ cải có liên quan đến việc giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng. Khi nhai kỹ, nhóm rau này giải phóng hợp chất indole-3-carbinol giúp can thiệp chu trình nội bào, làm chậm sự nhân lên và thúc đẩy tế bào bất thường tự hủy trong các thử nghiệm phòng thí nghiệm.
Thanh hao hoa vàng chứa nhiều hoạt chất có khả năng tiêu diệt tế bào ung thư trong ống nghiệm và trên động vật. Tuy nhiên, giới khoa học cảnh báo việc tự ý hãm trà lá cây này uống tại nhà không đủ hàm lượng diệt khối u, thậm chí gây nguy cơ kháng thuốc nguy hiểm.
Các chế phẩm từ dây lôi công đằng được chứng minh giúp giảm chỉ số viêm, cải thiện triệu chứng viêm khớp dạng thấp và giảm nguy cơ tái phát khi kết hợp thuốc tây. Tuy nhiên, thảo dược này có độc tính cao trên gan, thận và hệ sinh sản, tuyệt đối không được tự ý sử dụng khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Rau ngải cứu chứa hoạt chất thujone có thể gây kích thích thần kinh và co giật nếu tích lũy ở liều cao. Theo khuyến cáo tại châu Âu, lượng thujone đưa vào cơ thể từ thảo dược không nên vượt quá 3 mg mỗi ngày và không dùng kéo dài quá 2 tuần để đảm bảo an toàn.
Nhiều nghiên cứu khoa học ghi nhận việc uống sữa tươi hàng ngày, kể cả sữa tách béo, có liên quan đến việc tăng nguy cơ xuất hiện mụn trứng cá ở tuổi dậy thì. Tuy nhiên, mức độ bùng phát mụn còn phụ thuộc lớn vào lượng sữa tiêu thụ, yếu tố di truyền và chế độ ăn nhiều đường bột.
