Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
9.648 bài, trang 250 trên 483
Uống vitamin C ngay khi chớm ốm có thể rút ngắn khoảng nửa ngày bệnh và giảm sốt, ớn lạnh, tức ngực. Bằng chứng khoa học cho thấy các mức liều từ 1 g đến 2 g mỗi ngày trở lên mang lại hiệu quả rõ rệt hơn liều thấp thông thường.
Tự ý bổ sung vitamin D liều cao tiềm ẩn rủi ro tăng canxi huyết kéo dài và suy thận cấp. Người mắc bệnh u hạt như sarcoidosis, lao hoặc có bệnh lý thận đối mặt nguy hiểm lớn nhất do rối loạn cơ chế tự điều hòa hoạt chất này.
Viên kẽm ngậm giúp rút ngắn thời gian cảm lạnh khoảng 33% đến 40%, tương đương gần 3 ngày nếu dùng đúng liều lượng trên 75 mg mỗi ngày ngay khi chớm bệnh. Tuy vậy, hiệu quả phụ thuộc vào công thức giải phóng ion kẽm và người dùng có thể gặp khó chịu do mùi vị hoặc tác dụng phụ đường tiêu hóa.
Các nghiên cứu khoa học cho thấy collagen peptide có khả năng kích thích nguyên bào xương tăng sinh, tăng tiết osteocalcin và hỗ trợ mật độ khoáng xương. Tuy nhiên, đây là giải pháp bổ trợ lâu dài chứ không phải thuốc điều trị thay thế phác đồ loãng xương chuẩn.
Việc bổ sung Omega-3 nhằm ngừa đột quỵ đòi hỏi sự cẩn trọng về liều lượng, do các nghiên cứu ghi nhận kết quả trái ngược giữa lợi ích tim mạch và nguy cơ làm tăng rung nhĩ. Liều 1 gam mỗi ngày cho thấy hiệu quả hỗ trợ ngắn hạn, trong khi liều cao không giúp ngăn ngừa biến cố loạn nhịp tim.
Quả việt quất giàu anthocyanin giúp tăng cường lưu lượng máu não và kích hoạt tín hiệu thần kinh ở người cao tuổi. Tuy nhiên, bằng chứng về khả năng cải thiện rõ rệt trí nhớ ngắn hạn trên các bài kiểm tra lâm sàng hiện vẫn cho kết quả hỗn hợp, phụ thuộc vào liều dùng và thời gian bổ sung.
Người suy tim không cần kiêng khem muối và nước quá mức. Khuyến cáo y khoa cập nhật khuyên bệnh nhân duy trì lượng muối dưới 5 gam mỗi ngày và chỉ cần giới hạn nước 1,5-2 lít ở những trường hợp ứ dịch chọn lọc, giúp duy trì chất lượng sống và tránh tái nhập viện.
Ăn nhiều đạm không làm tăng hiệu giá kháng thể sau tiêm vắc xin so với mức dinh dưỡng bình thường. Cơ thể chỉ cần đủ protein và vi chất; nạp thừa đạm không giúp tăng bảo vệ mà chế độ ăn giàu chất xơ, rau củ quả mới là yếu tố hỗ trợ đáp ứng miễn dịch hiệu quả.
Isoflavone từ đậu nành có hỗ trợ làm chậm quá trình mất xương và duy trì mật độ khoáng chất ở phụ nữ mãn kinh, nhưng hiệu quả chỉ ở mức nhẹ đến trung bình. Dưỡng chất này không thể đảo ngược tình trạng loãng xương nặng hay thay thế các thuốc điều trị chuyên khoa.
Bổ sung kẽm có thể cải thiện miễn dịch ở người cao tuổi bị thiếu hụt vi chất, nhưng việc lạm dụng liều cao kéo dài tiềm ẩn nguy cơ ức chế hấp thu đồng, dẫn tới thiếu máu và suy giảm tế bào máu nghiêm trọng.
Polyphenol trong quả mọng thường được ca ngợi về khả năng tăng cường đề kháng, nhưng liệu chúng có thực sự giúp người chạy bộ giảm nguy cơ nhiễm khuẩn hô hấp trên? Bằng chứng khoa học cho thấy phần lớn triệu chứng hô hấp sau tập luyện bắt nguồn từ phản ứng viêm không do mầm bệnh, và chưa đủ cơ sở chứng minh flavonoid việt quất ngăn ngừa được tình trạng này.
Nghiên cứu lâm sàng cho thấy bổ sung men vi sinh chứa chủng *Lactobacillus* và *Bifidobacterium* giúp giảm số ngày nghỉ học do ốm, rút ngắn thời gian nhiễm trùng hô hấp trên và giảm nhu cầu dùng kháng sinh ở trẻ. Tuy nhiên, hiệu quả phụ thuộc vào chủng vi sinh cụ thể và không thay thế điều trị y khoa.
Ăn kiêng quá gắt gao làm gián đoạn nguồn năng lượng cần thiết để tổng hợp kháng thể IgA tiết (s-IgA) trong nước bọt. Việc thiếu hụt dưỡng chất làm suy yếu hàng rào niêm mạc miệng, tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập và làm tăng nguy cơ nhiễm trùng đường hô hấp trên.
Trước và sau mổ thay thủy tinh thể, người bệnh cần kiểm soát chặt chẽ đường huyết và bổ sung đầy đủ protein, kẽm cùng vitamin C qua bữa ăn hàng ngày. Chế độ dinh dưỡng này giúp kích hoạt các yếu tố tăng trưởng, thúc đẩy vết rạch củng mạc nhanh liền và giảm thiểu nguy cơ biến chứng.
Ăn cá béo 2 lần mỗi tuần và uống viên dầu cá đều giúp giảm nguy cơ sa sút trí tuệ, nhưng lợi ích nhận thức không hoàn toàn giống nhau. Cá béo cung cấp thêm nguồn đạm tự nhiên giúp bảo vệ bao myelin và sợi trục thần kinh, trong khi viên dầu cá mang lại liều lượng axit béo ổn định, đặc biệt hiệu quả ở người bệnh đái tháo đường.
Bổ sung kẽm trong thai kỳ không giúp ngăn ngừa nhiễm trùng ối do thiếu bằng chứng khoa học chứng minh hiệu quả này. Dù vậy, vi chất này có thể hỗ trợ cải thiện miễn dịch sơ sinh và giảm nguy cơ mắc tiêu chảy ở trẻ nhỏ sau sinh. Thai phụ không nên tự ý bổ sung liều cao khi chưa có chỉ định.
Trục não - ruột kết nối hệ tiêu hóa với hệ thần kinh trung ương thông qua miễn dịch và chất dẫn truyền thần kinh. Bổ sung men vi sinh đúng chủng giúp giảm viêm thần kinh, bảo vệ tế bào não và hỗ trợ cải thiện trí nhớ, nhận thức nhẹ ở người suy giảm chức năng não bộ.
Tiêu thụ thường xuyên thực phẩm có chỉ số đường huyết cao (GI cao) làm tăng lượng đường trong máu nhanh chóng, kích hoạt stress đường hóa gây tổn hại võng mạc. Các nghiên cứu chỉ ra chế độ ăn giàu carbohydrate tinh chế làm tăng đáng kể nguy cơ và tốc độ tiến triển của bệnh thoái hóa hoàng điểm.
Vitamin D chỉ giúp giảm nguy cơ nhiễm trùng hô hấp rõ rệt ở người có nồng độ vi chất ban đầu trong máu ở mức thấp hoặc thiếu hụt nghiêm trọng. Với người có nồng độ bình thường, việc tự ý bổ sung thêm liều cao không mang lại hiệu quả bảo vệ rõ rệt.
Các nghiên cứu chụp cộng hưởng từ chức năng (fMRI) cho thấy flavanol trong ca cao với liều từ 494 mg đến gần 1.000 mg mỗi ngày giúp tăng tưới máu vỏ não và hồi răng, từ đó hỗ trợ trí nhớ ngắn hạn. Tuy nhiên, sô-cô-la thương mại chứa nhiều đường sữa khó đạt hàm lượng chuẩn này.
