Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
4.663 bài, trang 183 trên 234
Trẻ nôn ói dữ dội, lặp đi lặp lại từ 1 đến 4 giờ sau khi ăn dặm mà không nổi mề đay hay khó thở có thể là biểu hiện của hội chứng viêm ruột do protein thực phẩm (FPIES). Đây là một dạng dị ứng tiêu hóa không qua trung gian kháng thể IgE, rất dễ bị nhầm lẫn với ngộ độc thức ăn hoặc nhiễm trùng tiêu hóa cấp tính.
Uống trà hoa mẫu đơn tử ban vào buổi tối chưa được khoa học chứng minh là có thể điều trị mất ngủ, nhưng hương thơm từ các hợp chất tinh dầu và hoạt tính chống oxy hóa dồi dào trong cánh hoa có thể hỗ trợ thư giãn tinh thần, giúp cơ thể dễ dàng đi vào giấc ngủ hơn.
Dị ứng lúa mì, bệnh Celiac và nhạy cảm gluten không do Celiac đều khởi phát triệu chứng sau khi ăn lúa mì nhưng khác biệt hoàn toàn về cơ chế sinh học, mức độ nguy hiểm và phương pháp chẩn đoán. Hiểu rõ từng tình trạng giúp người bệnh tránh loại bỏ thực phẩm sai lầm và lựa chọn can thiệp dinh dưỡng chính xác.
Người có tiền sử sỏi canxi oxalat không cần kiêng tuyệt đối mùi tây nếu chỉ dùng lượng nhỏ làm gia vị, nhưng nên tránh uống nước ép đậm đặc. Do oxalat từ thức ăn góp phần làm tăng oxalat niệu, người bệnh nên kết hợp mùi tây với thực phẩm giàu canxi và uống nhiều nước để hạn chế nguy cơ kết tinh sỏi.
Hít phải hơi thức ăn đang đun nấu hoàn toàn có thể kích hoạt cơn dị ứng hoặc co thắt phế quản ở người nhạy cảm. Nguyên nhân là do protein thực phẩm phát tán vào không khí qua hơi nước, khói dầu khi chiên xào, đun sôi, đặc biệt phổ biến với cá và hải sản.
Nuốt nghẹn kéo dài hoặc thức ăn thường xuyên mắc kẹt ở ngực có thể là dấu hiệu của bệnh viêm thực quản tăng bạch cầu ái toan. Đây là bệnh lý viêm mạn tính liên quan chặt chẽ đến phản ứng dị ứng thực phẩm, cần được chẩn đoán và điều trị sớm để tránh xơ hẹp đường tiêu hóa.
Nhiều người ăn bánh mì, tôm cua khi nghỉ ngơi hoàn toàn bình thường, nhưng chỉ cần chạy bộ hay vận động mạnh sau đó là nổi mề đay, khó thở. Đây là dấu hiệu của hội chứng sốc phản vệ do thức ăn phụ thuộc vận động (FDEIA), một dạng dị ứng nguy hiểm thường bị bỏ sót do tính chất khởi phát ngắt quãng đặc thù.
Chất bảo quản sulfite trong trái cây sấy khô có thể kích thích phản xạ phó giao cảm và thiếu hụt chuyển hóa, gây co thắt phế quản cấp tính hoặc sốc phản vệ ở người mắc bệnh hen suyễn nhạy cảm.
Nhiều người trưởng thành đột ngột bị dị ứng hải sản dù trước đó ăn uống bình thường do hệ miễn dịch phản ứng quá mẫn qua kháng thể IgE. Tình trạng khởi phát muộn này thường kéo dài dai dẳng, dễ gây biến chứng hô hấp và tim mạch nguy hiểm, đòi hỏi chẩn đoán chuyên khoa chính xác.
Tự cho người dị ứng ăn một lượng cực nhỏ thực phẩm tại nhà để "tập quen" là hành vi cực kỳ nguy hiểm, dễ kích hoạt sốc phản vệ và tổn thương tiêu hóa. Liệu pháp giải mẫn cảm y khoa đòi hỏi quy trình tăng liều vi lượng chuẩn hóa và bắt buộc phải có bác sĩ trực tiếp giám sát cấp cứu.
Nước sắc râu ngô nấu cùng mã đề tạo ra tác động hiệp đồng: kích thích bài niệu mạnh mẽ để đẩy cặn sỏi nhỏ ra ngoài, đồng thời các hoạt chất thực vật hỗ trợ hạn chế tinh thể canxi oxalat phát triển và bám dính vào niêm mạc ống thận.
Người bệnh thận mạn tính, đặc biệt ở giai đoạn tiến triển hoặc đang dùng thuốc giữ kali, cần hạn chế tối đa việc ăn mít để phòng ngừa biến chứng tăng kali máu nguy hiểm. Việc kiểm soát lượng ăn và theo dõi điện giải định kỳ là yếu tố sống còn giúp bảo vệ tim mạch.
Nhiều người tin rằng ăn mướp hương giúp lợi tiểu và đào thải sỏi thận nhờ lượng nước dồi dào. Tuy nhiên, y học hiện đại chưa có bằng chứng xác thực loài cây này giúp tăng bài tiết natri hay loại bỏ tinh thể canxi oxalat; việc ăn mướp chỉ đơn thuần hỗ trợ bù nước cho cơ thể.
Khẩu trang y tế cản phấn hoa tốt hơn hẳn khẩu trang vải nhờ màng lọc đa lớp giữ được hạt trên 3 micromet, trong khi phấn hoa thường lớn hơn 5 micromet. Khẩu trang vải có mắt dệt thưa nên khó ngăn dị nguyên. Đeo khẩu trang y tế đúng cách giúp giảm đáng kể các triệu chứng dị ứng đường hô hấp.
Căng thẳng kéo dài và thiếu ngủ làm xáo trộn hệ miễn dịch thông qua hormone cortisol và chuyển dịch cân bằng Th1/Th2, khiến niêm mạc mũi tăng nhạy cảm và dễ bùng phát viêm mũi dị ứng dữ dội hơn.
Viêm mũi dị ứng không được kiểm soát tốt làm tăng nguy cơ phát triển hen suyễn do mũi và phổi tạo thành một hệ thống liên tục theo khái niệm "một đường thở, một bệnh lý". Quá trình viêm mạn tính và tăng phản ứng quá mức tại niêm mạc mũi có thể kích hoạt phản ứng viêm toàn thân, trực tiếp gây tổn thương và co thắt đường thở dưới.
Chiết xuất mướp hương cho thấy tiềm năng ức chế enzyme tiêu hóa đường và cải thiện đề kháng insulin trong các thử nghiệm tiền lâm sàng. Tuy nhiên, người bệnh đái tháo đường chỉ nên dùng như thực phẩm hỗ trợ bữa ăn, không thể dùng thay thế thuốc chỉ định.
Nhựa cây mùi tây chứa hợp chất furocoumarin có khả năng hấp thụ tia cực tím từ ánh nắng mặt trời, gây liên kết phá hủy DNA tế bào biểu bì. Phản ứng quang độc tính này khiến làn da nhanh chóng bị viêm đỏ, đau rát dữ dội, nổi bọng nước và để lại các vết thâm kéo dài.
Khói nhang chứa lượng bụi mịn PM2.5 đậm đặc cùng các hợp chất hữu cơ dễ bay hơi, gây tổn thương biểu mô hô hấp, gia tăng căng thẳng oxy hóa và mẫn cảm hóa đường thở. Đây chính là tác nhân kích hoạt các cơn hắt hơi, ngứa mũi và làm bùng phát viêm mũi dị ứng trong không gian kín.
Nước và khí clo tại hồ bơi có thể kích ứng niêm mạc, làm bùng phát triệu chứng ngứa, nghẹt mũi ở người viêm mũi dị ứng. Hiểu rõ cơ chế tác động và áp dụng các biện pháp bảo vệ phù hợp sẽ giúp người bệnh thoải mái bơi lội mà không lo kích ứng đường thở.
