Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.651 bài, trang 1152 trên 1.483
Người bị đau dạ dày không nên ăn quả nhót chua vì nồng độ acid hữu cơ cao dễ kích ứng niêm mạc tổn thương, gây nóng rát thượng vị và làm chậm quá trình phục hồi viêm loét. Nếu bệnh đã ổn định, bạn chỉ nên ăn lượng rất nhỏ quả chín kỹ sau bữa ăn no.
Các nghiên cứu dịch tễ học uy tín ghi nhận thói quen uống cà phê thường xuyên có liên quan chặt chẽ đến việc giảm nguy cơ mắc hai loại bệnh ung thư là ung thư gan và ung thư nội mạc tử cung. Hiệu quả này thể hiện rõ rệt ở người dùng cà phê chứa caffeine và nhóm phụ nữ thừa cân, béo phì.
Cả long nhãn khô và nhãn tươi đều không chứa lượng sắt đủ lớn để trực tiếp tạo máu. Tuy nhiên, nhãn tươi giữ trọn vitamin C tự nhiên giúp hấp thu sắt tốt hơn từ bữa ăn, trong khi long nhãn khô tập trung polysaccharide nhưng hao hụt vi chất kém bền nhiệt và chứa mật độ đường cao.
Bỏng nắng nặng thường đạt đỉnh điểm tổn thương trong 12-24 giờ sau khi phơi nắng. Để bảo vệ làn da trong 24 giờ đầu, người bệnh cần ưu tiên làm mát hạ nhiệt tức thì, uống bù nước liên tục và dùng thuốc giảm đau, kháng viêm đúng cách nhằm kiểm soát phù nề và ban đỏ mô tế bào.
Béo phì làm gia tăng nguy cơ mắc nhiều loại ung thư thông qua tình trạng viêm mạn tính mức độ thấp tại mô mỡ phì đại, kéo theo sự bùng phát của các cytokine tiền viêm, stress oxy hóa, sụt giảm adiponectin và gia tăng các hormone steroid sinh dục nội sinh kích thích tế bào đột biến phát triển.
Nghiên cứu cho thấy chiết xuất củ niễng giàu hoạt chất tricin có thể hỗ trợ giảm cân nhờ khả năng kích hoạt enzyme AMPK, ức chế quá trình tổng hợp mỡ mới và tăng đốt cháy chất béo dự trữ. Tuy nhiên, tác dụng này chủ yếu được ghi nhận trong phòng thí nghiệm và không đồng nghĩa với việc ăn củ niễng sẽ triệt tiêu cảm giác đói.
Chỉ số UV từ mức 3 trở lên được xác định là ngưỡng bắt đầu gây hại cho da và kích hoạt cháy nắng. Tuy nhiên, các tổn thương đứt gãy DNA và suy giảm miễn dịch tế bào thực tế đã diễn ra âm thầm từ trước, ngay ở mức bức xạ dưới ngưỡng gây đỏ da.
Các nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy curcumin từ nghệ có khả năng ức chế con đường viêm then chốt NF-κB và giảm stress oxy hóa do bụi mịn PM2.5 ở tế bào phổi. Tuy nhiên, đây chưa phải biện pháp "thanh lọc phổi" thần kỳ trên người và không thể thay thế khẩu trang chống bụi.
Hít khói thuốc thụ động làm tăng nguy cơ ung thư phổi từ khoảng 24,5% ở người phơi nhiễm nói chung lên tới hơn 80% đến 103,8% nếu thường xuyên tiếp xúc tại nhà hoặc nơi làm việc, đồng thời làm tăng nguy cơ tử vong do căn bệnh này lên tới 92,5%.
Người bị gan nhiễm mỡ vẫn có thể ăn nhãn nhưng phải giới hạn số lượng rất ít. Nhãn chứa hàm lượng đường fructose tự nhiên cao, chất này đi thẳng vào gan kích thích quá trình tân tạo mỡ thừa, làm tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ tiến triển và xơ hóa nếu ăn quá nhiều.
Ăn nhót không cạo sạch vảy trắng dễ gây ho và rát họng do lớp vảy mang cấu trúc hình dù sắc nhọn, cọ xát cơ học trực tiếp vào biểu mô hầu họng, kích hoạt các thụ thể cảm giác làm bùng phát phản xạ ho tống xuất dị vật.
Hạt lúa hoang từ cây niễng vượt trội hơn gạo trắng nhờ chứa lượng protein và khoáng chất cao gấp đôi, lượng chất xơ gấp 7,6 lần cùng dồi dào chất chống oxy hóa tự nhiên. Đây là nguồn ngũ cốc nguyên hạt giàu dinh dưỡng giúp đa dạng hóa khẩu phần ăn, nhưng cần sử dụng cân bằng và đúng cách.
Củ niễng là nguồn rau củ tự nhiên dồi dào nước và chất xơ, cung cấp cơ chất dạng prebiotic giúp thúc đẩy nhu động ruột và hỗ trợ hệ vi sinh đại tràng. Tuy nhiên, hiệu quả cải thiện táo bón cần dựa trên chế độ ăn cân bằng, chế biến thanh đạm và thói quen bổ sung đủ nước.
Nhịn ăn gián đoạn có thể kích hoạt cơ chế tự thực dọn dẹp tế bào lỗi thông qua các con đường chuyển hóa năng lượng. Dù vậy, cơ chế này có tính hai mặt và bằng chứng hiện tại chưa đủ để khẳng định đây là biện pháp phòng ngừa hay điều trị dứt điểm ung thư.
Thói quen ăn nhiều dưa cà muối chua và thực phẩm ướp mặn làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày do nồng độ muối cao gây bào mòn niêm mạc, tạo điều kiện cho vi khuẩn HP xâm nhập và thúc đẩy hình thành hợp chất gây ung thư nitrosamine.
Người có tiền sử sỏi thận canxi oxalate cần cẩn trọng khi dùng củ niễng vì thực phẩm này chứa oxalate tự nhiên. Khi vào cơ thể, lượng oxalate dư thừa kết hợp với canxi trong nước tiểu, tạo tinh thể lắng đọng và làm tăng nguy cơ tổn thương ống thận.
Lỡ nuốt phải một hạt nhót thường không gây nguy hiểm ở người khỏe mạnh nhờ cơ chế đào thải tự nhiên của ruột. Tuy nhiên, do cấu tạo vỏ xơ cứng và hai đầu nhọn, hạt nhót có thể gây cọ xát, tắc ruột hoặc thủng đường tiêu hóa tại các vị trí hẹp giải phẫu, đặc biệt nguy hiểm ở trẻ nhỏ, người già hoặc người có bệnh nền đường ruột.
Nước sắc lá nhót chứa hàm lượng flavonoid dồi dào, đặc biệt là quercetin và kaempferol, giúp làm giãn cơ trơn phế quản qua cơ chế ức chế kênh canxi, giảm phản xạ ho, chống viêm và tăng tiết dịch làm loãng đờm hiệu quả theo các bằng chứng khoa học thực nghiệm.
Nhót xanh và nhót chín đều sở hữu giá trị dinh dưỡng riêng: quả non chứa nhiều vitamin C và hợp chất phenolic giúp chống oxy hóa mạnh, trong khi quả chín lại giàu lycopene, đường tự nhiên và ít chát, giúp hệ tiêu hóa dễ hấp thu và an toàn cho dạ dày hơn.
Người mắc tiểu đường thai kỳ cần hạn chế tối đa ăn nhãn tươi do loại quả này chứa lượng đường cao, dễ làm đường huyết tăng nhanh. Nghiên cứu cho thấy mẹ bầu nên ưu tiên trái cây có chỉ số và tải lượng đường huyết thấp nhằm kiểm soát tốt đường huyết và hạn chế biến động glucose trong ngày.
