Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
7.372 bài, trang 262 trên 369
Uống cà phê khi đang ốm có thể khiến cơ thể mệt mỏi thêm. Tác dụng phong bế thụ thể adenosine và kích hoạt hệ thống stress của caffeine làm giảm đáng kể thời gian ngủ sâu, trong khi đặc tính lợi tiểu dễ gây mất nước, cản trở tiến trình hồi phục tự nhiên của cơ thể.
Đẹn ba lá được dân gian truyền tai nhau về công dụng giải cảm, hạ sốt, nhưng các bằng chứng khoa học cho thấy loài cây này chủ yếu có tác dụng kháng viêm và chống oxy hóa, chứ không mang lại hiệu quả hạ nhiệt nhanh chóng và trực tiếp như các loại thuốc tây y thông thường.
Uống sữa cùng lúc với kháng sinh nhóm tetracycline khiến canxi liên kết với thuốc tạo thành phức hợp khó tan, làm giảm tới 50-90% khả năng hấp thu qua đường ruột. Việc này khiến nồng độ thuốc trong máu không đạt ngưỡng điều trị, làm mất tác dụng diệt khuẩn và tăng nguy cơ kháng thuốc.
Người đang uống thuốc điều trị cao huyết áp không được tự ý dùng thêm đỗ trọng. Thảo dược này có hoạt tính làm giãn mạch và ức chế enzym, khi phối hợp cùng thuốc tây sẽ gây tương tác cộng dồn khiến huyết áp tụt giảm quá mức, đồng thời lạm dụng dài ngày còn có thể gây tổn thương thận.
Uống nước cam khi đang bị đau dạ dày do ốm mệt có thể khiến niêm mạc bị kích ứng dữ dội, làm tăng cảm giác cồn cào và nóng rát. Acid citric tự nhiên trong cam kết hợp với môi trường dịch vị mất cân bằng lúc mệt mỏi sẽ làm trầm trọng thêm các vết viêm xước tiêu hóa.
Nhiều người có thói quen uống một chén rượu thuốc khi cảm lạnh hoặc sốt run để làm ấm người. Tuy nhiên, y học chứng minh chất cồn gây giãn mạch ngoại biên, làm tăng tốc độ thoát nhiệt ra ngoài và khiến nhiệt độ lõi cơ thể tụt sâu, dẫn đến nhiều biến chứng tim mạch và hạ thân nhiệt nguy hiểm.
Nhịn đói hoàn toàn khi đi tàu biển không giúp ngăn nôn mửa mà còn khiến nhịp điện dạ dày rối loạn dữ dội hơn. Thay vì để bụng đói cồn cào phải nôn khan dịch vị, ăn một lượng nhỏ tinh bột khô kết hợp đạm nhẹ trước chuyến đi là giải pháp khoa học giúp làm dịu dạ dày và giảm say sóng.
Ăn đậu ván chưa nấu chín kỹ tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc cấp tính rất cao do độc tố protein lectin tự nhiên chưa bị nhiệt phá hủy. Các chất này bám vào niêm mạc ruột, ngăn cản tái tạo tế bào và kích hoạt nôn mửa, tiêu chảy, đau bụng dữ dội.
Ăn đậu tằm sống dễ gây chướng bụng và ngộ độc do hạt chứa chất kháng dinh dưỡng vicine và convicine. Những hoạt chất này kích hoạt phản ứng tán huyết ở người nhạy cảm và gây đầy hơi. Nấu chín kỹ, bóc vỏ và ngâm nước giúp giảm thiểu độc tính, bảo vệ đường tiêu hóa.
Uống nước đậu đen cùng thời điểm với viên sắt sẽ cản trở nghiêm trọng sự hấp thu của cơ thể. Hợp chất axit phytic và tannin tự nhiên trong đậu đen liên kết chặt chẽ với sắt non-heme, biến vi chất thành dạng kết tủa khó tiêu và làm giảm sinh khả dụng của thuốc bổ máu.
Khi bị cảm sốt, trứng luộc chín tới là lựa chọn tốt hơn trứng chưng nhiều dầu mỡ nhờ khả năng tiêu hóa đạm vượt trội và bảo toàn vi chất. Nếu thích trứng chưng, người bệnh nên chọn cách hấp cách thủy không dầu và phải nấu chín kỹ để bảo đảm an toàn.
Nước đậu ván rang mang lại nhiều lợi ích hỗ trợ tiêu hóa nhờ các chất kháng viêm, chống oxy hóa và hàm lượng khoáng chất tự nhiên giúp làm dịu niêm mạc ruột. Tuy nhiên, thức uống này chỉ phát huy hiệu quả khi được rang chín kỹ, dùng liều lượng vừa phải và không thể thay thế thuốc điều trị tiêu chảy cấp.
Ăn nhiều đồ ngọt khi du lịch làm tăng đường huyết, đẩy nhanh phản ứng glycation tạo ra các hợp chất AGEs trên da. Dưới tác động của tia cực tím, AGEs biến thành chất nhạy cảm quang học sinh ra nhiều gốc oxy hóa, khiến da dễ bỏng rát, giảm sức đề kháng và nhanh cháy nắng hơn.
Người đang bị ho do cảm cúm thông thường không cần kiêng ăn tôm, cua hay thịt gà nếu không có tiền sử dị ứng với các thực phẩm này. Cơn ho do đồ tanh thực chất bắt nguồn từ kích ứng cơ học của vỏ cứng, dị ứng miễn dịch bộc phát hoặc độc tố histamine từ thực phẩm ươn hỏng.
Người đang dùng thuốc chống trầm cảm MAOI cổ điển tuyệt đối không nên ăn đậu răng ngựa, đặc biệt là phần vỏ. Sự kết hợp giữa các tiền chất levodopa, tyramine trong loại đậu này với cơ chế ức chế enzym của thuốc có thể kích hoạt cơn tăng huyết áp kịch phát nguy hiểm đe dọa trực tiếp đến tính mạng.
Ăn đậu đen dễ gây đầy hơi do chứa nhiều oligosaccharide khó tiêu mà men đường ruột không tự phân giải được. Ngâm hạt từ 8-12 giờ và đổ bỏ nước ngâm trước khi nấu giúp kích hoạt enzyme nội sinh, giảm mạnh lượng đường sinh khí mà không làm mất chất dinh dưỡng.
Nhiều người tin rằng đậu đen lòng xanh bổ dưỡng vượt trội so với đậu đen lòng trắng, dẫn đến sự chênh lệch lớn về giá cả. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học cho thấy phần lớn chất chống oxy hóa quý giá tập trung ở vỏ hạt, trong khi lượng đạm và dưỡng chất giữa hai loại không có sự cách biệt thần kỳ.
Nhiệt độ cao trong cốp xe máy hoặc khoang hành lý ký gửi có thể phá hủy cấu trúc các thuốc nhạy cảm như insulin và tim mạch, làm giảm hiệu lực điều trị và gây nguy cơ biến chứng nguy hiểm. Nắm rõ cơ chế biến tính và cách bảo quản chuẩn là chìa khóa bảo vệ sức khỏe khi di chuyển.
Nhiều người lo sợ nấu đậu phụ chung với rau bina sẽ tạo sỏi trong dạ dày do canxi kết hợp với oxalate. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học khẳng định phản ứng này chỉ tạo kết tủa không tan trong lòng ruột và được đào thải trực tiếp qua phân, hoàn toàn không gây sỏi dạ dày.
Cấp đông đậu phụ không làm mất đi các chất dinh dưỡng cơ bản mà chủ yếu biến đổi cấu trúc mạng lưới đạm và độ ẩm. Tinh thể nước đá hình thành tạo nên kết cấu xốp tổ ong đàn hồi, giúp miếng đậu dai hơn, lưu giữ hương vị mới và ngấm trọn gia vị khi nấu nướng.
