Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
12 bài
Phụ nữ mang thai hoàn toàn có thể ăn quả sa kê nấu chín như một nguồn cung cấp tinh bột và axit amin thiết yếu lành mạnh. Tuy nhiên, mẹ bầu tuyệt đối không nên tự ý dùng nước lá sa kê đun uống, bởi dịch sắc thảo mộc này tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây rối loạn huyết áp và chưa được kiểm chứng an toàn cho thai nhi.
Nhiều người bệnh gút truyền tai nhau mẹo uống nước lá sa kê để hạ axit uric và cắt cơn đau khớp. Tuy nhiên, các dữ liệu khoa học hiện tại chưa ghi nhận tác dụng trực tiếp của lá sa kê đối với bệnh gút, mà chủ yếu chỉ ra tiềm năng hỗ trợ hạ huyết áp, giảm đường huyết và bảo vệ dạ dày trên thực nghiệm.
Chiết xuất từ sa kê và loài cây họ hàng cùng chi Artocarpus chứa nhiều hoạt chất giúp ức chế tế bào gây viêm, chống oxy hóa và ngăn ngừa tiêu xương. Tuy nhiên, các bằng chứng này mới dừng ở mức độ thử nghiệm trong ống nghiệm và trên động vật, đồng thời dịch chiết lá sa kê có thể làm hạ huyết áp và chậm nhịp tim.
Lá sa kê thường được người dân nấu nước uống để mát gan, hạ huyết áp nhưng nhiều người băn khoăn nên chọn lá vàng rụng hay lá xanh tươi. Các nghiên cứu hiện tại xác nhận dịch chiết lá sa kê chứa nhiều hoạt chất bảo vệ tim mạch và hạ đường huyết mà chưa phân biệt giai đoạn lá.
Nước lá sa kê chứa nhiều chất chống oxy hóa giúp bảo vệ tế bào trước gốc tự do và độc chất trong nghiên cứu thực nghiệm. Tuy nhiên, do chưa có liều lượng chuẩn trên người, bạn chỉ nên dùng lượng nhỏ dạng nước loãng từ 7-10 ngày rồi nghỉ 1-2 tuần, tuyệt đối không uống kéo dài thay nước lọc để tránh gây áp lực lên gan thận.
Uống nước lá sa kê thay nước lọc hằng ngày là sai lầm nguy hại, gây áp lực chuyển hóa nặng nề lên gan và thận. Dù chứa hoạt chất hạ áp và chống oxy hóa trên động vật, việc lạm dụng kéo dài dịch chiết sa kê chưa được kiểm chứng an toàn ở người và có thể làm tăng men gan.
Nước nấu từ lá sa kê chứa các hoạt chất sinh học có khả năng hỗ trợ giãn mạch và làm chậm nhịp tim trong các nghiên cứu tiền lâm sàng trên động vật. Tuy nhiên, bằng chứng trên người còn hạn chế, loại nước này không thể thay thế thuốc chữa tăng huyết áp và cần dùng thận trọng.
Nước lá sa kê có khả năng hạ đường huyết và hạ huyết áp trên mô hình thực nghiệm, nhưng nếu lạm dụng hoặc tự ý kết hợp với thuốc điều trị, người bệnh đái tháo đường rất dễ đối mặt với nguy cơ tụt đường huyết quá mức và hạ huyết áp đột ngột.
Người đang uống thuốc tim mạch không nên tự ý dùng kèm nước lá sa kê. Chiết xuất lá sa kê chứa hoạt chất làm giảm nhịp tim và sức co bóp cơ tim tương tự thuốc chẹn beta, dễ gây tương tác bất lợi hoặc làm sai lệch nồng độ thuốc điều trị trong máu.
Sa kê giàu carbohydrate phức hợp, ít béo và chứa hoạt chất chống oxy hóa hỗ trợ ức chế peroxy hóa lipid. Nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất sa kê giúp hạ cholesterol toàn phần, LDL-C, triglyceride và nâng cao HDL-C. Bổ sung sa kê hấp, luộc thay tinh bột tinh chế đem lại lợi ích tốt cho mỡ máu.
Quả sa kê cung cấp nguồn carbohydrate phức hợp dồi dào, ít chất béo, giàu axit amin thiết yếu cùng các hợp chất chống oxy hóa tự nhiên. Nhờ cấu trúc tinh bột bền vững và khả năng giữ nước cao, sa kê hỗ trợ làm chậm tiêu hóa, nuôi dưỡng hoạt động đường ruột và cải thiện sức khỏe chuyển hóa khi chế biến đúng cách.
Quả sa kê có thể là giải pháp đổi vị hữu ích thay cơm trắng nhờ dồi dào carbohydrate phức hợp, giàu chất xơ kháng và hầu như không chứa chất béo. Tuy nhiên, do bản chất vẫn là nguồn thực phẩm giàu tinh bột và cung cấp nhiều năng lượng, việc ăn quá mức hoặc chế biến chiên xào vẫn có thể gây tăng cân.
