Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
7.372 bài, trang 156 trên 369
Hiện tại chưa có nghiên cứu khoa học xác định liều lượng cỏ may bắt đầu gây tổn thương gan, thận; dữ liệu thực nghiệm trên chuột chỉ ghi nhận chiết xuất cỏ may đường uống ở mức liều từ 62,5 mg/kg đến 4000 mg/kg không gây tử vong hay độc tính cấp trong 72 giờ.
Nhai trực tiếp lá cỏ lào tươi để chữa viêm họng là mẹo dân gian tiềm ẩn nguy cơ làm bỏng rát, kích ứng niêm mạc và bội nhiễm vi khuẩn. Hiện chưa có nghiên cứu khoa học nào chứng minh phương pháp này an toàn hay có tác dụng trị khỏi viêm họng ở người.
Tự hái cỏ may quanh nhà làm thuốc tiềm ẩn rủi ro tích tụ kim loại nặng nguy hiểm do cây hấp thụ ô nhiễm từ đất, nước và không khí. Dược liệu mọc hoang không được kiểm định có thể gây độc hại lâu dài cho gan, thận khi đun uống.
Nhiều người truyền tai nhau cách giã nát cỏ gừng đắp lên vết thương hở để trị nhiễm trùng da, nhưng khoa học hiện chưa có bằng chứng xác nhận hiệu quả này. Ngược lại, việc đắp thảo mộc tươi tiềm ẩn nguy cơ đưa vi khuẩn từ đất vào mô tổn thương, gây bội nhiễm nghiêm trọng và nhiễm trùng huyết.
Uống cỏ hàn the cùng thuốc lợi tiểu có thể gây tương tác bất lợi, thúc đẩy bài tiết nước quá mức dẫn tới mất cân bằng điện giải và tụt huyết áp. Người bệnh tim mạch, huyết áp cần cẩn trọng trước thói quen tự ý đun nước lá thảo dược khi đang dùng tân dược.
Kim tiền thảo (*Desmodium styracifolium*) và Cỏ hàn the là hai loài khác nhau dù cùng họ. Nghiên cứu thực nghiệm chứng minh chiết xuất Kim tiền thảo giúp giảm lắng đọng sỏi canxi oxalat và ngừa tổn thương thận, trong khi Cỏ hàn the chưa có bằng chứng rõ ràng.
Cỏ chửa (*Hygroryza aristata*) là loài thủy sinh cần được sơ chế sạch bùn đất, phơi sấy nhanh để ngừa nấm mốc và vi khuẩn hoại sinh. Kiểm soát đúng liều lượng khô và hỏi ý kiến bác sĩ y học cổ truyền là điều kiện tiên quyết giúp phòng tránh ngộ độc và bảo đảm an toàn sức khỏe.
Lời đồn về việc "cỏ chửa" có thể chữa dứt vô sinh hiếm muộn hoàn toàn không có cơ sở y học. Đến nay chưa có nghiên cứu nào trên người chứng minh hiệu quả sinh sản của loài cây này, trong khi việc tự ý sử dụng còn tiềm ẩn nguy cơ nhiễm độc kim loại nặng.
Cỏ chân vịt Ấn sở hữu hoạt tính làm hạ huyết áp và giãn mạch ngoại vi. Việc tự ý kết hợp dược liệu này cùng thuốc hạ áp kê đơn tiềm ẩn nguy cơ tương tác cộng gộp, khiến huyết áp tụt giảm quá mức nguy hiểm cho sức khỏe tim mạch.
Các nghiên cứu lâm sàng cho thấy dầu hạt cải không gây viêm mạn tính mà còn hỗ trợ giảm nồng độ protein phản ứng C (hs-CRP) và interleukin-6 (IL-6). Lời đồn loại dầu này gây hại do chứa omega-6 là suy diễn lý thuyết, thiếu căn cứ thực tế trên người.
Cỏ bợ chứa enzyme thiaminase gây phá hủy vitamin B1 và dễ nhiễm khuẩn do môi trường bùn nước. Để ăn rau an toàn, người dùng bắt buộc phải rửa trôi bùn đất dưới vòi nước chảy và nấu chín sôi hoàn toàn nhằm vô hoạt enzyme gây hại và khử trùng triệt để.
Cỏ sữa lá nhỏ chứa các hoạt chất có khả năng ức chế nấm bề mặt như *Candida albicans*, nhưng mủ trắng của loài cây này và chi *Euphorbia* lại tiềm ẩn rủi ro kích ứng da dữ dội. Bôi trực tiếp mủ tươi dễ dẫn tới viêm da tiếp xúc kích ứng, phồng rộp và tổn thương sâu tế bào biểu bì.
Đọt cỏ chít muối chua là món ăn dân dã lạ miệng, nhưng việc ăn sống hoặc ủ chua sơ sài loại rau mọc hoang dã này tiềm ẩn nguy cơ cao nhiễm giun sán và vi khuẩn nguy hiểm từ động vật rừng, hoàn toàn không đảm bảo cung cấp lợi khuẩn tiêu hóa an toàn như nhiều người đồn thổi.
Cỏ chét ba chỉ mới ghi nhận hoạt tính bảo vệ tế bào gan sơ bộ trên chuột và ống nghiệm, hoàn toàn chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người. Người bệnh tuyệt đối không dùng loại cây này để thay thế thuốc đặc trị nhằm tránh nguy cơ suy gan.
Nhiều người có thói quen dùng thảo dược như cỏ bạc đầu để thanh nhiệt mà không biết rằng việc kết hợp với thuốc chống đông hoặc chống kết tập tiểu cầu có thể gây nguy cơ tương tác dược lực học, kéo dài thời gian chảy máu và dẫn đến xuất huyết khó kiểm soát.
Ăn sống cỏ bợ tiềm ẩn nguy cơ thiếu hụt vitamin B1 nghiêm trọng do chứa enzyme thiaminase – hoạt chất có khả năng phân hủy thiamine trong đường tiêu hóa. Nấu chín kỹ là giải pháp bắt buộc để vô hiệu hóa hoàn toàn enzyme này, ngăn ngừa suy nhược cơ và rối loạn thần kinh.
Cỏ bạc đầu là cây thuốc quen thuộc trong dân gian, nhưng việc dùng thảo dược này trị ho chỉ có tác dụng hỗ trợ làm dịu triệu chứng nhẹ ngoài niêm mạc. Bài thuốc không thể tiêu diệt vi khuẩn, không có cơ chế dược lý thay thế thuốc kháng sinh và tiềm ẩn rủi ro nếu tự ý sử dụng.
Cỏ bấc đèn có tính hàn và lợi niệu mạnh, do đó người tỳ vị hư hàn, người hay đi tiểu đêm và người suy thận không nên dùng dài ngày để tránh tổn thương tiêu hóa, rối loạn bài tiết và tương tác thuốc nguy hiểm.
Củ gấu (*Cyperus rotundus*) và cỏ bạc đầu (*Kyllinga brevifolia*) có hình thái tương đồng nhưng thành phần hóa học và công dụng hoàn toàn khác biệt. Củ gấu giàu tinh dầu sesquiterpene chuyên trị rối loạn kinh nguyệt, đau dạ dày, trong khi cỏ bạc đầu chỉ dùng giải cảm mạo, viêm nhiễm.
Quan niệm dân gian cho rằng cỏ sữa lá nhỏ giúp thông tắc tia sữa và kích sữa bắt nguồn từ hình thái nhựa trắng của cây. Tuy nhiên, y học hiện đại hoàn toàn chưa có thử nghiệm lâm sàng nào chứng minh tác dụng này trên phụ nữ sau sinh.
