Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
4.840 bài, trang 180 trên 242
Nhiều người bị rối loạn nhịp tim thường vội vàng bỏ hẳn cà phê vì sợ chất kích thích làm tim đập loạn xạ. Tuy nhiên, các nghiên cứu lâm sàng và phân tích di truyền quy mô lớn cho thấy uống cà phê điều độ không gây ra rung nhĩ, thậm chí còn giúp giảm nguy cơ mắc bệnh nếu biết tránh xa nước tăng lực và không dùng quá liều.
Các nghiên cứu dịch tễ cho thấy thói quen uống cà phê dài hạn liên quan đến việc cải thiện độ nhạy insulin, hỗ trợ chức năng tế bào beta và giảm nguy cơ tiểu đường tuýp 2. Tuy nhiên, caffeine lại làm giảm độ nhạy insulin tạm thời ngay sau khi uống, do đó người bệnh cần dùng đúng cách và không xem đây là liệu pháp điều trị.
Phi điệp kép chứa hoạt chất dendrobine và các alkaloid có khả năng thúc đẩy đốt cháy axit béo, điều hòa dịch mật và giảm viêm gan. Nghiên cứu lâm sàng cho thấy dùng bột thảo dược này kết hợp phác đồ tiêu chuẩn trong 8 tuần giúp cải thiện rõ rệt chỉ số mỡ máu và gan nhiễm mỡ nhẹ đến trung bình.
Người khỏe mạnh ăn uống đủ chất không bắt buộc phải kiêng tuyệt đối cà phê hay trà, nhưng cần uống cách bữa ăn ít nhất 1 giờ để tránh cản trở hấp thu sắt. Tuy nhiên, người đang uống viên sắt bổ sung hoặc thiếu máu nặng không đáp ứng điều trị có thể phải ngừng hẳn thức uống này theo chỉ dẫn của bác sĩ.
Phòng phong là vị thuốc cổ truyền thường dùng cho bệnh đường hô hấp. Các nghiên cứu trên tế bào và động vật cho thấy dược liệu này giúp giảm hắt hơi, sưng niêm mạc mũi nhờ cơ chế ức chế kháng thể IgE, giảm chất gây viêm và điều hòa miễn dịch, nhưng vẫn cần thêm thử nghiệm trên người.
Rễ phòng phong chứa nhóm hợp chất chromone và coumarin được chứng minh có hoạt tính hạ sốt, giảm đau và chống viêm. Tuy nhiên, các bằng chứng hiện tại chủ yếu dừng ở mức độ phân tích dược lý và mô hình tế bào, người bệnh chỉ nên dùng để hỗ trợ khi cảm nhẹ và không tự ý thay thế thuốc điều trị.
Tập thở chậm kết hợp thiền chánh niệm giúp kích hoạt hệ thần kinh phó giao cảm, giảm hóa chất gây căng thẳng và hỗ trợ hạ huyết áp. Khi duy trì đều đặn cùng thuốc điều trị tiêu chuẩn, thói quen này góp phần giảm đáng kể nguy cơ đột quỵ ở người lớn tuổi.
Người bệnh cao huyết áp không bắt buộc phải kiêng tuyệt đối cà phê nếu biết sử dụng đúng cách. Các nghiên cứu khoa học cho thấy dù caffeine có thể làm tăng huyết áp tạm thời ở người ít uống, việc duy trì thói quen uống điều độ hàng ngày lại mang đến tác động trung tính hoặc có lợi cho hệ tim mạch.
Nước ép và quả cherry (đặc biệt là anh đào chua) có thể hỗ trợ giảm từ 14% đến 19,4% acid uric máu ở người khỏe mạnh hoặc thừa cân trong ngắn hạn, đồng thời giúp giảm 35% nguy cơ bùng phát cơn gút cấp. Tuy nhiên, thức uống này không thay thế được thuốc điều trị đặc hiệu và hiệu quả hạ acid uric ở bệnh nhân gút lâu năm còn hạn chế.
Không chỉ giúp tỉnh táo, uống cà phê điều độ mỗi ngày còn được chứng minh giúp hạ men gan, giảm viêm và làm chậm quá trình xơ hóa tiến triển thành xơ gan. Tuy nhiên, hiệu quả bảo vệ lá gan phụ thuộc lớn vào lượng uống, cách pha chế và mức độ đề kháng insulin của từng người.
Các nghiên cứu thực nghiệm cho thấy chiết xuất quả mơ chứa hoạt chất giúp làm giảm khả năng di chuyển và định cư của vi khuẩn HP, từ đó hỗ trợ giảm mật độ vi khuẩn và cải thiện tình trạng viêm niêm mạc dạ dày. Tuy nhiên, quả mơ chỉ có tác dụng hỗ trợ kìm hãm vi khuẩn chứ không thể thay thế thuốc kháng sinh điều trị.
Uống nước ép cherry chua (đặc biệt là giống Montmorency) giúp kéo dài thời gian ngủ và giảm thức giấc giữa đêm nhờ chứa melatonin tự nhiên, tryptophan cùng các chất chống viêm. Tuy nhiên, thức uống này chỉ mang lại hiệu quả hỗ trợ ở mức vừa phải, không thay thế được các phương pháp điều trị mất ngủ chuyên sâu.
Thạch hộc phi điệp kép chứa hai nhóm hoạt chất chính là alkaloid và polysaccharide, đã được chứng minh giúp giảm đường huyết, cải thiện kháng insulin và bảo vệ gan, thận, võng mạc trên mô hình chuột tiểu đường. Tuy nhiên, dược liệu này mới dừng ở nghiên cứu tiền lâm sàng, chỉ nên dùng hỗ trợ và không thể thay thế thuốc điều trị.
Hít hương tinh dầu bạc hà sau phẫu thuật được chứng minh giúp giảm mức độ buồn nôn và hạn chế lượng thuốc chống nôn phải sử dụng. Dù vậy, các chuyên gia khẳng định đây chỉ là liệu pháp hỗ trợ giúp người bệnh dễ chịu hơn, không thể thay thế hoàn toàn phác đồ thuốc điều trị chuẩn tại bệnh viện.
Đau nửa đầu Migraine kèm tiền triệu như chớp sáng, mờ mắt hay tê bì làm tăng nguy cơ nhồi máu não, đặc biệt ở phụ nữ trẻ. Tuy nhiên, rủi ro thực tế ở mức thấp so với bệnh tăng huyết áp hay tiểu đường, và hoàn toàn có thể giảm về mức bình thường nếu điều chỉnh lối sống.
Chiết xuất bạch quả (Ginkgo biloba) có khả năng bảo vệ tế bào thần kinh, chống oxy hóa và giảm viêm sau tổn thương não. Các thử nghiệm lâm sàng cho thấy thảo dược này giúp cải thiện trí nhớ và sự tập trung, nhưng hiệu quả cao hơn khi kết hợp phác đồ điều trị chuẩn cùng vận động thể chất, đồng thời cần thận trọng nếu đang dùng thuốc chống đông máu.
Thuốc tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch phát huy hiệu quả chuẩn trong vòng 4.5 giờ đầu kể từ khi khởi phát đột quỵ thiếu máu não cấp. Nhờ kỹ thuật chụp cắt lớp và cộng hưởng từ xác định vùng mô não còn khả năng hồi phục, cửa sổ điều trị có thể mở rộng đến 9 giờ hoặc áp dụng cho đột quỵ khi ngủ.
Hơn một nửa bệnh nhân đột quỵ gặp chứng khó nuốt, làm tăng mạnh nguy cơ sặc và viêm phổi. Sàng lọc nuốt sớm, điều chỉnh kết cấu thức ăn hợp lý, tránh tư thế nằm kéo dài và giữ vệ sinh răng miệng là chìa khóa giúp người bệnh ăn uống an toàn và phục hồi tốt.
Tự ý uống nước cây nắp ấm hoa đôi cùng thuốc hạ huyết áp tây y có thể làm rối loạn hệ thống enzyme chuyển hóa thuốc tại gan. Sự tương tác này tiềm ẩn nguy cơ khiến thuốc tích tụ gây tụt huyết áp quá mức hoặc bị đào thải nhanh làm mất hiệu quả điều trị.
Chích máu 10 đầu ngón tay khi nghi ngờ đột quỵ là mẹo dân gian sai lầm, hoàn toàn không giúp thông mạch hay cứu não. Hành động tự điều trị này làm người bệnh mất đi thời gian vàng quý giá để đến bệnh viện thực hiện các xét nghiệm an toàn và tiêm thuốc tiêu sợi huyết kịp thời.
