Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.651 bài, trang 778 trên 1.483
Các hoạt chất trong củ gừng có khả năng ức chế ngưng tập tiểu cầu trên mô hình thí nghiệm, nhưng việc lạm dụng gừng liều cao có thể gây biến chứng chảy máu nguy hiểm, đặc biệt khi dùng chung với các thuốc chống đông máu đường uống.
Curcumin sở hữu khả năng ức chế các cytokine gây viêm như TNF-alpha rất mạnh mẽ, nhưng độ hấp thu qua đường tiêu hóa kém là rào cản lớn. Dù các dạng bào chế công nghệ cao bước đầu cho kết quả bổ trợ khả quan, bằng chứng lâm sàng hiện vẫn chưa đủ để thay thế thuốc điều trị viêm màng bồ đào chuẩn.
Phosphatidylserine là phospholipid màng tế bào thần kinh giúp hỗ trợ chức năng nhận thức ở người cao tuổi có suy giảm trí nhớ nhẹ. Hoạt chất này đạt hiệu quả rõ nét nhất khi phối hợp cùng omega-3 (DHA/EPA) ở liều khoảng 300 mg mỗi ngày, với độ an toàn cao được kiểm chứng lâm sàng lên đến 600 mg/ngày.
Uống cà phê ở mức độ vừa phải không làm tăng nguy cơ rối loạn nhịp tim nghiêm trọng hay rung nhĩ, thậm chí còn liên quan đến tỷ lệ mắc bệnh thấp hơn. Dù vậy, caffeine có thể làm tăng nhẹ số lượng nhịp ngoại tâm thu thất cấp tính ở một số người.
Curcumin từ củ nghệ có tiềm năng điều hòa phản ứng viêm và bảo vệ mô phổi nhờ ức chế các tín hiệu tiền viêm. Tuy nhiên, rào cản hấp thu qua đường tiêu hóa cực thấp khiến hoạt chất này khó phát huy tác dụng toàn thân nếu chỉ dùng bột nghệ thô thông thường.
Kháng thể IgG từ sữa non của bò khi uống vào cơ thể người sẽ bị dịch vị dạ dày phân cắt, không thể hấp thu nguyên vẹn vào máu để tạo miễn dịch tức thì. Hiệu quả của sữa non chủ yếu dừng lại ở việc hỗ trợ niêm mạc ruột và một số đáp ứng miễn dịch cục bộ ở người tập luyện thể lực cường độ cao.
Nhiều người tin rằng dầu dừa là siêu thực phẩm tốt cho tim mạch, nhưng các nghiên cứu khoa học cho thấy loại dầu này làm tăng đáng kể nồng độ cholesterol xấu (LDL-C). Tiêu thụ dầu dừa thường xuyên làm tăng nguy cơ mỡ máu và không mang lại lợi ích phòng ngừa bệnh mạch vành so với các loại dầu thực vật thông thường.
Tiêu thụ 2 bữa cá béo mỗi tuần (tổng lượng khoảng 180-270 g mỗi bữa hoặc tối thiểu 8 ounces hải sản/tuần) mang lại hiệu quả tối ưu trong việc giảm nguy cơ biến cố tim mạch nguyên phát, hạ mỡ máu và giảm nhịp tim, trong khi ăn nhiều hơn không làm tăng thêm lợi ích bảo vệ.
Các phân tích gộp lâm sàng cho thấy bổ sung magie với liều từ 360–450 mg/ngày trong khoảng 3 tháng giúp giảm khiêm tốn huyết áp tâm thu khoảng 2–4 mm Hg và tâm trương khoảng 1,8–2,3 mm Hg, có tác dụng hỗ trợ giãn mạch nhưng không thay thế thuốc điều trị.
Axit béo alpha-linolenic (ALA) trong hạt lanh và hạt chia không thể thay thế tương đương sinh học hoàn toàn cho dầu cá do tỷ lệ chuyển đổi thành EPA và DHA trong cơ thể người rất hạn chế. Tuy nhiên, ALA và các hợp chất trong hạt lanh vẫn mang lại lợi ích độc lập giúp giảm cholesterol, kháng viêm và phòng ngừa rối loạn nhịp tim.
Nhờ đặc tính hòa tan tạo khối gel nhớt giúp giữ và đào thải axit mật qua đường tiêu hóa, vỏ hạt mã đề (psyllium) mang lại hiệu quả hạ cholesterol toàn phần và LDL-cholesterol vượt trội so với cám lúa mì không tan.
Bổ sung glutamine hỗ trợ cải thiện miễn dịch niêm mạc và giảm tỷ lệ nhiễm trùng đường hô hấp trên ở một số vận động viên tập luyện cường độ cao. Dù vậy, các bằng chứng khoa học thực tế còn nhiều mâu thuẫn, việc sụt giảm nồng độ glutamine huyết tương không phải lúc nào cũng trực tiếp gây suy giảm miễn dịch.
Người tăng huyết áp không nhất thiết phải kiêng tuyệt đối nước mắm, nhưng cần giới hạn tổng lượng muối nạp vào dưới 6 g mỗi ngày (tương đương khoảng 4 - 5 thìa cà phê nước chấm). Việc chủ động đong đếm, pha loãng nước mắm và ăn kèm nhiều rau củ giàu kali giúp kiểm soát huyết áp hiệu quả mà vẫn giữ trọn vị ngon bữa cơm.
Nước hầm xương chứa một số khoáng chất và acid amin hỗ trợ tiêu hóa, nhưng lượng canxi thực tế hòa tan không cao. Người có bệnh lý huyết áp, tim mạch cần thận trọng vì lượng muối và chất béo trong nước hầm có thể gây tăng huyết áp và tăng nguy cơ loãng xương.
Flavanol trong cacao giúp kích thích tế bào nội mạc sản xuất oxit nitric, cải thiện độ giãn động mạch và giảm nhẹ huyết áp từ 2,8/2,2 mmHg. Tuy nhiên, hiệu quả này ở mức khiêm tốn, không thể thay thế phác đồ điều trị của bác sĩ.
Chế độ ăn Địa Trung Hải giàu polyphenol và thực vật được chứng minh liên quan rõ rệt đến việc hạ chỉ số viêm C-reactive protein (CRP) trong máu. Mô hình này mang lại nhiều lợi ích tim mạch, chuyển hóa, song hiệu quả giảm viêm vẫn có sự khác biệt tùy đối tượng bệnh lý.
Các nghiên cứu dịch tễ quy mô lớn cho thấy tiêu thụ nhiều chất tạo ngọt nhân tạo trong nước ngọt ăn kiêng như aspartame hay sucralose liên quan đến việc tăng nguy cơ mắc đột quỵ và biến cố mạch vành cấp, thay vì an toàn tuyệt đối cho tim mạch như nhiều người lầm tưởng.
Nhờ chứa hàm lượng lớn epigallocatechin gallate (EGCG), trà xanh giúp thư giãn lòng mạch, kích hoạt giải phóng chất giãn mạch CGRP và ức chế các hạt micelle hấp thu cholesterol. Dù vậy, trà xanh chỉ đóng vai trò hỗ trợ chế độ ăn, không thay thế thuốc điều trị tim mạch.
Chiết xuất tỏi già có thể giúp giảm từ 8 đến 11 mmHg huyết áp tâm thu ở người tăng huyết áp, tương đương hiệu quả đơn trị liệu của một số thuốc bước một. Tuy nhiên, tỏi sống không thể thay thế thuốc kê đơn mà chỉ đóng vai trò hỗ trợ điều trị kết hợp an toàn.
Tập luyện cường độ cao làm gia tăng thất thoát kẽm qua mồ hôi và nước tiểu, khiến nồng độ vi chất này trong máu sụt giảm và làm suy yếu hệ miễn dịch. Thay vì lạm dụng viên uống liều cao, người tập nên ưu tiên bù đắp thông qua thực phẩm giàu kẽm trong chế độ ăn hàng ngày.
