8409 bài viết
Ăn gìCủ trâu tươi tuyệt đối không thể ăn sống do chứa hàm lượng cao alkaloid dioscorine - độc tố có khả năng làm tê liệt hệ thần kinh trung ương và tổn thương gan. Để sử dụng an toàn, củ trâu bắt buộc phải được thái mỏng, ngâm rửa nhiều ngày trong nước chảy hoặc nước muối để đào thải hoàn toàn độc chất trước khi nấu chín kỹ.
Ăn gìCủ mài thông thường (*Dioscorea opposita*) là nguồn cung cấp tinh bột, đường và polysaccharide dồi dào cùng các saponin tập trung chủ yếu ở phần vỏ. Tuy nhiên, hiện chưa có dữ liệu nghiên cứu trực tiếp để đối chiếu hàm lượng tinh bột và saponin đắng giữa củ nêm (*Dioscorea deltoidea*) với củ mài thông thường.
Ăn gìCủ mài nấu chín giúp hồ hóa tinh bột dễ tiêu hóa và giải phóng chất chống oxy hóa từ thành tế bào, trong khi phơi sấy khô giữ được hàm lượng inulin cùng axit hữu cơ dồi dào. Tùy vào mục đích sử dụng và tình trạng tiêu hóa, mỗi phương pháp chế biến đều mang lại những lợi ích dinh dưỡng riêng biệt.
Ăn gìCủ mài gừng và hoài sơn hoàn toàn khác biệt về mặt dược tính: trong khi hoài sơn chủ yếu cung cấp tinh bột và polysaccharide lành tính để bồi bổ, củ mài gừng lại chứa hàm lượng steroid saponin và diosgenin rất cao dùng làm tiền chất sản xuất thuốc tân dược, không thích hợp làm món ăn hàng ngày.
Ăn gìCủ mài và khoai mỡ cùng thuộc chi Dioscorea nhưng là hai loài khác nhau về cả hình thái lẫn dinh dưỡng. Củ mài chứa khoảng 20-30% tinh bột và giàu hoạt chất sinh học, trong khi khoai mỡ chứa lượng tinh bột cao tới hơn 80%, dồi dào chất xơ, kali và vitamin C tốt cho tim mạch.
Ăn gìĂn củ nêm sống tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc do chứa lượng lớn saponin tự nhiên chưa qua phân giải nhiệt. Hoạt chất này có thể gây bỏng rát niêm mạc, kích ứng tiêu hóa dữ dội và gây tổn thương tế bào gan nếu dùng liều cao. Người dân tuyệt đối không ăn sống mà cần gọt vỏ, ngâm rửa và nấu chín kỹ trước khi sử dụng.
Ăn gìCủ khởi (kỷ tử) chứa hàm lượng zeaxanthin và chất chống oxy hóa dồi dào, có khả năng hỗ trợ cải thiện sắc tố điểm vàng và làm chậm tổn thương võng mạc. Tuy nhiên, các bằng chứng hiện có mới chỉ dừng lại ở các thử nghiệm lâm sàng nhỏ, người dùng không nên xem đây là thần dược chữa cận thị hay thay thế điều trị y khoa.
Ăn gìCủ dó đất được dân gian truyền tai là vị thuốc quý bồi bổ sức khỏe, nhưng khi ngâm chung với rượu, thức uống này tiềm ẩn rủi ro khôn lường. Những người mắc bệnh gan, tim mạch, viêm loét dạ dày, đái tháo đường và phụ nữ mang thai cần thận trọng, tránh tự ý sử dụng để không làm trầm trọng thêm bệnh lý nền.
Ăn gìUống nước củ dền hỗ trợ tăng sức bền chạy bộ là đúng một phần, nhờ lượng nitrat vô cơ giúp giãn mạch và giảm tiêu hao oxy ở cơ bắp. Tuy nhiên, hiệu quả này rõ rệt nhất ở người chạy bộ phong trào hoặc chưa qua huấn luyện đỉnh cao, trong khi vận động viên chuyên nghiệp ít nhận thấy sự thay đổi.
Ăn gìNgười đang uống thuốc hạ áp không nên dùng nhiều nước ép củ dền đậm đặc. Hàm lượng nitrate tự nhiên cao trong củ dền kích thích giãn mạch, có thể cộng hưởng với thuốc điều trị gây tụt chỉ số quá mức hoặc hạ huyết áp tư thế. Người bệnh chỉ nên dùng lượng vừa phải và tham khảo ý kiến bác sĩ.
Ăn gìNgười tiểu đường có thể ăn củ gấu tàu ở lượng vừa phải, nhưng hiện chưa có nghiên cứu lâm sàng trên người chứng minh tác dụng hạ đường huyết. Loại củ này không thể thay thế phác đồ điều trị y khoa.
Ăn gìNước củ dền giàu dưỡng chất nhưng chứa hàm lượng oxalate rất cao. Người có nguy cơ hoặc tiền sử sỏi thận canxi oxalate, phụ nữ mang thai và bệnh nhân tiểu đường nên hạn chế uống loại nước này để tránh nguy cơ tạo sỏi thận và các phản ứng bất lợi cho sức khỏe.