Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.651 bài, trang 1130 trên 1.483
Hoắc hương phát huy hiệu quả tốt nhất khi dùng cho người bị cảm nắng, sốt, đau đầu đi kèm các triệu chứng rối loạn tiêu hóa như buồn nôn, đau bụng và tiêu chảy. Các nghiên cứu thực nghiệm cho thấy thảo dược này chứa hoạt chất giúp giảm đau co thắt, kháng viêm và chống nôn, nhưng chỉ nên dùng hỗ trợ khi bệnh ở mức độ nhẹ.
Nhiều người có thói quen dùng bột quế mỗi ngày với kỳ vọng ổn định huyết áp tự nhiên. Các nghiên cứu lâm sàng cho thấy bổ sung quế đúng liều lượng giúp hỗ trợ giảm nhẹ huyết áp tâm thu và tâm trương, đồng thời cải thiện mỡ máu, nhưng cần thận trọng nguy cơ tương tác với thuốc điều trị.
Uống quá nhiều nước trong thời gian ngắn có thể làm quá tải khả năng đào thải của thận, khiến nồng độ natri trong máu bị pha loãng đột ngột. Tình trạng hạ natri máu cấp tính này có thể dẫn đến phù não, rối loạn thần kinh trung ương, tiêu cơ vân và thậm chí đe dọa tính mạng nếu không được xử trí kịp thời.
Trẻ dưới 6 tháng tuổi bú mẹ hoàn toàn không cần uống thêm nước lọc, ngay cả trong thời tiết nắng nóng. Nghiên cứu cho thấy việc uống thêm nước không giúp trẻ mát hơn mà còn làm giảm lượng sữa mẹ bé bú vào, tăng nguy cơ nhiễm khuẩn và gây hạ natri máu (ngộ độc nước).
Mất nước làm tăng độ quánh của máu và gây bất lợi cho hệ tim mạch. Tuy nhiên, các thử nghiệm lâm sàng cho thấy việc cố uống thêm thật nhiều nước không làm giảm độ quánh máu dài hạn mà chỉ làm tăng số lần đi tiểu, đòi hỏi người bệnh phải kết hợp giảm muối để kiểm soát huyết áp.
Tinh dầu quảng hoắc hương chứa nhiều hoạt chất có khả năng ức chế nấm Candida, nấm gây gàu và hàng loạt vi khuẩn gây viêm da. Tuy nhiên, các bằng chứng hiện tại mới dừng ở mức độ thử nghiệm trong phòng thí nghiệm, người dùng cần pha loãng và không tự ý dùng thay thế thuốc chữa bệnh.
Chiết xuất quả mâm xôi đỏ và hoạt chất liên quan như axit ellagic giúp giảm stress oxy hóa, kháng viêm, ngăn ngừa chết tế bào và hạn chế nếp nhăn do tia UV trên mô hình thực nghiệm. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp hỗ trợ từ bên trong, không thể thay thế kem chống nắng.
Uống một cốc nước ấm ngay sau khi thức dậy giúp bù đắp lượng dịch cơ thể hao hụt sau đêm dài và kích hoạt các cơn co bóp tự nhiên của dạ dày. Thói quen đơn giản này còn hỗ trợ điều chỉnh cảm giác thèm ăn ở bữa sáng và thúc đẩy quá trình tiêu hóa diễn ra trơn tru hơn.
Uống nhiều nước là lời khuyên quen thuộc nhất dành cho người bị sỏi thận, nhưng gần một nửa bệnh nhân vẫn tái phát vì hiểu sai hoặc thực hiện chưa đúng. Các nghiên cứu khẳng định người bệnh cần nạp tối thiểu 2,5 đến 2,9 lít chất lỏng mỗi ngày và phân bổ đều cả ngày lẫn đêm để ngăn tinh thể kết tụ.
Nước ép lựu nguyên chất không đường không làm tăng vọt đường huyết như nhiều người lo ngại. Ngược lại, các phân tích khoa học quy mô lớn cho thấy chất chống oxy hóa trong lựu giúp giảm nhẹ đường huyết lúc đói, cải thiện tình trạng kháng insulin và hạn chế đỉnh đường huyết sau bữa ăn giàu tinh bột khi dùng đúng cách.
Mẹo uống một cốc nước ngay trước khi bước vào phòng tắm để ổn định huyết áp và ngừa đột quỵ đang được chia sẻ rầm rộ. Thực tế, nước không thể thẩm thấu tức thì để bảo vệ mạch máu trong vài phút tắm rửa, mà chính thói quen uống đủ nước lọc rải đều cả ngày mới giúp giảm nguy cơ đột quỵ.
Thói quen tu cạn cả chai nước lớn khi khát không giúp cơ thể bù nước nhanh như nhiều người lầm tưởng. Các nghiên cứu khoa học chỉ ra rằng việc uống dồn dập làm pha loãng máu đột ngột và kích thích thận thải nước ra ngoài, trong khi uống chia nhỏ từng đợt giúp cơ thể giữ nước hiệu quả hơn hẳn.
Người bệnh suy tim thường được khuyên giới hạn lượng chất lỏng từ 0,8 đến 1,5 lít mỗi ngày để tránh quá tải tuần hoàn. Tuy nhiên, các nghiên cứu lâm sàng mới nhất cho thấy việc hạn chế nước nghiêm ngặt ở người suy tim mạn tính ổn định không làm giảm tỷ lệ nhập viện hay tử vong, mà cần cá nhân hóa theo chỉ định của bác sĩ.
Dù chứa caffeine gây kích thích, trà xanh vẫn an toàn và có lợi cho người huyết áp cao nhờ hàm lượng polyphenol dồi dào giúp giãn mạch, chống viêm. Các nghiên cứu cho thấy duy trì uống trà đều đặn tối thiểu 2 tháng giúp giảm nhẹ cả huyết áp tâm thu lẫn tâm trương.
Khác với thuốc an thần dễ gây ngủ gật, hoạt chất L-theanine trong lá trà xanh giúp làm dịu căng thẳng, hạ nhịp tim mà vẫn giữ đầu óc minh mẫn. Cơ chế này đến từ khả năng kích thích sóng não alpha và điều hòa các chất dẫn truyền thần kinh ức chế trong não bộ.
Nhiều người lo sợ nuốt hạt lựu sẽ gây viêm ruột thừa hoặc tắc ruột. Thực tế, hạt lựu chứa chất xơ không hòa tan, an toàn khi ăn lượng vừa phải và nhai kỹ. Nguy cơ tạo khối bã gây tắc ruột hiếm gặp, chủ yếu xảy ra khi nuốt lượng lớn hạt không nhai ở trẻ nhỏ, người già hoặc người có bệnh đường ruột.
Dù chứa một lượng muối nhất định để bảo quản và tạo vị, phô mai vẫn cung cấp canxi cùng các hoạt chất sinh học giúp bảo vệ nội mạc mạch máu trước tác hại của natri. Người tăng huyết áp không cần kiêng tuyệt đối mà nên chọn phô mai ít béo, kiểm soát khẩu phần và giảm gia vị mặn trong bữa ăn.
Nhiều người lo ngại uống nước đá trong bữa ăn sẽ làm đông đặc dầu mỡ và gây khó tiêu. Tuy nhiên, các nghiên cứu y khoa cho thấy nhiệt độ nước uống không ảnh hưởng đến tốc độ làm rỗng dạ dày, mà chính cơ chế sinh học tự nhiên khiến chất béo luôn được tiêu hóa chậm hơn.
Đun sôi nước nhiều lần không tự sinh ra chất độc mới, nhưng sự bốc hơi liên tục sẽ làm cô đặc lượng chất rắn hòa tan, nitrat và kim loại nặng sẵn có. Nếu nguồn nước ban đầu đạt chuẩn, việc đun lại vài lần vẫn an toàn; ngược lại, nước giếng hoặc nước chưa qua xử lý chuẩn sẽ tăng nguy cơ tích lũy độc chất khi đun cạn.
Người bệnh đái tháo đường type 2 hoàn toàn có thể ăn quả mâm xôi mà không lo tăng đường huyết đột ngột. Các nghiên cứu lâm sàng cho thấy loại quả ít năng lượng, giàu polyphenol này giúp giảm đáng kể mức đường huyết và phản ứng viêm ở thời điểm 2 đến 4 giờ sau bữa ăn.
