Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.651 bài, trang 719 trên 1.483
Cùng một lượng calo, việc ăn vào ban đêm có xu hướng gây tích mỡ và tăng cân nhiều hơn ban ngày. Nguyên nhân xuất phát từ sự suy giảm độ nhạy insulin, giảm mức tiêu hao năng lượng và hiện tượng lệch nhịp sinh học giữa các cơ quan chuyển hóa khi nạp thức ăn sai thời điểm.
Khi ăn kiêng thiếu ngủ, cơ thể chuyển hướng sang đốt cháy cơ bắp thay vì mô mỡ, làm giảm tỷ lệ mỡ mất đi tới 55% và tăng mất khối nạc 60%. Thiếu ngủ còn làm hạ leptin, kích thích cơn đói và cản trở hoàn toàn nỗ lực giảm béo.
Chế độ ăn Keto giúp giảm cân nhanh nhưng tiềm ẩn rủi ro rối loạn lipid máu, tăng gan nhiễm mỡ và nguy cơ viêm tụy. Người có bệnh lý gan tụy, rối loạn mỡ máu, đái tháo đường týp 1 tuyệt đối không nên tự ý áp dụng để tránh biến chứng nguy hiểm.
Nhiều người e ngại lưỡi dao máy xay phá hủy hoàn toàn cấu trúc sợi của hoa quả. Các nghiên cứu khoa học xác nhận chất xơ không bị mất đi qua quá trình xay nhuyễn, vẫn giữ nguyên hàm lượng ban đầu và tiếp tục đóng vai trò tiền sinh học nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột.
Nước ép detox từ rau củ tươi mang lại cảm giác thanh lọc cơ thể, nhưng nếu chế biến sai cách có thể gây đau bụng dữ dội. Do không qua đun nấu hay tiệt trùng nhiệt, các loại vi khuẩn nguy hiểm như Salmonella và E. coli dễ dàng xâm nhập qua dụng cụ bẩn, củ quả tươi sống, đe dọa hệ tiêu hóa.
Nhiều người tìm đến nước ép rau củ nhằm thanh lọc cơ thể, nhưng y học khẳng định gan và thận đã tự đào thải độc tố liên tục mà không cần bất kỳ liệu trình detox thương mại nào. Việc nhịn ăn uống nước ép không có bằng chứng khoa học chứng minh giúp làm sạch gan và có thể tiềm ẩn rủi ro sức khỏe.
Chế độ uống nước ép xanh 7 ngày có thể cung cấp một số vitamin và khoáng chất nhưng gây thiếu hụt nghiêm trọng protein và axit amin thiết yếu. Tình trạng này làm suy giảm tiết enzyme tiêu hóa, giảm khối cơ và cản trở quá trình chuyển hóa thuốc trong cơ thể.
Cơm nấu chín để lạnh rồi hâm nóng lại giúp gia tăng lượng tinh bột kháng, từ đó hỗ trợ giảm đáp ứng đường huyết sau ăn. Tuy nhiên, thói quen lấy cơm nguội chiên xào cùng dầu mỡ sẽ làm tăng vọt lượng calo rỗng, triệt tiêu lợi ích giảm cân và gây hại cho sức khỏe.
Uống khoảng 500 mL nước lọc trước bữa ăn 30 phút là giải pháp đơn giản giúp làm căng dạ dày, tạo cảm giác no sớm và giảm lượng calo nạp vào tức thì. Nhiều nghiên cứu lâm sàng xác nhận phương pháp này giúp người lớn tuổi thừa cân giảm thêm cân nặng hiệu quả khi kết hợp chế độ ăn hợp lý.
Nước ép lựu chứa dồi dào polyphenol chống oxy hóa, được chứng minh qua nhiều thử nghiệm lâm sàng giúp giảm huyết áp tâm thu và tâm trương ở mức vừa phải trong ngắn hạn. Tuy nhiên, thức uống này không thể thay thế thuốc điều trị và cần sử dụng đúng liều lượng để đạt lợi ích tốt nhất.
Vị đắng ở đầu dưa chuột do hợp chất phòng vệ cucurbitacin C tạo thành, tập trung nhiều nhất tại phần cuống và lớp vỏ ngoài. Để bảo vệ hệ tiêu hóa khỏi nguy cơ rối loạn, người dùng chỉ cần cắt bỏ đoạn đầu cuống và gọt bỏ lớp vỏ dày trước khi ăn.
Bước vào tuổi tiền mãn kinh, sự sụt giảm estrogen cùng gia tăng hormone kích thích nang trứng làm biến đổi chuyển hóa năng lượng, khiến mỡ chuyển dịch tích tụ sâu vào nội tạng và gây kháng insulin. Do đó, các thực đơn ăn kiêng truyền thống không còn hiệu quả nếu không điều chỉnh phù hợp với sinh lý mới.
Nước ép cỏ lúa mì giàu diệp lục, vitamin và chất chống oxy hóa nhưng các bằng chứng chữa bệnh trên người hiện chỉ dừng ở thử nghiệm quy mô nhỏ. Đây là thức uống bổ sung dinh dưỡng an toàn nếu dùng đúng cách, không phải thần dược thay thế thuốc điều trị hay phác đồ y khoa.
Canxi trong cua đồng và chất nhớt từ mồng tơi không tạo thành rào cản tiêu hóa đáng kể ở người khỏe mạnh. Nghiên cứu khoa học cho thấy chất xơ hòa tan không làm mất đi khả năng hấp thu khoáng chất, biến món canh truyền thống này thành nguồn dinh dưỡng an toàn cho bữa ăn gia đình.
Người theo chế độ Keto hoàn toàn có thể ăn trái cây nếu biết chọn đúng nhóm quả mọng và kiểm soát khẩu phần. Nhờ lượng carb thực tế thấp và giàu chất xơ, các loại quả như dâu tây, việt quất giúp thỏa mãn vị giác mà vẫn giữ cơ thể ở ngưỡng ketosis dưới 50g carb mỗi ngày.
Hiện tượng sữa bị vón cục khi pha cùng trái cây chua chỉ là phản ứng kết tủa tự nhiên của protein casein trước axit, tương tự quá trình tiêu hóa bình thường tại dạ dày. Hiện tượng này không gây khó tiêu, không sinh độc tố và hoàn toàn an toàn cho người khỏe mạnh.
Quan niệm rau bina nấu cùng đậu phụ gây sỏi thận là sai lầm khoa học. Canxi trong đậu phụ liên kết oxalate của rau bina ngay tại ruột non, tạo kết tủa không tan đào thải qua phân, giúp giảm bài tiết oxalate qua nước tiểu và ngăn ngừa nguy cơ tạo sỏi thận.
Các nghiên cứu khoa học khẳng định chế độ ăn ít tinh bột (Low-carb) và ít béo (Low-fat) mang lại hiệu quả giảm cân dài hạn tương đương nhau khi tổng lượng calo được kiểm soát. Cốt lõi của việc giảm mỡ nằm ở mức thâm hụt năng lượng và khả năng duy trì bền bỉ, không có chế độ nào vượt trội tuyệt đối cho mọi người.
Nhiều người lo ngại ăn nhiều đạm khi giảm cân sẽ làm hỏng thận. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học khẳng định ở người có chức năng thận bình thường, mức nạp đạm gấp 2 đến 3 lần khuyến nghị (khoảng 1,6 đến 2,4 g/kg/ngày) hoàn toàn an toàn, không gây suy giảm chức năng lọc.
Nhiều người tin rằng thực đơn thải độc (detox) có thể giảm mỡ bụng cấp tốc sau vài ngày. Thực chất, sinh lý học chứng minh gan và thận tự xử lý độc tố liên tục mà không cần can thiệp. Số cân sụt giảm nhanh chỉ là hiện tượng mất nước, cạn kiệt nguồn glycogen và hao mòn cơ nạc chứ không làm tiêu biến mỡ thừa.
