Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.651 bài, trang 1140 trên 1.483
Uống cà phê cùng lúc hoặc quá gần giờ uống thuốc tuyến giáp dạng viên nén làm giảm tới hơn 30% lượng thuốc hấp thu vào máu, khiến chỉ số hormone khó ổn định. Các nghiên cứu khẳng định người bệnh cần đợi ít nhất 60 phút sau khi uống thuốc mới nên thưởng thức cà phê hoặc trà sáng.
Tin vào lời đồn nhân hạt mơ chứa "vitamin B17" giúp tiêu diệt tế bào ác tính, nhiều người tìm mua hạt mơ hoặc viên nén chiết xuất để uống. Tuy nhiên, các nghiên cứu khẳng định hoạt chất amygdalin trong hạt mơ chưa được chứng minh hiệu quả trị ung thư trên người, ngược lại còn giải phóng chất kịch độc cyanide gây nguy hiểm tính mạng.
Tiêu thụ caffeine liều cao trên 400 mg (khoảng 4-5 tách cà phê) làm bùng phát cơn hoảng loạn ở hơn 50% người mắc rối loạn hoảng loạn và gây đánh trống ngực, run rẩy, sợ hãi. Ngược lại, liều thấp 150 mg ít gây hoảng loạn lúc nghỉ ngơi nhưng vẫn làm tăng kích thích sinh lý.
Nhiều phụ huynh có thói quen bôi dầu bạc hà để giữ ấm và trị nghẹt mũi cho con nhỏ. Tuy nhiên, các nghiên cứu y khoa chỉ ra hoạt chất menthol trong bạc hà chỉ tạo cảm giác thông mũi giả, đồng thời tiềm ẩn nguy cơ kích phát cơn hen suyễn, dị ứng, trào ngược và làm tê liệt phản xạ bảo vệ đường thở của trẻ.
Nhiều nghiên cứu xác nhận uống 1 đến 3 tách cà phê mỗi ngày giúp giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer và Parkinson. Tác dụng bảo vệ não bộ này không chỉ đến từ caffeine mà còn nhờ nhóm chất chống oxy hóa mạnh như quercetin, axit chlorogenic và phenylindane sinh ra trong quá trình rang hạt.
Nhiều người lo ngại uống cà phê hoặc trà sẽ gây lợi tiểu và làm cơ thể mất nước. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học chứng minh tiêu thụ caffeine ở mức độ vừa phải hàng ngày không làm xáo trộn cân bằng dịch, thậm chí vẫn giúp bù nước hiệu quả tương đương nước lọc.
Ngừng uống cà phê đột ngột sau thời gian dài sử dụng dễ kích hoạt hội chứng cai caffeine với các triệu chứng điển hình như đau đầu dữ dội, mệt mỏi, buồn ngủ, giảm tập trung và lo âu. Nguyên nhân bắt nguồn từ sự thay đổi mật độ thụ thể adenosine và mất cân bằng hóa học trong não bộ.
Nước ép và quả cherry (đặc biệt là anh đào chua) có thể hỗ trợ giảm từ 14% đến 19,4% acid uric máu ở người khỏe mạnh hoặc thừa cân trong ngắn hạn, đồng thời giúp giảm 35% nguy cơ bùng phát cơn gút cấp. Tuy nhiên, thức uống này không thay thế được thuốc điều trị đặc hiệu và hiệu quả hạ acid uric ở bệnh nhân gút lâu năm còn hạn chế.
Đột quỵ ở người dưới 40 tuổi đang gia tăng nhanh chóng với nhiều nguyên nhân phức tạp. Bên cạnh sự gia tăng của các yếu tố nguy cơ mạch máu truyền thống và rung nhĩ, các thủ phạm đặc thù thường gặp ở người trẻ bao gồm bóc tách động mạch cổ, tồn tại lỗ bầu dục ở tim và các trạng thái tăng đông máu.
Nhiều người lo ngại thói quen uống cà phê sáng khi chưa ăn gì sẽ bào mòn niêm mạc và gây viêm loét dạ dày. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học khẳng định cà phê không gây loét dạ dày hay chứng khó tiêu, dù có làm tăng tiết axit dịch vị và thúc đẩy triệu chứng trào ngược, ợ nóng ở người nhạy cảm.
Không chỉ giúp tỉnh táo, uống cà phê điều độ mỗi ngày còn được chứng minh giúp hạ men gan, giảm viêm và làm chậm quá trình xơ hóa tiến triển thành xơ gan. Tuy nhiên, hiệu quả bảo vệ lá gan phụ thuộc lớn vào lượng uống, cách pha chế và mức độ đề kháng insulin của từng người.
Các nghiên cứu thực nghiệm cho thấy chiết xuất quả mơ chứa hoạt chất giúp làm giảm khả năng di chuyển và định cư của vi khuẩn HP, từ đó hỗ trợ giảm mật độ vi khuẩn và cải thiện tình trạng viêm niêm mạc dạ dày. Tuy nhiên, quả mơ chỉ có tác dụng hỗ trợ kìm hãm vi khuẩn chứ không thể thay thế thuốc kháng sinh điều trị.
Hạnh nhân ngọt là món ăn vặt lành mạnh, nhưng hạnh nhân đắng lại chứa hợp chất amygdalin giải phóng chất độc xyanua khi tiêu hóa. Ăn nhầm hạt đắng có thể gây ngạt tế bào, nhiễm toan chuyển hóa nặng, hôn mê và đe dọa tính mạng nếu không được cấp cứu kịp thời.
Đào nhân thường được Đông y dùng để hoạt huyết, khử ứ, nhưng khoa học hiện đại nói gì về khả năng chống huyết khối của vị thuốc này? Các nghiên cứu cho thấy hạt đào giàu peptide chống oxy hóa và khi kết hợp cùng đại hoàng giúp bảo vệ mạch máu não trên động vật, song cần thận trọng khi áp dụng.
Người tiểu đường tuýp 2 ăn được mận tươi mà không lo tăng đường huyết đột ngột nếu ăn nguyên quả với lượng vừa phải. Nghiên cứu cho thấy mận giàu chất xơ, kali và hợp chất chống oxy hóa, giúp giảm phản ứng tiết insulin sau ăn, giảm mỡ máu xấu và hỗ trợ cải thiện độ nhạy insulin.
Uống nước ép hoặc dùng chiết xuất cherry chua có thể giúp người tập thể thao giảm phản ứng viêm, hạn chế stress oxy hóa và phục hồi sức mạnh cơ bắp nhanh hơn sau vận động nặng. Tuy nhiên, thức uống này chỉ phát huy tác dụng khi được nạp liên tục nhiều ngày trước và sau buổi tập, thay vì chỉ uống tức thời sau khi tập xong.
Uống cà phê trong vòng 1 đến 4 tiếng trước khi lên giường có thể kéo dài thời gian chìm vào giấc ngủ, làm lệch nhịp tiết melatonin và cắt giảm đáng kể giấc ngủ sâu. Để bảo vệ cấu trúc giấc ngủ ban đêm, các dữ liệu khoa học khuyên bạn nên ngừng nạp caffeine ít nhất trên 4 đến 6 tiếng trước giờ ngủ.
Uống cà phê ngay trong bữa ăn hoặc trong vòng 1 giờ sau ăn làm giảm đáng kể khả năng hấp thu sắt của cơ thể do hợp chất polyphenol tạo phức hợp không hòa tan tại ruột. Thói quen này đặc biệt bất lợi với phụ nữ mang thai, người thiếu máu hoặc đang uống viên sắt bổ sung.
Tinh dầu bạc hà mang lại cảm giác the mát và hỗ trợ tiêu hóa, giảm cảm lạnh khi dùng đúng cách ở nồng độ thấp. Tuy nhiên, việc nuốt trực tiếp tinh dầu nguyên chất chưa pha loãng hoặc dùng quá liều có thể gây bỏng loét niêm mạc, trào ngược dạ dày, thậm chí dẫn đến hôn mê, suy hô hấp nguy kịch.
Nhiều người đang uống thuốc huyết áp lo ngại dùng thêm trà hay rượu ngâm phi điệp kép sẽ gây tụt huyết áp quá mức. Dữ liệu khoa học hiện tại chưa ghi nhận tác động giãn mạch trực tiếp này, nhưng cảnh báo hoạt chất của cây đi nhanh vào tim, gan, thận và gây hạ đường huyết, chống đông máu.
