Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.591 bài, trang 420 trên 1.480
Rượu ngâm hạt sẻn giúp giảm đau xương khớp cục bộ nhờ làm ấm kinh lạc, nhưng người dùng chỉ nên xoa bóp lượng vừa phải trên vùng da lành. Hạt sẻn chứa nhiều alkaloid hoạt tính cao, nếu thoa quá mức có thể ngấm qua da vào máu gây ngộ độc toàn thân.
Hến là sinh vật ăn lọc tầng đáy dễ tích tụ chì và cadimi từ trầm tích nước ô nhiễm. Tuy nhiên, bạn hoàn toàn có thể yên tâm sử dụng món ăn này ở lượng vừa phải mỗi tuần nếu lựa chọn nguồn hến sạch, rõ xuất xứ và sơ chế đúng cách.
Nhiệt độ cao khi xào nấu kéo dài làm bất hoạt hoàn toàn enzyme alliinase và phá hủy các hoạt chất lưu huỳnh thiosulfinate đặc trưng của chi Hành (Allium). Dù chưa có thử nghiệm riêng trên cây hẹ, bằng chứng từ tỏi và hành tây xác nhận xào kỹ làm mất hoạt tính sinh học có lợi.
Bạch quế bì (*Warburgia salutaris*) chứa các hợp chất drimane sesquiterpenoid có hoạt tính ức chế vi khuẩn Gram dương và trực khuẩn lao trong phòng thí nghiệm. Dù vậy, thảo dược này chưa trải qua thử nghiệm lâm sàng trên người, người bệnh không thể dùng thay thế thuốc kháng sinh.
Dầu hắc mai biển giàu omega-7 được chứng minh giúp giảm tăng áp suất thẩm thấu màng nước mắt và cải thiện niêm mạc âm đạo trong các thử nghiệm 3 tháng. Tuy nhiên, quy mô nghiên cứu còn hạn chế nên đây chỉ là giải pháp hỗ trợ, không thể thay thế phác đồ điều trị y khoa.
Nấm hầu não chứa các hoạt chất hericenone và erinacine có tiềm năng kích thích yếu tố tăng trưởng thần kinh và cải thiện nhận thức. Tuy nhiên, các bằng chứng lâm sàng hiện có mới chỉ dừng lại ở các thử nghiệm quy mô nhỏ trên người suy giảm nhận thức nhẹ, đòi hỏi sự nhìn nhận thực tế và thận trọng.
Các nghiên cứu độc tính tiền lâm sàng cho thấy dùng hắc sâm ở liều chuẩn không gây độc tính cho tế bào gan và thận, thậm chí hỗ trợ giảm tổn thương do độc chất. Tuy nhiên, dữ liệu dài hạn trên người còn hạn chế, người có bệnh nền cần thận trọng nguy cơ tương tác thuốc.
Nghiên cứu cho thấy hoạt chất từ vỏ thân cây họ Bạch quế bì (*Warburgia salutaris*) có khả năng ức chế ký sinh trùng sốt rét trong ống nghiệm và trên chuột. Tuy nhiên, giới chuyên gia cảnh báo thảo dược này chưa từng được thử nghiệm trên người và tuyệt đối không thể thay thế thuốc sốt rét tiêu chuẩn.
Hắc sâm thực sự có biến đổi hóa học rõ rệt so với hồng sâm chứ không đơn thuần là chiêu trò tiếp thị. Quá trình hấp sấy chín lần làm biến đổi cấu trúc phân tử, tạo ra các ginsenoside ít phân cực như Rg3, Rg5, Rk1 với hàm lượng vượt trội và tốc độ hấp thu tốt hơn ở người.
Hắc sâm Hàn Quốc chứa hoạt tính sinh học mạnh mẽ, mang lại nhiều lợi ích nhưng không an toàn cho tất cả mọi người. Người rối loạn đông máu, phụ nữ mang thai hoặc cho con bú, trẻ nhỏ và người cao huyết áp chưa kiểm soát cần tránh dùng để phòng ngừa tương tác thuốc cùng các biến cố sức khỏe nguy hiểm.
Nhiều lời đồn cho rằng rễ hải châu có thể hạ sốt nhanh, nhưng khoa học hiện chưa có bằng chứng nào chứng minh hiệu quả này trên người. Dữ liệu hạ sốt qua ức chế prostaglandin thực tế chỉ ghi nhận trên động vật với thảo dược khác, người dân không nên tự ý dùng rễ cây điều trị sốt.
Hắc sâm Hàn Quốc được quảng cáo rầm rộ như thần dược trị bách bệnh, chữa ung thư và ngừa đột quỵ. Thực tế, y học ghi nhận hắc sâm chỉ là thực phẩm hỗ trợ chống oxy hóa và bồi bổ thể lực, hoàn toàn không có khả năng thay thế thuốc chữa bệnh hay điều trị các tổn thương ác tính.
Màng đỏ quả gấc là nguồn thực phẩm giàu lycopene và beta-carotene giúp chống oxy hóa, trong khi hạt gấc lại chứa các saponin và chất ức chế enzyme mang dược tính mạnh. Người dùng cần phân biệt rõ để tận dụng dinh dưỡng từ màng đỏ và tránh dùng tùy tiện hạt gấc gây hại cho cơ thể.
Nghiên cứu cho thấy lá bạch quế bì (*Warburgia salutaris*) chứa nhiều hoạt chất sinh học và tinh dầu có tiềm năng chống oxy hóa, kháng khuẩn và kháng khối u in vitro. Việc chuyển sang nghiên cứu dùng lá thay thế vỏ thân là giải pháp hứa hẹn giúp bảo tồn loài cây quý đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng này.
Khẳng định nấm hầu não có thể đảo ngược bệnh Alzheimer là hoàn toàn sai. Các bằng chứng khoa học cho thấy loại nấm này chỉ chứa hoạt chất sinh học hỗ trợ bảo vệ thần kinh, kháng viêm và có thể giúp giảm bớt lo âu, hoàn toàn không có khả năng phục hồi tổn thương não bộ thoái hóa nặng.
Hải sâm chứa các hoạt chất tự nhiên glycosaminoglycan và fucan sulfate có đặc tính kháng đông mạnh tương tự thuốc chống huyết khối. Bệnh nhân đang sử dụng thuốc chống đông cần hết sức lưu ý vì sự kết hợp này có thể gây cộng gộp tác dụng, làm kéo dài thời gian đông máu và gia tăng nguy cơ xuất huyết nghiêm trọng.
Hắc sâm qua 9 lần hấp sấy chứa nhiều saponin phân tử thấp giúp cơ thể người khỏe mạnh hấp thu toàn phần cao hơn 79% so với hồng sâm. Dạng cao cô đặc tiện dụng và giải phóng hoạt chất sẵn, nhưng chưa có bằng chứng trực tiếp cho thấy cao vượt trội hơn nước sắc từ củ khô.
Hải phong đằng là vị thuốc cổ truyền dùng phổ biến trong điều trị phong thấp và đau mỏi khớp. Tuy nhiên, việc lạm dụng hoặc dùng bài thuốc sắc kéo dài có thể gây kích ứng niêm mạc dạ dày do ức chế enzym bảo vệ, đòi hỏi người bệnh phải dùng đúng liều lượng chỉ định.
Chiết xuất từ lá cây Hải sơn tùng (*Pemphis acidula*) chứa các hợp chất polyphenol quý có khả năng chống oxy hóa và bảo vệ màng tế bào. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học hiện nay hoàn toàn giới hạn ở mức thử nghiệm phòng thí nghiệm in vitro, chưa có nghiên cứu chứng minh hiệu quả kháng viêm lâm sàng trên cơ thể người.
Hạt phỉ rất giàu dinh dưỡng nhưng chứa oxalat tự nhiên, hợp chất liên quan đến sỏi thận canxi oxalat. Người khỏe mạnh có thể dùng lượng vừa phải khoảng 30g mỗi ngày, trong khi người có tiền sử sỏi thận hoặc bệnh lý thận cần kiểm soát chặt chẽ tổng lượng nạp và tham khảo ý kiến bác sĩ.
