Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.651 bài, trang 1069 trên 1.483
Uống nước ngâm hạt sen tươi không thể trị khỏi chứng mất ngủ kinh niên. Dù tâm sen và hạt sen chứa các hợp chất an thần như neferine, GABA và L-tryptophan có tác dụng hỗ trợ giấc ngủ trong thí nghiệm, việc ngâm hạt tươi thô sơ không đủ nồng độ dược chất để chữa trị bệnh lý mạn tính.
Thạch tùng là vị thuốc phổ biến trong vi lượng đồng căn, nhưng các bằng chứng khoa học đối chứng hiện nay cho thấy hiệu quả của nó rất hạn chế, không vượt trội hơn giả dược và chưa thể chứng minh khả năng phục hồi tổn thương thực thể.
Uống tinh dầu thì là đậm đặc tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc cấp tính rất cao, đặc biệt là độc tính phá hủy thần kinh gây co giật, tổn thương gan, thận và kích ứng niêm mạc tiêu hóa. Người dân tuyệt đối không uống tinh dầu nguyên chất mà chỉ nên dùng thì là tươi hoặc trà hạt trong ẩm thực hàng ngày.
Canxi sulfat (thạch cao thực phẩm) dùng làm đậu phụ không gây sỏi thận. Trái lại, canxi tự nhiên trong bữa ăn giúp liên kết với oxalat tại ruột, làm giảm đào thải oxalat qua nước tiểu và giảm nguy cơ sỏi thận; đậu phụ cũng là thực phẩm ít oxalat và giàu chất chống sỏi phytate.
Bảo quản các loại hạt khô trong ngăn mát hoặc tủ đông giúp làm chậm đáng kể quá trình oxy hóa chất béo, ngăn chặn hiện tượng ôi dầu và giữ trọn vẹn các vitamin, chất chống oxy hóa tự nhiên. Tuy nhiên, để hạt không bị nhiễm ẩm và ám mùi, người dùng cần đóng gói kín khí đúng cách.
Nhiều nghiên cứu hiện đại cho thấy halofuginone, một dẫn xuất bán tổng hợp từ hoạt chất của cây thường sơn (Dichroa febrifuga), có khả năng ức chế tăng sinh, kích hoạt quá trình tự chết và ngăn chặn tế bào ung thư di căn. Dù mở ra hướng đi triển vọng, các kết quả này mới dừng ở mức tiền lâm sàng.
Hạt mắc ca chứa hàm lượng chất béo cao nhưng chủ yếu là a-xít béo không bão hòa đơn (MUFA) có lợi. Ăn hạt mắc ca thường xuyên với lượng vừa phải không gây xơ vữa động mạch, trái lại còn giúp giảm nồng độ cholesterol xấu (LDL-C) khi dùng thay thế chất béo bão hòa.
Nhiều người truyền tai nhau việc ăn hạt vừng đen mỗi ngày có thể giúp mái tóc bạc sớm hóa đen trở lại. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học cho thấy dù vỏ vừng đen chứa sắc tố melanin, việc ăn thực phẩm này không thể phục hồi các tế bào tạo màu đã suy thoái tại nang tóc.
Người huyết áp cao nên ưu tiên chọn các loại hạt sấy khô nguyên vị thay vì hạt rang muối. Hạt nguyên vị cung cấp chất béo lành mạnh, kali và magie hỗ trợ thành mạch, trong khi lượng natri ẩn trong hạt rang muối có thể gây ứ dịch, co mạch và làm tăng huyết áp ở người nhạy cảm với muối.
Uống sữa đậu nành cùng trứng gà không làm mất chất dinh dưỡng nếu cả hai đều được nấu chín kỹ. Chất ức chế trypsin trong đậu nành tự nhiên bị phá hủy gần như hoàn toàn ở nhiệt độ sôi thông thường, giúp cơ thể hấp thu trọn vẹn chất đạm từ cả hai loại thực phẩm.
Uống trà thạch tùng để trị mất ngủ là hiểu lầm tai hại. Dữ liệu khoa học cho thấy thạch tùng chứa alkaloid ức chế enzyme acetylcholinesterase và tương tác thụ thể nicotinic, làm tăng chất dẫn truyền gây tỉnh táo và kích thích thần kinh chứ không hề có tác dụng an thần.
Người mắc suy giáp không cần kiêng hoàn toàn đậu nành, nhưng protein đậu nành có thể làm giảm khả năng hấp thu thuốc levothyroxine tại ruột. Để đảm bảo hiệu quả điều trị, người bệnh chỉ cần tách rời thời điểm uống thuốc và ăn đậu nành từ 1 đến 4 giờ.
Ăn thì là sống giúp giữ trọn vẹn lượng vitamin C nhạy cảm với nhiệt độ. Tuy nhiên, việc nấu chín tới hoặc dùng cả nước canh cũng giúp giải phóng và hấp thu tốt nhiều hợp chất flavonoid chống oxy hóa từ lá thì là.
Nhiều phụ huynh dùng phấn thạch tùng trị rôm sảy cho trẻ, nhưng các bác sĩ cảnh báo bụi bào tử mịn có thể bị hít vào đường thở non nớt, gây kích ứng phế quản dữ dội và tiềm ẩn nguy cơ suy hô hấp cấp tính nguy kịch ở trẻ nhỏ.
Đậu gà thuộc nhóm thực phẩm có chỉ số đường huyết thấp, hỗ trợ kiểm soát đường huyết sau ăn ở người tiểu đường tuýp 2 bằng cách làm chậm hấp thu tinh bột. Bổ sung loại hạt này vào bữa ăn thay thế tinh bột nhanh giúp hạn chế tình trạng tăng vọt đường huyết và kéo dài cảm giác no.
Ăn nhiều hạt dẻ cười dễ gây đầy hơi, chướng bụng ở một số người do hạt chứa hàm lượng cao fructan và GOS, hai dạng carbohydrate chuỗi ngắn thuộc nhóm FODMAP mà ruột non không thể tiêu hóa. Khi xuống đại tràng, chúng bị vi khuẩn lên men nhanh và hút nước, tạo ra lượng khí lớn gây áp lực đường ruột.
Hạt methi (cỏ cà ri) hỗ trợ kiểm soát đường huyết hiệu quả nhờ chất xơ hòa tan galactomannan làm chậm hấp thu đường tại ruột và axit amin 4-hydroxyisoleucine kích thích tế bào beta tụy tiết insulin. Thảo dược này là giải pháp tự nhiên hỗ trợ cải thiện chuyển hóa cho người tiền tiểu đường.
Quan niệm người có túi thừa đại tràng phải kiêng tuyệt đối các loại hạt nhỏ, ngô và bỏng ngô đã bị bác bỏ bởi các nghiên cứu lâm sàng quy mô lớn. Bằng chứng hiện đại xác nhận những thực phẩm này hoàn toàn an toàn, không làm tăng nguy cơ viêm túi thừa hay biến chứng chảy máu tiêu hóa.
Nhiều người e ngại hàm lượng calo cao trong hạt dẻ cười có thể gây tích tụ mỡ bụng. Tuy nhiên, các nghiên cứu lâm sàng khẳng định ăn hạt dẻ cười điều độ không làm tăng cân hay tăng số đo vòng eo, thậm chí còn hỗ trợ kiểm soát vóc dáng nhờ tạo cảm giác no lâu và giảm cảm giác thèm ăn.
Cây thóc lép có đuôi thường được truyền tai nhau để làm lành tổn thương, nhưng nghiên cứu hiện tại mới chỉ ghi nhận khả năng kích thích tế bào tạo xương trong phòng thí nghiệm. Các tài liệu khoa học chưa có bằng chứng khẳng định thảo dược này giúp kháng khuẩn hay đóng kín vết thương ngoài da ở người.
