Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
175 bài, trang 6 trên 9
Nước quế chứa các hoạt chất polyphenol giúp hỗ trợ cải thiện độ nhạy insulin và làm giảm mức tăng đường huyết sau ăn ở mức độ vừa phải. Tuy nhiên, các nghiên cứu lâm sàng cho thấy hiệu quả này không đồng đều ở mọi người bệnh và không thể thay thế thuốc điều trị đái tháo đường.
Quế chi chứa hoạt chất cinnamaldehyde có khả năng ức chế phản ứng viêm, giảm sưng đau và bảo vệ sụn khớp trên nhiều mô hình nghiên cứu. Tuy nhiên, thức uống quế pha mật ong chỉ hỗ trợ làm dịu triệu chứng chứ không thay thế được thuốc đặc trị viêm khớp mạn tính.
Trà quế chi giúp làm ấm cơ thể nhờ chứa hai hoạt chất chính là cinnamaldehyde và acid cinnamic. Để thu được hàm lượng dưỡng chất cao nhất hỗ trợ tuần hoàn ngày lạnh, người dùng cần biết cách chọn những lát cành nhỏ mảnh và hãm trà ở nhiệt độ ấm vừa phải.
Người đang uống thuốc chống đông máu như warfarin cần đặc biệt thận trọng khi dùng các loại thảo dược, gia vị như quế chi hay bất kỳ thuốc điều trị nào khác. Do thuốc chống đông có khoảng an toàn rất hẹp và chuyển hóa qua gan, sự tương tác với thực phẩm hoặc hoạt chất dùng kèm có thể làm rối loạn chỉ số đông máu và dẫn đến xuất huyết nguy hiểm.
Nhiều bà bầu truyền tai nhau uống trà quế hoặc dùng vị thuốc quế chi để làm ấm cơ thể và giảm nghén. Tuy nhiên, dữ liệu y học cảnh báo việc dùng quế như dược liệu trong thai kỳ tiềm ẩn nguy cơ gây co bóp tử cung và dị tật thai nhi, do đó thai phụ không nên tự ý sử dụng liều cao.
Dùng bột quế chấm mụn hay đắp mặt không giúp gom cồi mụn như lời đồn mà còn tiềm ẩn nguy cơ gây bỏng rát, đỏ da và nổi mụn nước. Các nghiên cứu da liễu chỉ ra rằng nền da mụn vốn có hàng rào bảo vệ suy yếu, rất dễ bị viêm da tiếp xúc kích ứng và dị ứng khi thoa trực tiếp các nguyên liệu giàu hương liệu như quế.
Quế chứa hợp chất coumarin tự nhiên có đặc tính chống đông máu và là tiền chất của thuốc warfarin. Người đang uống thuốc chống đông máu không nên ăn quế hoặc uống trà quế thường xuyên với lượng lớn, vì có thể làm tăng tác dụng của thuốc và dẫn đến nguy cơ chảy máu bất thường.
Mỗi ngày một người lớn nặng 60 kg chỉ nên nạp tối đa 6 mg hợp chất coumarin từ quế để tránh nguy cơ hại gan. Với bột quế Cassia phổ biến tại Việt Nam, giới hạn an toàn chỉ khoảng 1 đến 2 g (dưới nửa thìa cà phê), trong khi quế Ceylon chứa rất ít độc chất nên có thể dùng thoải mái hơn.
Các thử nghiệm lâm sàng xác nhận quế giúp giảm mức độ đau, rút ngắn thời gian đau bụng kinh nguyên phát, đồng thời hạn chế lượng máu kinh và cảm giác buồn nôn. Tuy nhiên, thảo dược này cần khoảng 8 giờ để phát huy tác dụng rõ rệt và có hiệu lực giảm đau thấp hơn thuốc Ibuprofen.
Quế chứa các hợp chất giúp tăng độ nhạy insulin và có thể hỗ trợ giảm đường huyết lúc đói, HbA1c ở một số bệnh nhân tiểu đường type 2. Tuy nhiên, các nghiên cứu lâm sàng cho kết quả chưa đồng nhất, vì vậy người bệnh chỉ nên dùng quế như thức uống hỗ trợ, tuyệt đối không thay thế thuốc điều trị.
Nhiều người có thói quen uống bột quế ấm mỗi sáng để tốt cho tiêu hóa, nhưng với người đang bị viêm loét dạ dày, thói quen này có thể gây phản tác dụng. Tinh dầu cay nóng trong bột quế dễ kích ứng lớp niêm mạc đang tổn thương và mất màng nhầy bảo vệ, làm cơn đau rát nặng thêm.
Thêm bột quế vào tách cà phê sáng giúp bổ sung dồi dào hợp chất chống oxy hóa và làm giảm đỉnh đường huyết sau các bữa ăn giàu tinh bột. Tuy nhiên, thức uống này không thể ngăn chặn stress oxy hóa nếu bạn ăn sáng quá nhiều dầu mỡ và cần duy trì đều đặn nhiều tuần mới phát huy tác dụng tối ưu.
Quế là gia vị giàu chất chống oxy hóa nhưng không phải loại nào cũng an toàn khi dùng hàng ngày. Các nghiên cứu cho thấy quế Cassia phổ biến trên thị trường chứa hàm lượng cao chất độc coumarin gây hại cho gan, trong khi quế Ceylon chứa cực ít độc tố này và an toàn hơn cho sức khỏe.
Thói quen pha hàng thìa bột quế uống mỗi ngày để kiểm soát đường huyết có thể khiến cơ thể nạp quá mức hoạt chất coumarin gây hại cho gan. Rủi ro này chủ yếu nằm ở giống quế Cassia phổ biến khi dùng liều cao kéo dài, trong khi việc nêm nếm lượng nhỏ hoặc chọn quế Ceylon vẫn đảm bảo an toàn.
Nhiều người có thói quen dùng bột quế mỗi ngày với kỳ vọng ổn định huyết áp tự nhiên. Các nghiên cứu lâm sàng cho thấy bổ sung quế đúng liều lượng giúp hỗ trợ giảm nhẹ huyết áp tâm thu và tâm trương, đồng thời cải thiện mỡ máu, nhưng cần thận trọng nguy cơ tương tác với thuốc điều trị.
Lá nguyệt quế khô hoàn toàn giữ được hoạt tính chống oxy hóa nhờ hàm lượng polyphenol và flavonoid dồi dào, đặc biệt là rutin và quercetin-3-glucoside. Tuy nhiên, mức độ giữ lại phụ thuộc chặt chẽ vào phương pháp làm khô, trong đó sấy ở nhiệt độ thấp hoặc sấy thăng hoa giúp bảo tồn hoạt chất tối ưu nhất.
Nước sắc lá nguyệt quế chứa nhiều hợp chất phenolic và tinh dầu tự nhiên như 1,8-cineol, giúp chống oxy hóa và kháng viêm. Nhờ đó, thức uống này hỗ trợ làm dịu dạ dày, giảm tình trạng đầy hơi, ợ trướng và khó tiêu sau bữa ăn, dù không thể thay thế thuốc điều trị bệnh lý tiêu hóa.
Người bị sỏi thận hoàn toàn có thể dùng lá nguyệt quế làm gia vị hằng ngày với lượng vừa phải. Các nghiên cứu thực nghiệm cho thấy chiết xuất lá nguyệt quế hỗ trợ hạ ure, acid uric máu và bảo vệ mô thận, song người bệnh không nên dùng dạng chiết xuất đậm đặc để thay thế thuốc chữa bệnh.
Lá nguyệt quế tạo hương thơm đặc trưng cho nhiều món súp và món hầm, nhưng cấu trúc xơ cứng, dai nhọn của lá nguyên vẹn không bị phân hủy khi nấu. Nuốt phải lá nguyên vẹn tiềm ẩn rủi ro dị vật sắc nhọn gây tổn thương cơ học, tắc nghẽn hoặc thủng đường tiêu hóa, đòi hỏi phải phẫu thuật cấp cứu.
Chiết xuất và tinh dầu lá nguyệt quế chứa nhiều hoạt chất tự nhiên giúp ức chế hiệu quả vi khuẩn gây ôi thiu và ngộ độc thực phẩm. Tuy nhiên, dùng nguyệt quế trong nấu ăn chỉ mang tính hỗ trợ, không thể thay thế cho các biện pháp bảo quản thực phẩm tiêu chuẩn.
