Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.651 bài, trang 909 trên 1.483
Ăn kiêng loại bỏ hoàn toàn dầu mỡ như thực đơn số 7 khiến cơ thể thiếu hụt nghiêm trọng các acid béo thiết yếu gồm acid linoleic và acid alpha-linolenic. Tình trạng này kéo theo rối loạn hấp thu nhóm vitamin tan trong dầu, gây tổn thương màng tế bào, suy giảm miễn dịch và rối loạn chuyển hóa mỡ gan.
Nhiều người tin rằng ăn rau củ theo mùa giúp thanh lọc độc tố tích tụ trong gan và thận. Thực tế sinh lý học cho thấy cơ thể tự giải độc liên tục qua hệ thống nội sinh. Rau xanh không thể thải độc tức thì, nhưng cung cấp vi chất và chất xơ quý giá để bảo vệ tế bào gan và củng cố hàng rào tiêu hóa bền vững.
Tự ép dầu mè tại nhà tiềm ẩn rủi ro nhiễm độc nấm mốc aflatoxin nguy hại cho gan nếu nguyên liệu không được kiểm soát. Độc tố này bền nhiệt, không mất đi khi rang chín hay ép cơ học thông thường. Người làm dầu cần chọn hạt khô sạch, bảo quản kín khí và sàng lọc kỹ hạt mốc.
Quan niệm thực dưỡng coi nấu áp suất là cách "dương hóa" thực phẩm, song bản chất hóa sinh là quá trình biến đổi tinh bột và vi chất. Nghiên cứu cho thấy nhiệt áp cao giúp tăng hấp thu sắt nhưng làm giảm mạnh khả năng hấp thu kẽm trong ngũ cốc và các loại đậu.
Súc miệng dầu mè mỗi sáng giúp hỗ trợ giảm mảng bám răng và viêm nướu nhờ cơ chế rửa trôi cơ học, nhưng hoàn toàn không có khả năng "thải độc toàn thân" như lời đồn. Biện pháp này chỉ bổ trợ cho việc đánh răng và tiềm ẩn nguy cơ viêm phổi nếu hít sặc.
Người có nhu động ruột yếu hoàn toàn có thể ăn ngũ cốc nguyên hạt nếu sử dụng nồi áp suất để chế biến. Áp suất cao kết hợp nhiệt ẩm giúp phá vỡ các liên kết vách tế bào thực vật, gia tăng độ tiêu hóa protein và giải phóng dưỡng chất, giúp giảm bớt gánh nặng co bóp cơ học cho dạ dày.
Ủ dầu mè giúp sợi tóc khô xơ mềm mượt nhờ lớp màng giữ ẩm, nhưng bôi trực tiếp lên da đầu lại tiếp tay cho nấm men *Malassezia* phát triển. Loại nấm ưa mỡ này tiêu thụ chất béo, dễ kích hoạt phản ứng viêm và làm bùng phát viêm da tiết bã dai dẳng.
Nấu áp suất rút cạn nước không làm giảm asen vô cơ trong gạo lứt do chất độc hòa tan lại ngấm ngược vào cơm. Để loại bỏ hơn 50% tạp chất này, người dùng cần áp dụng phương pháp nấu ngập chắt bỏ nước thừa hoặc luộc sơ xả nước trước khi đưa vào nồi áp suất nấu chín.
Quan niệm ăn dầu mè gây co bóp tử cung hoặc kích thích chuyển dạ là sự nhầm lẫn giữa dầu mè thực phẩm và dầu thầu dầu. Khoa học xác nhận dầu mè ăn uống thông thường hoàn toàn an toàn, không kích thích cơn gò hay gây chuyển dạ tự nhiên cho phụ nữ mang thai.
Nhịn ăn rồi uống lượng lớn dầu mè lúc đói không giúp thanh lọc cơ thể mà gây kích ứng niêm mạc tiêu hóa dữ dội, dẫn tới buồn nôn, tiêu chảy thẩm thấu và rối loạn điện giải nguy hiểm. Dầu mè chỉ phát huy lợi ích tim mạch và chống oxy hóa khi được dùng như dầu nấu ăn thường ngày.
Rau ngót sở hữu hàm lượng vitamin C và chất chống oxy hóa vượt trội so với nhiều loại rau khác. Tuy nhiên, do chứa hàm lượng alkaloid papaverine đáng kể và nguy cơ gây tổn thương phổi khi lạm dụng dạng tươi, phụ nữ mang thai sớm cùng người bệnh hô hấp cần hết sức thận trọng và hạn chế ăn.
Nhiều người lo ngại nhiệt độ cao của nồi áp suất sẽ làm mất chất trong đậu đỏ. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học cho thấy áp suất hơi nước giúp phá vỡ vỏ hạt, giải phóng lượng polyphenol và hoạt tính chống oxy hóa cao hơn so với cách luộc thông thường.
Nồi áp suất không triệt tiêu vitamin C như nhiều định kiến, thậm chí giữ vi chất này tốt hơn phương pháp luộc. Nguy cơ thiếu hụt axit ascorbic chủ yếu phát sinh khi người dùng duy trì chế độ thực dưỡng thuần hạt nghèo rau quả tươi hoặc ninh nấu kéo dài quá mức.
Củ cải trắng mùa đông thường được ca ngợi là món ăn vàng giúp trợ tiêu hóa, làm nhẹ bụng. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học hiện nay cho thấy các hoạt chất sinh học quý chỉ mới được chứng thực trên mô hình thí nghiệm, đòi hỏi người dùng cần nắm vững 5 lưu ý thực dưỡng để sử dụng an toàn, hiệu quả.
Gạo lứt nấu quá mềm bằng nồi áp suất khiến tinh bột bị hồ hóa tối đa, phá vỡ lớp vỏ cám tự nhiên và làm tăng tốc độ hấp thu đường. Người bị kháng insulin, tiền đái tháo đường hoặc đái tháo đường típ 2 cần thận trọng để tránh tình trạng đường huyết tăng vọt.
Nồi áp suất không làm mất sạch vitamin nhóm B trong gạo lứt như nhiều người lo ngại. Nhờ sử dụng lượng nước vừa đủ, không chắt bỏ nước cơm và rút ngắn đáng kể thời gian gia nhiệt, cách nấu này giúp bảo toàn thiamine và niacin tốt hơn việc nấu nhiều nước rồi gạn bỏ.
Uống dầu mè nguyên chất là mẹo dân gian thường được dùng để trị táo bón nhờ cơ chế bôi trơn ống tiêu hóa. Tuy nhiên, hành động này tiềm ẩn nguy cơ gây tiêu chảy cấp, đầy bụng và tạo gánh nặng lipid cho gan mật thay vì chữa trị dứt điểm nguyên nhân bệnh.
Phụ nữ mang thai hoàn toàn có thể ăn natto và tempeh để bổ sung đạm và dưỡng chất, miễn là sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, lên men chuẩn hóa và được chế biến hợp vệ sinh hoặc nấu chín để loại trừ nguy cơ nhiễm khuẩn.
Nồi áp suất giúp đậu chín mềm nhanh nhưng không thể thay thế việc ngâm hạt trước khi nấu. Kết hợp ngâm nước để kích hoạt enzyme phân giải đường oligosaccharide, đổ bỏ nước ngâm rồi mới ninh bằng áp suất là giải pháp khoa học tối ưu giúp loại bỏ chứng trướng bụng, đầy hơi.
Natto chứa các peptide sinh học hình thành từ quá trình lên men đậu nành bởi vi khuẩn *Bacillus subtilis*, có khả năng ức chế men chuyển angiotensin (ACE) tự nhiên. Dù các nghiên cứu phòng thí nghiệm và trên động vật ghi nhận tiềm năng giảm huyết áp, natto chỉ đóng vai trò dinh dưỡng bổ trợ, không thể thay thế thuốc điều trị.
