Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
4.835 bài, trang 226 trên 242
Bí đao chứa các hợp chất giúp làm chậm hấp thu tinh bột, chống đường hóa và hỗ trợ giảm nhẹ đường huyết, huyết áp ở người tiểu đường tuýp 2. Tuy nhiên, thực phẩm này chỉ đóng vai trò hỗ trợ trong bữa ăn hàng ngày, không thể thay thế thuốc điều trị đặc hiệu.
Uống nước sắc thân bèo tây không có cơ sở khoa học để hạ huyết áp, bởi các nghiên cứu dược lý chưa từng ghi nhận tác dụng điều hòa huyết áp của loài cây này. Ngược lại, việc tự ý sắc uống bèo tây còn tiềm ẩn rủi ro ngộ độc nghiêm trọng do đặc tính tích lũy kim loại nặng từ nguồn nước ô nhiễm.
Cepharanthine, hoạt chất chiết xuất từ cây bình vôi hoa đầu, được chứng minh có khả năng kháng viêm, chống oxy hóa và điều hòa hệ miễn dịch thông qua việc ức chế các tín hiệu gây viêm quá mức. Tuy nhiên, người dân cần hiểu rõ giới hạn nghiên cứu và tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.
Phụ nữ mang thai 3 tháng đầu hoàn toàn có thể ăn bí đao nhờ giá trị thanh nhiệt và dưỡng chất dồi dào, nhưng cần dùng điều độ và nấu chín kỹ. Do đặc tính mát cùng hàm lượng nước cao, việc lạm dụng có thể gây lạnh bụng, rối loạn tiêu hóa và mất cân bằng điện giải trong thai kỳ.
Nhiệt độ nước uống ấm hay mát không quyết định sự tỉnh táo trong ca trực đêm vì không tác động đến nhịp sinh học nội sinh. Thay vào đó, việc bổ sung đủ nước kết hợp với điều chỉnh ánh sáng làm việc hợp lý mới là giải pháp khoa học giúp xua tan cơn buồn ngủ.
Nước trà bí đao phơi khô chứa các hợp chất thực vật và chất chống oxy hóa hỗ trợ cải thiện chuyển hóa lipid, nhưng không thể "đánh tan mỡ máu" như lời đồn. Người bệnh không nên tự ý bỏ thuốc điều trị để dùng trà bí đao nhằm tránh các biến chứng tim mạch nguy hiểm.
Bán biên kỳ (*Pteris semipinnata*) chứa các hợp chất kaurane diterpenoid và pterosin có hoạt tính ức chế cảm ứng viêm NF-kappaB trong phòng thí nghiệm. Dù vậy, bằng chứng mới dừng lại ở mức tế bào thô; người bệnh không nên tự ý sắc uống thay thế thuốc điều trị.
Lo âu khiến bạn trằn trọc cả đêm hay chính việc thiếu ngủ làm tâm trí rối bời vào hôm sau? Các nghiên cứu quy mô lớn khẳng định đây là mối quan hệ hai chiều. Lo âu và mất ngủ vừa là nguyên nhân, vừa là hệ quả của nhau, đòi hỏi phải được chăm sóc và điều trị song song.
Thức dậy sau giấc ngủ trưa với cổ họng khô rát và hơi thở nặng mùi thường bắt nguồn từ thói quen thở bằng miệng. Luồng không khí làm nước bọt bay hơi nhanh, khiến niêm mạc mất độ ẩm và suy giảm khả năng tự làm sạch, tạo điều kiện cho vi khuẩn trên lưỡi phân hủy protein sinh ra mùi hôi.
Tự sắc củ bình vôi uống tại nhà dễ dẫn đến quá liều alkaloid l-tetrahydropalmatine, gây ngộ độc cấp. Người bệnh cần nhận biết sớm các dấu hiệu nguy hiểm như buồn nôn, chóng mặt, ngủ gà và rối loạn nhịp tim để ngừng sử dụng kịp thời và đến cơ sở y tế điều trị.
Bổ sung glycine trước khi ngủ giúp hỗ trợ hạ nhiệt độ lõi cơ thể bằng cách kích hoạt thụ thể NMDA tại nhân trên chéo của não bộ, thúc đẩy giãn mạch máu ngoại biên và tăng thoát nhiệt qua da. Cơ chế tự nhiên này tạo điều kiện thuận lợi để cơ thể nhanh chóng chìm vào giấc ngủ sâu.
Uống một tách cà phê rồi chợp mắt ngay trong 15-20 phút thực sự giúp bạn tỉnh táo vượt trội. Phương pháp "coffee nap" tận dụng khoảng nghỉ ngắn để dọn dẹp phân tử gây buồn ngủ adenosine trong não, tạo điều kiện cho caffeine gắn vào thụ thể thần kinh ngay khi bạn vừa thức dậy.
Người làm việc ca đêm không nên dồn toàn bộ thời gian ngủ vào một giấc ban ngày mà nên áp dụng chiến lược ngủ phân đoạn: kết hợp giấc ngủ chính sau tan ca và một giấc ngủ ngắn 20-30 phút trước hoặc trong ca trực nhằm điều chỉnh nhịp sinh học, giảm nợ ngủ và hạn chế tai nạn lao động.
Người làm ca đêm nên chuyển phần lớn lượng thức ăn sang ban ngày, tránh ăn bữa lớn vào giữa đêm và không ăn quá no trước khi ngủ sáng. Cách phân bổ này giúp đồng bộ nhịp sinh học, giữ ổn định đường huyết và giúp cơ thể dễ dàng đi vào giấc ngủ ngày sâu hơn.
Ngủ trưa kéo dài trên 30 phút có liên quan mật thiết đến việc gia tăng tình trạng kháng insulin, kích hoạt phản ứng viêm và làm tăng nguy cơ tổn thương tế bào gan. Duy trì giấc ngủ ngắn dưới 30 phút kết hợp kiểm soát giấc ngủ đêm là điều quan trọng để bảo vệ gan.
Cây bán biên kỳ chứa nhiều hoạt chất nhóm diterpenoid có khả năng gây độc và kích hoạt quá trình tự chết của tế bào ung thư gan, phổi, dạ dày, đại trực tràng và vòm họng. Tuy nhiên, các kết quả này chủ yếu mới dừng lại ở mô hình ống nghiệm và thử nghiệm hạt nano trên chuột, chưa thể thay thế thuốc điều trị trên người.
Giấc ngủ trưa giúp hạ cả huyết áp tâm thu lẫn tâm trương tương tự như giấc ngủ đêm nhờ cơ chế ức chế thần kinh giao cảm và giãn mạch sinh lý. Chợp mắt hợp lý mang lại khoảng nghỉ giá trị cho tim mạch nhưng không thể thay thế thuốc điều trị tăng huyết áp.
Uống trà xanh buổi chiều ít gây mất ngủ hơn cà phê nhờ hợp chất L-theanine có khả năng làm dịu thần kinh và kìm hãm tác dụng gây thức tỉnh của caffeine. Tuy nhiên, để tránh trằn trọc vào ban đêm, người dùng cần lưu ý đến hàm lượng caffeine trong từng loại trà và điều chỉnh nhiệt độ nước khi pha chế.
Nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất bán hạ bắc hỗ trợ hạ triglyceride, axit béo tự do và giảm tích tụ mỡ thông qua tăng sinh nhiệt và oxy hóa chất béo. Dù vậy, các bằng chứng hiện tại mới dừng ở thử nghiệm động vật, người bệnh tuyệt đối không tự ý dùng thảo dược thay thế thuốc điều trị.
Tập yoga giúp cải thiện khả năng tập trung chú ý, trí nhớ làm việc và chức năng điều hành ở trẻ độ tuổi học đường thông qua cơ chế giảm căng thẳng và kích hoạt vùng vỏ não trước trán. Đáng chú ý, hiệu quả rèn luyện trí não của yoga tương đương với các bài tập thể dục vận động thông thường.
